NGHIÊN CỨU THU NHẬN VÀ TẠO BỘT INULIN TỪ CỦ ĐẢNG SÂM (CODONOPSIS JAVANICA) TỰ NHIÊN MỌC TẠI LẠC DƯƠNG - LÂM ĐỒNG
Công nghệ Sau thu hoạch
Luận án "Nghiên cứu thu nhận và tạo bột inulin từ củ Đẳng sâm (Codonopsis javanica) tự nhiên mọc tại Lạc Dương - Lâm Đồng" đã đạt được nhiều kết quả mới, góp phần vào lĩnh vực nghiên cứu và ứng dụng inulin trong thực phẩm chức năng. Cụ thể, nghiên cứu đã xác định các đặc điểm hình thái và cấu trúc mô của củ đẳng sâm tự nhiên tại Lạc Dương - Lâm Đồng, làm cơ sở phân biệt độ tuổi và thời gian thu hoạch. Kết quả cho thấy củ đẳng sâm 3 năm tuổi đáp ứng tiêu chuẩn DĐVN V (2017) về hàm lượng đường, chất chiết, tro tổng số và không chứa tạp chất vô cơ, kim loại nặng.
Đề tài đã tối ưu hóa quy trình chiết inulin từ đẳng sâm, với các thông số như dung môi nước cất hai lần, nhiệt độ 71°C, thời gian 36 phút, tỷ lệ dung môi/nguyên liệu 47ml/g, đạt hiệu suất chiết inulin 23,93% và fructan 26,96%. Quy trình kết tủa inulin cũng được tối ưu với nhiệt độ cô đặc dịch chiết đến 16°Bx ở 55°C, tác nhân ethanol 80% (cho inulin) và 90% (cho fructan), nhiệt độ lắng kết tủa (6±1)°C, cho hiệu suất kết tủa trung bình 95,53%.
Luận án lần đầu tiên tinh sạch và xác định cấu trúc phân tử inulin từ đẳng sâm, cho thấy inulin tinh sạch bao gồm hai phân tử fructose polysacccharide với khối lượng 3.193 Da (chiếm 96,448%, 19-23 đơn phân) và 1.112.892 Da (chiếm 3,552%). Các thông số thích hợp cho quá trình sấy phun tạo bột inulin cũng được xác định, bao gồm chất trợ sấy maltodextrin 10%, nhiệt độ khí đầu vào 185°C và khí buồng sấy 85°C. Bột inulin thu được có hàm lượng inulin 445,90±2,79 mg/g, fructan 469,40±1,61 mg/g, đạt tiêu chuẩn an toàn vệ sinh thực phẩm của Bộ Y tế.
Nghiên cứu cũng thành công trong việc tạo chế phẩm synbiotic từ bột inulin đẳng sâm. Chế phẩm này thể hiện đặc tính prebiotic mạnh, có khả năng kích thích tăng sinh 8 chủng vi khuẩn lactic từ 1,4 đến 11,5 lần. Công thức phối trộn tối ưu cho bột synbiotic đã được thiết lập. Thử nghiệm trên chuột nhắt cho thấy chế phẩm synbiotic không độc ở liều 1,2 g/kg và 2,4 g/kg, không ảnh hưởng chức năng gan, thận, đồng thời có khả năng kích thích miễn dịch và điều trị tiêu chảy.