Luận án Tác động của di cư trong nước đến giảm nghèo ở Việt Nam

Tên luận án:

Tác động của di cư trong nước đến giảm nghèo ở Việt Nam

Ngành:

Kinh tế học

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Tác động của di cư trong nước đến giảm nghèo ở Việt Nam" là một nghiên cứu chuyên sâu trong lĩnh vực Kinh tế học, do NCS Nguyễn Thị Hoài Thu thực hiện tại Trường Đại học Kinh tế Quốc dân. Nghiên cứu này đóng góp những điểm mới quan trọng về mặt học thuật, lý luận và đưa ra các phát hiện, đề xuất có giá trị thực tiễn.

Về mặt học thuật, luận án đã xây dựng một khung phân tích toàn diện để đánh giá tác động của di cư trong nước đến giảm nghèo. Khung phân tích này xác định các kênh tác động chính như tiền gửi về từ di cư, vốn nhân lực và cơ cấu lao động, đồng thời xem xét các nhân tố ảnh hưởng như đặc điểm thị trường lao động, sự phát triển thị trường tài chính, chính sách liên quan, đặc điểm hộ gia đình và kinh tế – xã hội địa phương. Cách tiếp cận này khẳng định tính xác thực của các lý thuyết về di cư và phát triển trong bối cảnh hiện tại. Đặc biệt, luận án đã kết hợp ước lượng và kiểm định tác động ở cả phạm vi cấp tỉnh và cấp hộ gia đình, mang lại cái nhìn đầy đủ hơn. Nghiên cứu cấp tỉnh cho phép kiểm định tác động gián tiếp thông qua thay đổi vốn nhân lực và cơ cấu lao động. Trong khi đó, nghiên cứu cấp hộ đã ước lượng và kiểm định vai trò giảm nghèo của tiền gửi từ di cư đến mức độ nghèo của hộ gia đình, một khía cạnh mà các nghiên cứu trước đây ở Việt Nam thường bỏ qua, chỉ tập trung vào khả năng thoát nghèo.

Thông qua việc đánh giá tác động trong giai đoạn 2010-2016, luận án đã rút ra một số phát hiện và đề xuất quan trọng. Thứ nhất, tiền gửi từ di cư trong nước không chỉ giúp giảm khả năng rơi vào hộ nghèo mà còn làm giảm mức độ nghèo của các hộ chưa thoát nghèo. Tuy nhiên, tỷ lệ hộ nghèo tham gia di cư còn thấp và giá trị tiền gửi nhận được chưa cao, đặt ra thách thức trong công tác giảm nghèo, đòi hỏi các chính sách hỗ trợ trực tiếp và khuyến khích các phương thức sinh kế mới, bao gồm xuất cư lao động. Thứ hai, luồng nhập cư lâu dài vào tỉnh có đóng góp tích cực vào giảm nghèo thông qua việc nâng cao vốn nhân lực và chuyển dịch cơ cấu lao động theo hướng giảm tỷ trọng lao động nông nghiệp. Điều này hàm ý rằng chính quyền các tỉnh cần có chính sách thu hút lao động nhập cư có trình độ chuyên môn kỹ thuật để tăng cường tác động tích cực này. Cuối cùng, luận án chỉ ra rằng luồng xuất cư lâu dài đang có tác động tiêu cực đến vốn nhân lực và cơ cấu lao động của tỉnh, ảnh hưởng xấu đến quá trình giảm nghèo. Các tỉnh có tỷ suất xuất cư cao cần quan tâm đến vấn đề này, xây dựng chính sách giảm lực đẩy xuất cư, thu hút di cư quay về và lao động nhập cư có trình độ chuyên môn kỹ thuật.