Luận án Phát triển nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Trà Vinh

Tên luận án:

PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TRÀ VINH

Ngành:

KINH TẾ PHÁT TRIỂN

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Phát triển nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Trà Vinh" của Võ Thế Trường (2023) tập trung nghiên cứu vai trò quan trọng của nông nghiệp trong nền kinh tế các nước đang phát triển, đặc biệt là Việt Nam. Tỉnh Trà Vinh, thuộc Đồng bằng sông Cửu Long, chứng kiến ngành nông nghiệp đóng góp đáng kể vào GRDP (gần 60% năm 2010, giảm xuống 31% năm 2020) và tạo việc làm cho hơn 33% lao động. Mặc dù có sự gia tăng về sản lượng và giá trị sản xuất, song sự phát triển của ngành vẫn chưa đạt kỳ vọng và tiềm năng vốn có.

Nghiên cứu này ra đời nhằm lấp đầy khoảng trống lý luận và thực tiễn về phát triển nông nghiệp ở cấp độ tỉnh trong bối cảnh kinh tế lớn, đặc biệt sau các biến động toàn cầu như đại dịch COVID-19. Mục tiêu chung là xây dựng khung lý thuyết, đánh giá thực trạng, phân tích tác động của các nhân tố ảnh hưởng và đề xuất định hướng, mục tiêu, giải pháp phát triển nông nghiệp cho tỉnh Trà Vinh.

Luận án sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính và định lượng, phân tích số liệu thứ cấp từ Niên giám thống kê tỉnh Trà Vinh (1992-2020) và số liệu sơ cấp từ khảo sát 100 hộ nông dân tại 6 huyện (2017-2018), áp dụng mô hình hàm sản xuất Cobb-Douglas.

Các đóng góp chính bao gồm việc hình thành khung lý thuyết phát triển nông nghiệp cho một địa phương cụ thể, kết hợp đa chiều tiếp cận (vi mô, vĩ mô, kinh tế phát triển) – một điểm khác biệt so với các nghiên cứu trước đây. Nghiên cứu cũng làm rõ thực trạng phát triển nông nghiệp tại Trà Vinh còn nhiều hạn chế, phụ thuộc vào yếu tố tự nhiên, năng suất và hiệu quả chưa cao. Các yếu tố như vốn, lao động, vốn con người, diện tích canh tác và chính sách được xác định có ảnh hưởng tích cực. Từ đó, luận án đề xuất các định hướng, mục tiêu và giải pháp phát triển nông nghiệp phù hợp với đặc thù của tỉnh và vùng Đồng bằng sông Cửu Long, góp phần nâng cao chất lượng chính sách.

Mục lục chi tiết:

