Tên luận án:
NGHIÊN CỨU TÁC DỤNG VÀ CƠ CHẾ HẠ GLUCOSE MÁU CỦA DỊCH ÉP THÂN CÂY CHUỐI TIÊU (MUSA X PARADISIACA L.) TRÊN THỰC NGHIỆM
Ngành:
Hoá sinh Dược
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án này tập trung giải quyết vấn đề đái tháo đường, một bệnh lý có tỷ lệ mắc ngày càng tăng và các phương pháp điều trị hiện hành còn tồn tại nhiều hạn chế về hiệu quả lâu dài cũng như tác dụng phụ. Với mục tiêu tìm kiếm các liệu pháp mới từ nguồn gốc tự nhiên, đặc biệt là các loại thảo dược có tiềm năng, nghiên cứu đã chọn cây Chuối tiêu (Musa x paradisiaca L.), một dược liệu được sử dụng trong kinh nghiệm dân gian để hạ glucose máu nhưng chưa có nghiên cứu khoa học hệ thống. Mục tiêu chính của luận án là đánh giá tác dụng hạ glucose máu của cắn toàn phần từ dịch ép thân cây chuối tiêu trên chuột thực nghiệm và nghiên cứu cơ chế tác dụng của cắn toàn phần cùng một số chất phân lập.
Kết quả nghiên cứu cho thấy cắn toàn phần dịch ép thân cây chuối tiêu có tác dụng hạ glucose máu đáng kể: giảm 49,6% glucose máu ở chuột nhắt tăng glucose máu do STZ và 26,34% ở chuột cống đái tháo đường typ 2, đồng thời cải thiện khả năng dung nạp glucose, giảm cholesterol toàn phần (49,00%) và triglycerid (54,1%). Các phân đoạn ethylacetat và n-butanol cũng thể hiện tác dụng hạ glucose máu rõ rệt. Về cơ chế, cắn toàn phần làm giảm hoạt độ enzym G6Pase gan, một yếu tố quan trọng trong quá trình tân tạo đường. Các chất phân lập như daucosterol và β-sitosterol đã được chứng minh có khả năng ức chế enzym α-glucosidase, trong khi β-sitosterol còn ức chế α-amylase. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng cắn toàn phần không tăng tiết insulin nhưng giảm kháng insulin, cải thiện tình trạng tiểu đảo tụy và tế bào β tuyến tụy. Các chất cycloeucalenon và acid myristic ức chế PTP1B, một enzym liên quan đến kháng insulin. Ngoài ra, cắn toàn phần còn hoạt hóa AMPK và giảm nồng độ lipid huyết thanh, góp phần cải thiện gián tiếp tình trạng kháng insulin. Những phát hiện này cung cấp bằng chứng khoa học vững chắc cho tiềm năng điều trị đái tháo đường của dịch ép thân cây chuối tiêu thông qua nhiều cơ chế chuyển hóa và tăng nhạy cảm insulin.
Mục lục chi tiết:
-
CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN
- 1.1. ĐẠI CƯƠNG VỀ BỆNH ĐÁI THÁO ĐƯỜNG
- 1.2. CÁC CƠ CHẾ GÂY HẠ GLUCOSE MÁU
- 1.3. CÁC MÔ HÌNH THỰC NGHIỆM TRONG NGHIÊN CỨU THUỐC ĐIỀU TRỊ ĐÁI THÁO ĐƯỜNG
- 1.4. CÂY CHUỐI TIÊU
-
CHƯƠNG 2. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
- 2.1. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
- 2.1.1. Dược liệu nghiên cứu: Thân giả cây chuối tiêu (Musa x paradisiaca L.)
- 2.1.2. Động vật thí nghiệm: Chuột nhắt và chuột cống trắng
- 2.1.3. Các dòng tế bào: Tế bào cơ vân chuột nhắt (C2C12) và tế bào mô mỡ chuột nhắt (3T3-L1).
