NGHIÊN CỨU TỔNG HỢP, ĐÁNH GIÁ HOẠT TÍNH SINH HỌC CÁC DẪN XUẤT HYDRAZONE MỚI CỦA (-)-GOSSYPOL VÀ ZERUMBONE
Hóa học
Luận án này tập trung giải quyết thách thức về ung thư, một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu, thông qua việc nghiên cứu các dẫn xuất hydrazone mới. Dựa trên các hoạt tính sinh học đa dạng đã biết của cấu trúc hydrazone, gossypol và zerumbone, nghiên cứu này hướng tới tổng hợp và đánh giá hoạt tính sinh học của các dẫn xuất hydrazone mới từ (-)-gossypol và zerumbone, đặc biệt là tiềm năng chống ung thư.
Trong khuôn khổ nghiên cứu, một phương pháp mới, hiệu quả cao và chọn lọc lập thể đã được phát triển thành công để tách đồng phân (-)-gossypol từ hỗn hợp gossypol racemic với quy mô 10 gram. Tổng cộng 14 dẫn xuất hydrazone mới của (-)-gossypol và 12 dẫn xuất hydrazone mới của zerumbone đã được tổng hợp, và cấu trúc hóa học của chúng được xác nhận chặt chẽ bằng các phương pháp phân tích hóa lý hiện đại như phổ cộng hưởng từ hạt nhân (NMR) và phổ khối (MS).
Kết quả đánh giá hoạt tính sinh học cho thấy triển vọng đáng kể. Cụ thể, trong số các dẫn xuất của (-)-gossypol, hợp chất 142a thể hiện tác dụng gây độc tế bào mạnh nhất đối với các dòng tế bào ung thư HepG-2, LU-1 và MCF-7, với giá trị IC50 lần lượt là 20,93, 13,58 và 9,40 μM. Đối với các dẫn xuất zerumbone, một số hợp chất như 154a, 154d và 154e cho thấy hoạt tính gây độc tế bào mạnh, trong đó 154a là chất hiệu quả nhất với IC50 tương ứng là 8,20, 6,66 và 9,35 μM. Phân tích mối quan hệ cấu trúc - hoạt tính ban đầu cũng được thực hiện, chỉ ra rằng các hydrazone gốc axit benzoic thường có hoạt tính sinh học mạnh hơn các dẫn xuất axit phenyl axetic, và các hydrazone zerumbone với nhóm thế đẩy điện tử ở vị trí nhất định, như 154d và 154e, đặc biệt hiệu quả. Nghiên cứu này đã xác định được các hợp chất tiềm năng để tiếp tục phát triển thuốc chống ung thư.