• MỞ ĐẦU
  • 1. Tính cấp thiết của đề tài
• 2. Mục tiêu nghiên cứu
  • Mục tiêu chung:
  • Mục tiêu cụ thể
• 3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 4. Phương pháp nghiên cứu
• 5. Ý nghĩa khoa học của luận án
  • 5.1. Những đóng góp về mặt thực tiễn, lý luận:
  • 5.2. Những hàm ý, đề xuất mới rút ra từ kết quả nghiên cứu
• 6. Kết cấu luận án
  • Chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP
    • 1.1. Những vấn đề cơ bản về nông nghiệp và phát triển nông nghiệp.
      • 1.1.1. Khái niệm, đặc điểm của nông nghiệp
      • 1.1.2. Khái niệm về phát triển nông nghiệp
      • 1.1.3. Tầm quan trọng của phát triển nông nghiệp
    • 1.2. Các lý thuyết về phát triển nông nghiệp
      • 1.2.1. Các lý thuyết về phát triển kinh tế
      • 1.2.2. Các Lý thuyết về phát triển nông nghiệp
    • 1.3. Tổng quan các các nghiên cứu thực nghiệm có liên quan đến đề tài luận án.
      • 1.3.1. Tổng quan các nghiên cứu thực nghiệm có liên quan đến nội dung phát triển nông nghiệp.
      • 1.3.2. Tổng quan các nghiên cứu thực nghiệm có liên quan đến về các nhân tố ảnh hưởng tới phát triển nông nghiệp.
    • 1.4. Nội dung phát triển nông nghiệp.
      • 1.4.1. Duy trì tăng trưởng sản lượng nông nghiệp cao và ổn định
      • 1.4.2. Sự thay đổi cơ cấu nông nghiệp hợp lý.
      • 1.4.3. Huy động và sử dụng nguồn lực cho phát triển nông nghiệp hiệu quả.
      • 1.4.4. Tổ chức sản xuất nông nghiệp theo hướng hiện đại.
      • 1.4.5. Hiệu quả nông nghiệp được nâng cao.
    • 1.5. Các nhân tố ảnh hưởng tới phát triển nông nghiệp
      • 1.5.1. Tài nguyên thiên nhiên
      • 1.5.2. Yếu tố vốn
      • 1.5.3. Yếu tố Lao động
      • 1.5.4. Yếu tố công nghệ
      • 1.5.5. Quy hoạch và chính sách
      • 1.5.6. Cơ sở hạ tầng và dịch vụ kỹ thuật nông nghiệp
      • 1.5.7. Thị trường tiêu thụ sản phẩm
    • Kết luận Chương 1
  • CHƯƠNG 2
    • ĐẶC ĐIỂM ĐỊA BÀN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
      • 2.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
      • 2.2. Phương pháp nghiên cứu
    • Kết luận Chương 2
  • CHƯƠNG 3
    • THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP TỈNH TRÀ VINH
      • 3.1. Tăng trưởng sản lượng nông nghiệp
      • 3.2. Tình hình chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp tỉnh Trà Vinh.
      • 3.3. Huy động và sử dụng nguồn lực cho sản xuất nông nghiệp.
        • 3.3.1. Nguồn lực đất đai
        • 3.3.2. Vốn cho sản xuất nông nghiệp
        • 3.3.3. Lao động trong sản xuất nông nghiệp
      • 3.4. Thực trạng tổ chức sản xuất tỉnh Trà Vinh.
      • 3.5. Hiệu quả sản xuất nông nghiệp tỉnh Trà Vinh.
    • Kết luận Chương 3
  • CHƯƠNG 4
    • ĐÁNH GIÁ ẢNH HƯỞNG CỦA CÁC NHÂN TỐ TỚI SỰ PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP TỈNH TRÀ VINH
      • 4.1. Phân tích các yếu tố tác động tới sự phát triển nông nghiệp tỉnh Trà Vinh bằng số liệu vĩ mô.
      • 4.2. Phân tích các yếu tố tác động tới sự phát triển nông nghiệp tỉnh Trà Vinh bằng số liệu vi mô
      • 4.3. Phân tích tác động của các yếu tố khác tới sự phát triển nông nghiệp tỉnh Trà Vinh
        • 4.3.1. Ảnh hưởng của quy hoạch phát triển nông nghiệp theo ý kiến chuyên gia
        • 4.3.2. Ảnh hưởng của chính sách phát triển nông nghiệp
        • 4.3.3. Ảnh hưởng của hạ tầng cơ sở theo ý kiến chuyên gia
        • 4.3.4. Ảnh hưởng của công tác khuyến nông theo ý kiến chuyên gia.
        • 4.3.5. Ảnh hưởng của các dịch vụ hỗ trợ thị trường.
    • Kết luận Chương 4
  • CHƯƠNG 5: ĐỊNH HƯỚNG, MỤC TIÊU VÀ GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP TỈNH TRÀ VINH
    • 5.1. Cơ sở đề ra định hướng, mục tiêu và giải pháp.
      • 5.1.1. Tổng quát thực trạng phát triển nông nghiệp tỉnh Trà Vinh
      • 5.1.2. Bối cảnh nông nghiệp thế giới và các dự báo liên quan đến phát triển nông nghiệp tỉnh Trà Vinh.
        • 5.1.2.1. Bối cảnh nông nghiệp thế giới
        • 5.1.2.2. Dự báo thị trường xuất khẩu nông sản chính
        • 5.1.2.3. Tác động của biến đổi khí hậu đến sản xuất nông nghiệp
    • 5.2. Định hướng và mục tiêu phát triển nông nghiệp tỉnh Trà Vinh.
      • 5.2.1. Định hướng phát triển nông nghiệp
      • 5.2.2. Mục tiêu phát triển
    • 5.3. Các giải pháp phát triển nông nghiệp tỉnh Trà Vinh.
      • 5.3.1. Nhóm giải pháp theo nội dung
        • 5.3.1.1. Huy động và sử dụng nguồn lực phát triển nông nghiệp những năm tới.
        • 5.3.1.2. Hoàn thiện tổ chức sản xuất nông nghiệp theo hướng hiện đại
        • 5.3.1.3. Nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp trên cơ sở từng bước hình thành nền nông nghiệp công nghệ cao để nâng cao hiệu quả
      • 5.3.2. Nhóm giải pháp theo nhân tố
        • 5.3.2.1. Hoàn thành và đưa vào thực hiện quy hoạch và chính sách phát triển nông nghiệp có liên quan
        • 5.3.2.2. Cải thiện cơ sở hạ tầng cho sản xuất nông nghiệp
        • 5.3.2.3. Đẩy mạnh công tác khuyến nông trong sản xuất nông nghiệp
        • 5.3.2.4. Cải thiện hoạt động hỗ trợ thị trường tiêu thụ nông sản
  • KẾT LUẬN VÀ NHỮNG HẠN CHẾ
    • 1.1. Kết luận
      • 1.1.1. Về cơ sở lý luận của nghiên cứu
      • 1.1.2. Về thực trạng phát triển nông nghiệp tỉnh Trà Vinh
      • 1.1.3. Về các nhân tố ảnh hưởng tới sự phát triển nông nghiệp
      • 1.1.4. Về định hướng giải pháp phát triển nông nghiệp tỉnh Trà Vinh
    • 1.2. Hạn chế của luận án
  • DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