- 2.2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
- 2.3.1. Phương pháp điều chế mẫu nghiên cứu
- 2.3.2. Đánh giá tác dụng hạ glucose máu trên chuột thực nghiệm
- 2.3.3. Các kỹ thuật định lượng hóa sinh trong thực nghiệm in vivo
- 2.3.4. Kỹ thuật xét nghiệm mô bệnh học
- 2.3.5. Phương pháp xác định hoạt độ enzym G6Pase gan (EC 3.1.3.9)
- 2.3.6. Phương pháp đánh giá khả năng ức chế các enzym in vitro
- 2.3.4. Đánh giá ảnh hưởng trên sự phosphoryl hóa AMPK và IRS-1
- 2.3.5. Đánh giá khả năng ức chế biệt hóa của TB mô mỡ 3T3-L1
- 2.3.7. Phương pháp nghiên cứu thành phần hóa học
- 2.3.8. Xử lý số liệu
-
CHƯƠNG III. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
- 3.1. KẾT QUẢ ĐÁNH GIÁ TÁC DỤNG HẠ GLUCOSE MÁU TRÊN ĐỘNG VẬT THỰC NGHIỆM
- 3.1.1. Kết quả tác dụng hạ của cắn toàn phần
- 3.1.1.1. Tác dụng của cắn toàn phần trên glucose máu của chuột tiêm STZ liều 150mg/kg
- 3.1.1.2. Tác dụng của cắn toàn phần trên nồng độ glucose máu của chuột đái tháo đường typ 2
- 3.1.1.3. Tác dụng của cắn toàn phần trên khả năng dung nạp glucose của chuột cống đái tháo đường typ 2
- 3.1.2. Kết quả tác dụng của cắn phân đoạn
- 3.1.2.1. Tác dụng của cắn phân đoạn trên glucose máu của chuột tiêm STZ liều 150mg/kg
- 3.1.2.2. Kết quả tác dụng của cắn phân đoạn ethylacetat và n-butanol trên chuột đái tháo đường typ 2.
- 3.2. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU THÀNH PHẦN HÓA HỌC
- 3.2.1. Định tính các nhóm chất
- 3.2.2. Kết quả phân lập chất
- 3.3. KẾT QUẢ CƠ CHẾ HẠ GLUCOSE MÁU
- 3.3.1. Kết quả trên các mô hình thực nghiệm in vivo
- 3.3.1.1. Kết quả nồng độ insulin huyết thanh
- 3.3.1.2. Tình trạng mô tụy nội tiết và tế bào ẞ của chuột đái tháo đường typ 2
- 3.3.1.3. Kết quả nồng độ lipid huyết thanh
- 3.3.1.4. Kết quả trên hoạt độ enzym G6Pase gan
- 3.2.2. Kết quả trên các mô hình thực nghiệm in vitro
- 3.2.2.1.Tác dụng ức chế enzym a-amylase của cắn toàn phần và các chất phân lập
- 3.2.2.2.Tác dụng ức chế enzym a-glucosidase của cắn toàn phần và các chất phân lập
- 3.2.2.3.Tác dụng ức chế PTP1B của cắn toàn phần và các chất phân lập
- 3.3.2.4. Tác dụng ức chế sự phosphoryl hóa IRS1(Ser307) trên tế bào cơ vân chuột nhắt C2C12
- 3.3.2.5. Tác dụng hoạt hoá AMPK trên tế bào cơ vân chuột nhắt C2C12
- 3.3.2.6. Tác dụng trên sự biệt hóa tế bào 3T3-L1
-
CHƯƠNG IV. BÀN LUẬN
- 4.1. VỀ TÁC DỤNG HẠ GLUCOSE MÁU
- 4.2. VỀ PHÂN LẬP CHẤT TRONG THÂN CÂY CHUỐI TIÊU
- 4.3. VỀ CƠ CHẾ TÁC DỤNG HẠ GLUCOSE MÁU CỦA THÂN CÂY CHUỐI TIÊU
-
KẾT LUẬN