Luận án – Dạy học trên cơ sở vấn đề bài học STEM chủ đề Các thể của chất môn Khoa học tự nhiên 6

Tên luận án:

DẠY HỌC TRÊN CƠ SỞ VẤN ĐỀ BÀI HỌC STEM CHỦ ĐỀ CÁC THỂ CỦA CHẤT MÔN KHOA HỌC TỰ NHIÊN 6

Ngành:

LÝ LUẬN VÀ PPDH BỘ MÔN VẬT LÝ

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án “Dạy học trên cơ sở vấn đề Bài học STEM chủ đề Các thể của chất môn Khoa học tự nhiên 6” của tác giả Hán Thị Hương Thủy, thuộc ngành Lý luận và PPDH Bộ môn Vật lý, tập trung vào việc bồi dưỡng Năng lực Khoa học tự nhiên (NL KHTN) cho học sinh lớp 6 thông qua phương pháp Dạy học trên cơ sở vấn đề (Problem-Based Learning - PBL) tích hợp trong các bài học STEM. Đề tài xuất phát từ nhận thức về vai trò ngày càng tăng của giáo dục STEM trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 và yêu cầu phát triển năng lực người học theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Tuy nhiên, việc triển khai STEM trong thực tiễn giáo dục còn gặp nhiều khó khăn về thời lượng, tích hợp kiến thức và năng lực giáo viên.

Nghiên cứu đề xuất một quy trình xây dựng và tổ chức dạy học trên cơ sở vấn đề cho bài học STEM chủ đề “Các thể của chất” môn Khoa học tự nhiên 6 nhằm bồi dưỡng NL KHTN của học sinh. Giả thuyết khoa học đặt ra là nếu đề xuất được cấu trúc của NL KHTN và quy trình dạy học PBL STEM phù hợp, việc bồi dưỡng NL KHTN sẽ đạt hiệu quả. Luận án đã tiến hành nghiên cứu cơ sở lý luận về bồi dưỡng NL KHTN, quy trình xây dựng và tổ chức dạy học PBL STEM, khảo sát thực trạng, đề xuất các biện pháp tổ chức dạy học và phân tích nội dung kiến thức liên quan.

Cụ thể, luận án đã thiết kế 04 tiến trình dạy học bài học STEM cho chủ đề “Sự chuyển thể của chất”, bao gồm các bài học về Hiện tượng nóng chảy, Hiện tượng đông đặc, Hiện tượng bay hơi và ngưng tụ, cũng như Tính chất của chất và sự chuyển thể của chất. Các tiến trình này được xây dựng theo cấu trúc thống nhất, tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực nghiệm và đánh giá NL KHTN. Kết quả thực nghiệm sư phạm cho thấy, tiến trình dạy học trên cơ sở vấn đề trong bài học STEM có tính khả thi và hiệu quả trong việc bồi dưỡng NL KHTN cho học sinh lớp 6, giúp các em hào hứng hơn, kích thích tư duy sáng tạo và gắn kết kiến thức với thực tiễn đời sống.

Những đóng góp mới của luận án bao gồm việc đề xuất cấu trúc NL KHTN, quy trình xây dựng và tổ chức dạy học trên cơ sở vấn đề bài học STEM để bồi dưỡng NL KHTN, thiết kế ba tiến trình dạy học cụ thể, và xây dựng công cụ đánh giá NL KHTN trong dạy học chủ đề “Các thể của chất” môn KHTN 6. Kết quả nghiên cứu cung cấp số liệu và thông tin khoa học phong phú, làm tài liệu tham khảo giá trị cho việc triển khai dạy học PBL STEM.

Mục lục chi tiết:

• Chương 1: Tổng quan vấn đề nghiên cứu
• Chương 2: Cơ sở lí luận và thực tiễn của việc dạy học trên cơ sở vấn đề bài học STEM với việc bồi dưỡng năng lực khoa học tự nhiên của học sinh.
• Chương 3: Thiết kế tiến trình dạy học trên cơ sở vấn đề bài học STEM chủ đề Các thể của chất
• Chương 4: Thực nghiệm sư phạm