Tên luận án:
GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC NHÀ GIÁO THEO TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH CHO SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG SƯ PHẠM Ở HÀ NỘI HIỆN NAY
Ngành:
HỒ CHÍ MINH HỌC
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án "Giáo dục đạo đức nhà giáo theo tư tưởng Hồ Chí Minh cho sinh viên các trường sư phạm ở Hà Nội hiện nay" của Nguyễn Thị Linh, thuộc ngành Hồ Chí Minh học, được thực hiện tại Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, tập trung nghiên cứu tính cấp thiết của việc giáo dục đạo đức nhà giáo cho sinh viên sư phạm (SVSP) tại Hà Nội. Đề tài khẳng định Hồ Chí Minh là người thầy vĩ đại, luôn coi trọng giáo dục đạo đức, đặc biệt cho đội ngũ nhà giáo. Tư tưởng của Người về đạo đức nhà giáo được xem là cơ sở lý luận quan trọng để xây dựng chuẩn mực đạo đức cho đội ngũ nhà giáo Việt Nam, góp phần đào tạo thế hệ nhà giáo yêu nước, thương dân, yêu nghề.
Trong bối cảnh đổi mới giáo dục, công nghiệp hóa, hiện đại hóa và cách mạng khoa học công nghệ, việc nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo, trong đó có giáo dục đạo đức cho SVSP, là yếu tố then chốt. Luận án nhấn mạnh SVSP là lực lượng nòng cốt trong tương lai, cần được trang bị đầy đủ kiến thức chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp ngay từ khi còn trong trường. Dù đa số SVSP có ý thức rèn luyện tốt, nhưng vẫn còn một bộ phận có biểu hiện lệch lạc, đòi hỏi cần tăng cường giáo dục đạo đức nhà giáo theo tư tưởng Hồ Chí Minh. Hà Nội, với vị trí trung tâm và tập trung nhiều trường sư phạm hàng đầu, càng cần chú trọng vấn đề này.
Mục tiêu nghiên cứu của luận án là làm rõ những nội dung cơ bản trong tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục đạo đức nhà giáo, đánh giá thực trạng công tác này cho SVSP ở Hà Nội giai đoạn 2019-2025, và đề xuất các phương hướng, giải pháp cụ thể. Luận án sử dụng cơ sở lý luận từ chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, các quan điểm của Đảng, Nhà nước và Luật giáo dục 2019. Các phương pháp nghiên cứu đa dạng bao gồm phân tích - tổng hợp, diễn dịch, logic - lịch sử, phỏng vấn chuyên gia, quan sát sư phạm, so sánh, đối chiếu, điều tra xã hội học và dự báo.
Những đóng góp mới của luận án bao gồm việc hệ thống hóa các khái niệm liên quan, làm sâu sắc thêm nội dung và giá trị của tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức nhà giáo, khảo sát thực trạng giáo dục đạo đức nhà giáo cho SVSP ở Hà Nội từ năm 2019 đến 2025, và đề xuất phương hướng, giải pháp cho giai đoạn tới. Luận án được kết cấu thành 4 chương, làm rõ các vấn đề lý luận, thực trạng, yếu tố tác động và giải pháp giáo dục đạo đức nhà giáo theo tư tưởng Hồ Chí Minh cho SVSP, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo SVSP, đáp ứng yêu cầu của xã hội.
