Luận án Nghiên cứu sự biến đổi nồng độ NT-proBNP huyết thanh và mối liên quan với hội chứng cung lượng tim thấp sau phẫu thuật bắc cầu nối chủ vành.

Tên luận án:

NGHIÊN CỨU SỰ BIẾN ĐỔI NỒNG ĐỘ NT-proBNP HUYẾT THANH VÀ MỐI LIÊN QUAN VỚI HỘI CHỨNG CUNG LƯỢNG TIM THẤP SAU PHẪU THUẬT BẮC CẦU NỐI CHỦ VÀNH

Ngành:

Gây mê hồi sức

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án tiến sĩ y học này tập trung nghiên cứu sự biến đổi nồng độ NT-proBNP huyết thanh và mối liên quan của chỉ số này với hội chứng cung lượng tim thấp (HCCLTT) ở bệnh nhân được phẫu thuật bắc cầu nối chủ vành có sử dụng tuần hoàn ngoài cơ thể. HCCLTT là một tình trạng lâm sàng nghiêm trọng sau phẫu thuật tim, gây giảm tưới máu hệ thống và mất cân bằng cung cầu oxy. Tình trạng này thường gặp ở bệnh nhân lớn tuổi, có chức năng tim suy giảm, và kéo dài thời gian tuần hoàn ngoài cơ thể. Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra vai trò của NT-proBNP trong chẩn đoán sớm suy tim, đánh giá mức độ nặng, hiệu quả điều trị và tiên lượng suy tim. Tuy nhiên, tại Việt Nam, các công trình nghiên cứu về vai trò của NT-proBNP sau phẫu thuật bắc cầu nối chủ vành còn hạn chế.

Nghiên cứu được thực hiện trên 107 bệnh nhân có chỉ định phẫu thuật bắc cầu nối chủ vành với tuần hoàn ngoài cơ thể tại Bệnh viện Tim - TP. Hồ Chí Minh, từ tháng 10/2012 đến tháng 6/2014, với thiết kế tiến cứu, mô tả theo dõi dọc có so sánh. Đối tượng nghiên cứu có độ tuổi trung bình 60,7 ± 9,4, chủ yếu từ 50-75 tuổi, với đa số là nam giới (67,3%). Khoảng một phần ba (33,64%) bệnh nhân có tiền sử suy tim mạn tính trước mổ.

Kết quả cho thấy nồng độ NT-proBNP huyết thanh có sự biến đổi rõ rệt sau phẫu thuật. Từ mức trung bình 491,2 pg/ml trước mổ, nồng độ này tăng dần, đạt đỉnh vào ngày thứ 3 sau mổ với 4057,26 pg/ml, sau đó có xu hướng giảm dần. Sự khác biệt này có ý nghĩa thống kê (p < 0,05). Nồng độ NT-proBNP trung bình ở nhóm bệnh nhân có phân suất tống máu thất trái (EF) ≤ 50% hoặc chỉ số tim (CI) 50% hoặc CI ≥ 2,4 l/phút/m², với mối tương quan nghịch rõ rệt. Tổng cộng 23,4% bệnh nhân mắc HCCLTT sau mổ, với tỷ lệ cao nhất vào ngày thứ nhất (12,1%). NT-proBNP huyết thanh cho thấy khả năng dự đoán HCCLTT cao, với điểm cắt tối ưu vào ngày thứ nhất là 951,5 pg/ml (độ nhạy 92,3%, độ đặc hiệu 78,7%, AUC 0,865). Mặc dù có mối tương quan thuận nhưng yếu và không có ý nghĩa thống kê giữa NT-proBNP và chỉ số cường tim vận mạch (VIS), kết quả cũng chỉ ra khả năng dự đoán HCCLTT của NT-proBNP theo chỉ số VIS.

Luận án kết luận NT-proBNP là một xét nghiệm rất cần thiết và hữu ích trong dự đoán HCCLTT sau phẫu thuật bắc cầu nối chủ vành. Việc định lượng sớm chỉ số này có thể hỗ trợ chẩn đoán chính xác, kịp thời, từ đó đưa ra chiến lược điều trị và dự phòng hiệu quả. Luận án cũng kiến nghị có thể kết hợp NT-proBNP với chỉ số EuroSCORE và chỉ số cường tim vận mạch VIS để tăng cường khả năng dự đoán.