Luận án Nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến chênh lệch giàu nghèo ở Việt Nam

Tên luận án:

“Nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến chênh lệch giàu nghèo ở Việt Nam”

Ngành:

(Thông tin không được cung cấp trong tài liệu.)

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến chênh lệch giàu nghèo ở Việt Nam" tập trung phân tích vấn đề chênh lệch giàu nghèo (CLGN) đang có xu hướng gia tăng tại Việt Nam, gây ra những bất lợi cho tăng trưởng kinh tế, phát triển bền vững và gắn kết xã hội. Đề tài này xuất phát từ thực trạng tăng trưởng GDP cao nhưng hiệu quả tác động đến người nghèo còn hạn chế, dẫn đến khoảng cách giàu - nghèo ngày càng nới rộng, tạo ra thách thức lớn cho sự phát triển nhân văn của đất nước.

Mục đích chính của nghiên cứu là đề xuất các tiêu chí và hệ thống chỉ tiêu để đánh giá giàu nghèo, CLGN cùng các nhân tố ảnh hưởng. Luận án tiến hành đánh giá CLGN ở nhiều khía cạnh và phân tích sâu sắc tác động của các nhân tố thuộc đặc trưng dân số và chuyển dịch cơ cấu kinh tế đến CLGN trong giai đoạn 2002-2012. Phạm vi nghiên cứu bao gồm phân tích thực trạng CLGN và các yếu tố ảnh hưởng trên toàn bộ 63 tỉnh/thành phố.

Để đạt được mục tiêu, luận án sử dụng phương pháp tổng quan tài liệu, thống kê và phân tích định lượng với sự hỗ trợ của phần mềm Stata, đặc biệt là việc vận dụng mô hình số liệu mảng (Panel). Các đóng góp nổi bật của luận án bao gồm làm rõ cơ sở lý luận về CLGN, đề xuất hệ thống chỉ tiêu đánh giá đa chiều (dựa trên thu nhập, chi tiêu, tài sản, giáo dục, y tế và chăm sóc sức khỏe), tính toán thực trạng CLGN và phân tích định lượng ảnh hưởng của các nhân tố.

Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng CLGN ở Việt Nam có xu hướng gia tăng, đặc biệt trong nội bộ khu vực nông thôn, mặc dù chênh lệch giữa thành thị và nông thôn có xu hướng thu hẹp về hệ số nhưng lại nới rộng về mức tuyệt đối. Bất bình đẳng về thu nhập, tài sản và giáo dục ngày càng lớn, trong khi chênh lệch về đời sống, y tế và chăm sóc sức khỏe có dấu hiệu rút ngắn. Các yếu tố như GDP bình quân đầu người và tỷ lệ dân tộc thiểu số từ 15 tuổi trở lên làm tăng CLGN; ngược lại, tỷ lệ dân số thành thị và biến đổi cơ cấu tuổi dân số làm giảm CLGN. Luận án cũng nhấn mạnh các yếu tố thể chế kinh tế thị trường yếu kém, chính sách nhà nước bất cập và sự phát triển không đồng đều giữa các vùng miền là nguyên nhân chính làm CLGN gia tăng. Từ những phát hiện này, luận án đưa ra các khuyến nghị chính sách nhằm hạn chế CLGN và cải thiện công tác thống kê liên quan.

Mục lục chi tiết:

• Chương 1: Tổng quan về chênh lệch giàu nghèo và các nhân tố ảnh hưởng đến chênh lệch giàu nghèo
• Chương 2: Hệ thống chỉ tiêu và phương pháp phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến chênh lệch giàu nghèo
• Chương 3: Phân tích thực trạng chênh lệch giàu nghèo ở Việt Nam giai đoạn 2002 – 2012
• Chương 4: Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến chênh lệch giàu nghèo ở Việt Nam giai đoạn 2002 - 2012