Mục lục chi tiết:
- MỞ ĐẦU
- 1. Tính cấp thiết của đề tài
- 2. Mục tiêu nghiên cứu
- 3. Nhiệm vụ nghiên cứu
- 4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- 4.1. Đối tượng nghiên cứu
- 4.2. Phạm vi nghiên cứu
- 5. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
- 5.1. Cơ sở lý luận
- 5.2. Phương pháp nghiên cứu
- 6. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
- 6.1. Ý nghĩa khoa học
- 6.2. Ý nghĩa thực tiễn
- 7. Những đóng góp mới của luận án
- 8. Kết cấu của luận án
- Chương 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN TỚI ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
- 1.1. NHỮNG CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
- 1.1.1. Những công trình nghiên cứu về đạo đức nhà giáo
- 1.1.2. Những công trình nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức nhà giáo
- 1.1.3. Nghiên cứu giáo dục đạo đức nhà giáo cho sinh viên sư phạm theo tư tưởng Hồ Chí Minh
- 1.2. KHÁI QUÁT VỀ TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ LUẬN ÁN TIẾP TỤC GIẢI QUYẾT
- 1.2.1. Những vấn đề đã được nghiên cứu
- 1.2.2. Những vấn đề đặt ra luận án tập cần tiếp tục giải quyết
- Tiểu kết chương 1
- Chương 2: GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC NHÀ GIÁO THEO TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH CHO SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG SƯ PHẠM - NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN
- 2.1. MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN
- 2.1.1. Đạo đức nhà giáo
- 2.1.2. Giáo dục đạo đức nhà giáo
- 2.1.3. Tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức nhà giáo
- 2.1.4. Tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục đạo đức nhà giáo
- 2.1.5. Giáo dục đạo đức nhà giáo theo tư tưởng Hồ Chí Minh cho sinh viên sư phạm
- 2.2. TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC NHÀ GIÁO
- 2.2.1. Vai trò của đạo đức nhà giáo
- 2.2.2. Chủ thể giáo dục đạo đức nhà giáo
- 2.2.3. Nội dung giáo dục đạo đức nhà giáo
- 2.2.3.1. Đối với Tổ quốc, với nhân dân
- 2.2.3.2. Đối với mình
- 2.2.3.3. Đối với học trò, với đồng nghiệp
- 2.2.3.4. Đối với nghề nghiệp
- 2.2.4. Phương pháp giáo dục đạo đức nhà giáo
- 2.2.4.1. Tăng cường giáo dục kết hợp tuyên truyền, vận động thực hành đạo đức nhà giáo
- 2.2.4.2. Kết hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội trong giáo dục đạo đức nhà giáo
- 2.2.4.3. Kết hợp giữa học đi đôi với hành, nêu gương về đạo đức trong giáo dục đạo đức nhà giáo
- 2.2.4.4. Phát huy tính tích cực, chủ động học tập và rèn luyện đạo đức nhà giáo của đối tượng giáo dục
- 2.2.4.5. Kết hợp giữa xây dựng đạo đức nhà giáo và chống các biểu hiện trái với đạo đức nhà giáo, chống “chủ nghĩa cá nhân”
- 2.2.4.6. Giáo dục đạo đức nhà giáo bằng đẩy mạnh các phong trào thi đua
- 2.3. GIÁ TRỊ TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC NHÀ GIÁO
- 2.3.1. Giá trị lý luận
- 2.3.1.1. Tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục đạo đức nhà giáo là sự vận dụng sáng tạo, phát triển truyền thống dân tộc, tinh hoa tư tưởng giáo dục phương Đông, phương Tây và chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của Việt Nam
- 2.3.1.2. Tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục đạo đức nhà giáo là cơ sở lý luận để xây dựng những chuẩn mực đạo đức nhà giáo cho đội ngũ nhà giáo Việt Nam qua các thời kì
- 2.3.2. Giá trị thực tiễn
- 2.3.2.1. Tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục đạo đức nhà giáo đã góp phần đào tạo ra đội ngũ nhà giáo đủ phẩm chất và năng lực đáp ứng yêu cầu của xã hội
- 2.3.2.2. Tư tưởng và tấm gương Hồ Chí Minh về giáo dục đạo đức nhà giáo là những “giá trị chuẩn mực” để sinh viên sư phạm học tập và rèn luyện hoàn thiện phẩm chất đáp ứng yêu cầu của nghề nghiệp
- Tiểu kết chương 2
- Chương 3: THỰC TRẠNG GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC NHÀ GIÁO THEO TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH CHO SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG SƯ PHẠM Ở HÀ NỘI HIỆN NAY VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA
