Luận án Chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện ở Việt Nam

Tên luận án:

Chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện ở Việt Nam

Ngành:

Quản lý công

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện ở Việt Nam" của tác giả Nguyễn Thị Minh Nguyệt tập trung nghiên cứu một vấn đề cấp thiết trong bối cảnh Việt Nam có tốc độ già hóa dân số nhanh và nhu cầu xây dựng hệ thống an sinh xã hội (ASXH) có độ bao phủ rộng. Đề tài xuất phát từ yêu cầu khách quan về chính sách bảo hiểm xã hội (BHXH) tự nguyện, vai trò của nó trong nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước (QLNN) về BHXH, và thực trạng nghiên cứu hiện có còn tồn tại khoảng trống.

Mục đích nghiên cứu của luận án là hệ thống hóa lý luận về chính sách BHXH tự nguyện, làm rõ thực trạng chính sách này ở Việt Nam, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện nhằm thực hiện thành công mục tiêu phát triển BHXH tự nguyện, mở rộng độ bao phủ và góp phần hoàn thiện QLNN về BHXH. Các nhiệm vụ nghiên cứu bao gồm tổng quan tình hình nghiên cứu, xây dựng khung lý thuyết, nghiên cứu các nhân tố tác động, đánh giá thực trạng (thành tựu, hạn chế, nguyên nhân) và đề xuất phương hướng, giải pháp hoàn thiện chính sách.

Đối tượng nghiên cứu là chính sách BHXH tự nguyện, bao gồm chính sách phát triển đối tượng tham gia, chính sách phát triển quỹ và chính sách thụ hưởng. Phạm vi nghiên cứu về không gian trải rộng ở một số tỉnh, thành phố của Việt Nam, và về thời gian từ năm 2008 đến nay với định hướng hoàn thiện cho những năm tiếp theo. Luận án sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng, duy vật lịch sử cùng các phương pháp nghiên cứu tài liệu thứ cấp, điều tra xã hội học (khảo sát chuyên gia, người tham gia) và phỏng vấn sâu, kết hợp với phân tích so sánh và tổng hợp.

Các đóng góp mới của đề tài bao gồm việc bổ sung và phát triển khái niệm BHXH tự nguyện, xác định các yếu tố tác động, phân tích thực trạng và đưa ra năm quan điểm làm cơ sở đề xuất các giải pháp. Luận án chỉ ra những kết quả đạt được như việc chính sách ngày càng lấy quyền lợi người tham gia làm trọng tâm, thủ tục hành chính dễ dàng hơn, công tác tuyên truyền được chú trọng. Tuy nhiên, cũng chỉ rõ các hạn chế như thiếu chế độ ngắn hạn, thời gian tham gia tối thiểu còn dài, chính sách hỗ trợ chưa phù hợp, và công tác tuyên truyền còn hạn chế. Từ đó, đề xuất các giải pháp cụ thể như điều chỉnh thời gian đóng tối thiểu, bổ sung chế độ ốm đau và tai nạn lao động, tăng cường hỗ trợ của nhà nước, nâng cao hiệu quả đầu tư quỹ và minh bạch thông tin, cũng như gắn kết BHXH tự nguyện với các chính sách kinh tế - xã hội khác. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận án là góp phần hoàn thiện lý luận và chính sách BHXH tự nguyện, đồng thời cung cấp tài liệu tham khảo cho các nhà quản lý.

Mục lục chi tiết:

• MỞ ĐẦU

  • 1. Lý do chọn đề tài

  • 2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

    • 2.1. Mục đích nghiên cứu

    • 2.2. Nhiệm vụ nghiên cứu

  • 3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

    • 3.1. Đối tượng nghiên cứu

    • 3.2. Phạm vi nghiên cứu

  • 4. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu

    • 4.1. Phương pháp luận

    • 4.2. Phương pháp nghiên cứu

  • 5. Câu hỏi và giả thuyết nghiên cứu

    • 5.1. Câu hỏi nghiên cứu

    • 5.2. Giả thuyết nghiên cứu

  • 6. Đóng góp mới của đề tài

  • 7. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận án

• CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VỀ CHÍNH SÁCH BẢO HIỂM XÃ HỘI TỰ NGUYỆN