- 3.1. KHÁI QUÁT CÁC TRƯỜNG VÀ ĐẶC ĐIỂM SINH VIÊN CỦA CÁC TRƯỜNG SƯ PHẠM Ở HÀ NỘI
- 3.1.1. Khái quát về các trường sư phạm ở Hà Nội
- 3.1.2. Đặc điểm sinh viên các trường sư phạm ở Hà Nội
- 3.2. THỰC TRẠNG GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC NHÀ GIÁO THEO TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH CHO SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG SƯ PHẠM Ở HÀ NỘI HIỆN NAY
- 3.2.1. Thực trạng nhận thức, trách nhiệm của các chủ thể đối với giáo dục đạo đức nhà giáo theo tư tưởng Hồ Chí Minh cho sinh viên các trường sư phạm ở Hà Nội hiện nay
- 3.2.2. Thực trạng nội dung, hình thức, phương pháp giáo dục đạo đức nhà giáo theo tư tưởng Hồ Chí Minh cho sinh viên các trường sư phạm ở Hà Nội hiện nay
- 3.2.3. Kết quả giáo dục đạo đức nhà giáo theo tư tưởng Hồ Chí Minh cho sinh viên các trường sư phạm Hà Nội hiện nay và nguyên nhân
- 3.3. MỘT SỐ VẤN ĐỀ ĐẶT RA
- 3.3.1. Vấn đề xác định vai trò và trách nhiệm giáo dục đạo đức nhà giáo của Đảng ủy, Ban Giám hiệu và các tổ chức, đoàn thể trong các trường sư phạm ở Hà Nội
- 3.3.2. Phát huy vai trò giảng dạy học phần Tư tưởng Hồ Chí Minh, Đạo đức nghề nghiệp và một số học phần khác trong chương trình đào tạo đối với việc nâng cao hiệu quả giáo dục đạo đức nhà giáo cho sinh viên các trường sư phạm ở Hà Nội theo tư tưởng Hồ Chí Minh
- 3.3.3. Vấn đề chất lượng, hiệu quả công tác nghiên cứu, tuyên truyền, giáo dục đạo đức nhà giáo theo tư tưởng Hồ Chí Minh cho sinh viên các trường sư phạm ở Hà Nội hiện nay
- 3.3.4. Giải quyết mâu thuẫn giữa yêu cầu cao về đạo đức nhà giáo cho đội ngũ nhà giáo hiện nay với thực trạng lối sống, đạo đức của sinh viên các trường sư phạm ở Hà Nội hiện nay
- Tiểu kết chương 3
- Chương 4: DỰ BÁO NHỮNG YẾU TỐ TÁC ĐỘNG, PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC NHÀ GIÁO THEO TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH CHO SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG SƯ PHẠM Ở HÀ NỘI THỜI GIAN TỚI
- 4.1. DỰ BÁO NHỮNG YẾU TỐ TÁC ĐỘNG VÀ PHƯƠNG HƯỚNG GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC NHÀ GIÁO THEO TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH CHO SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG SƯ PHẠM Ở HÀ NỘI
- 4.1.1. Dự báo những yếu tố tác động đến giáo dục đạo đức nhà giáo theo tư tưởng Hồ Chí Minh cho sinh viên các trường sư phạm ở Hà Nội
- 4.1.1.1. Tác động của tình hình thế giới
- 4.1.1.2. Tác động của tình hình Việt Nam
- 4.1.2. Phương hướng giáo dục đạo đức nhà giáo theo tư tưởng Hồ Chí Minh cho sinh viên các trường sư phạm ở Hà Nội
- 4.1.2.1. Phải tăng cường trách nhiệm của Đảng, Nhà nước, các tổ chức, đoàn thể, nhà trường, gia đình, xã hội trong giáo dục đạo đức nhà giáo cho sinh viên các trường sư phạm ở Hà Nội
- 4.1.2.2. Tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức nhà giáo phải thực sự được coi là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam trong giáo dục đạo đức nhà giáo cho sinh viên các trường sư phạm ở Hà Nội
- 4.1.2.3. Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong giáo dục đạo đức nhà giáo cho sinh viên sư phạm phải đặt trong điều kiện thực tiễn của các trường sư phạm ở Hà Nội, thực tiễn giáo dục Việt Nam hiện nay, qua đó góp phần vận dụng, bổ sung và phát triển sáng tạo tư tưởng của Người
- 4.1.2.4. Giáo dục đạo đức nhà giáo theo tư tưởng Hồ Chí Minh cho sinh viên sư phạm hiện nay phải quán triệt sáu quan điểm của Nghị quyết 71 - NQ/TW về giáo dục và đào tạo của Bộ Chính trị, phải kết hợp với việc tổng kết, tham khảo có chọn lọc kinh nghiệm giáo dục tiến tiến ở trong nước và trên thế giới
- 4.2. NHỮNG GIẢI PHÁP CƠ BẢN GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC NHÀ GIÁO THEO TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH CHO SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG SƯ PHẠM Ở HÀ NỘI THỜI GIAN TỚI
- 4.2.1. Giải pháp về giáo dục nhận thức
- 4.2.2. Giải pháp về tổ chức và hoạt động thực tiễn
- 4.2.3. Giải pháp về kiểm tra, đánh giá, tổng kết và rút kinh nghiệm
- Tiểu kết chương 4
- KẾT LUẬN