  • 1.1. Những nghiên cứu về chính sách bảo hiểm xã hội

    • 1.1.1. Các công trình nghiên cứu trên thế giới

    • 1.1.2. Các công trình nghiên cứu ở Việt Nam

  • 1.2. Những nghiên cứu về chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 1.2.1. Các công trình nghiên cứu trên thế giới

    • 1.2.2. Các công trình nghiên cứu ở Việt Nam

  • 1.3. Nội dung các công trình nghiên cứu đã đề cập và vấn đề đặt ra cần tiếp tục nghiên cứu trong đề tài luận án

    • 1.3.1. Nội dung các công trình nghiên cứu đã đề cập

    • 1.3.2. Các khoảng trống nghiên cứu và vấn đề đặt ra cần tiếp tục nghiên cứu trong đề tài luận án

• CHƯƠNG 2: CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ CHÍNH SÁCH BẢO HIỂM XÃ HỘI TỰ NGUYỆN

  • 2.1. Khái niệm cơ bản liên quan đến đề tài luận án

    • 2.1.1. Bảo hiểm xã hội

    • 2.1.2. Bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 2.1.3. Chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 2.1.3.4. Các lý thuyết liên quan đến đề tài luận án

  • 2.2. Nội dung, vai trò của chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 2.2.1. Nội dung chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 2.2.2. Vai trò của chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 2.2.3. Quy trình chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện

  • 2.3. Các yếu tố tác động đến chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 2.3.1. Thể chế về bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 2.3.2. Đặc điểm tự nhiên, trình độ phát triển kinh tế - xã hội của đất nước

    • 2.3.3. Năng lực của đội ngũ nhân lực trong lĩnh vực bảo hiểm xã hội

    • 2.3.4. Nguồn lực tài chính của các bên liên quan tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 2.3.5. Nhận thức của các bên liên quan đến chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 2.3.6. Xu thế phát triển của bảo hiểm thương mại

  • 2.4. Chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện của một số quốc gia và giá trị tham khảo cho Việt Nam

    • 2.4.1. Chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện của một số quốc gia

    • 2.4.2. Giá trị tham khảo cho Việt Nam

• CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG CHÍNH SÁCH BẢO HIỂM XÃ HỘI TỰ NGUYỆN Ở VIỆT NAM

  • 3.1. Đặc điểm đối tượng của chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện ở Việt Nam

    • 3.1.1. Về số lượng

    • 3.1.2. Về trình độ học vấn, thu nhập và việc làm

  • 3.2. Hệ thống cơ quan hoạch định và thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 3.2.1. Cơ quan quản lý nhà nước về bảo hiểm xã hội

    • 3.2.2. Cơ quan bảo hiểm xã hội Việt Nam

  • 3.3. Phân tích thực trạng chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện ở Việt Nam

    • 3.3.1. Thực trạng chính sách phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 3.3.2. Thực trạng chính sách phát triển quỹ bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 3.3.3. Thực trạng chính sách thụ hưởng cho người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

  • 3.3. Đánh giá thực trạng chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện ở Việt Nam

    • 3.3.1. Kết quả đạt được

    • 3.3.2. Hạn chế

    • 3.3.3. Nguyên nhân của hạn chế

• CHƯƠNG 4: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CHÍNH SÁCH BẢO HIỂM XÃ HỘI TỰ NGUYỆN Ở VIỆT NAM

  • 4.1. Bối cảnh, quan điểm và mục tiêu chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện ở Việt Nam.

    • 4.1.1. Bối cảnh thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện ở Việt Nam

    • 4.1.2. Quan điểm về chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện ở Việt Nam

    • 4.1.3. Mục tiêu chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 4.1.4. Quan điểm của luận án đối với chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện

  • 4.2. Giải pháp hoàn thiện chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện ở Việt Nam

    • 4.2.1. Nhóm giải pháp hoàn thiện chính sách phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 4.2.2. Nhóm các giải pháp phát triển quỹ bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 4.2.3. Nhóm giải pháp hoàn thiện chính sách thụ hưởng cho người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

    • 4.2.4. Nhóm các giải pháp hậu cần, kỹ thuật

• KẾT LUẬN