Luận án Đánh giá kiểm soát nội bộ trong kiểm toán báo cáo tài chính doanh nghiệp xây lắp của các công ty kiểm toán độc lập Việt Nam

Tên luận án:

Đánh giá kiểm soát nội bộ trong kiểm toán báo cáo tài chính doanh nghiệp xây lắp của các công ty kiểm toán độc lập Việt Nam

Ngành:

Kế toán - Mã số: 9.34.03.01

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án tập trung nghiên cứu sự cần thiết của việc đánh giá kiểm soát nội bộ (KSNB) trong kiểm toán báo cáo tài chính (BCTC), đặc biệt trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự phát triển của thị trường tài chính, đòi hỏi độ tin cậy cao của thông tin trên BCTC. Kiểm toán độc lập đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ sự ổn định kinh tế thông qua ý kiến kiểm toán, và việc đánh giá KSNB dựa trên rủi ro là yếu tố then chốt để nâng cao chất lượng kiểm toán. Đối với các doanh nghiệp xây lắp (DNXL) tại Việt Nam, ngành này đang phát triển mạnh mẽ nhưng việc kiểm tra trực tiếp từng nghiệp vụ gặp nhiều khó khăn và rủi ro do khối lượng công việc lớn và các sai phạm tinh vi. Do đó, việc đánh giá KSNB trở nên vô cùng quan trọng để kiểm toán viên (KTV) xác định đúng rủi ro, từ đó thiết lập nội dung, phạm vi và phương pháp kiểm toán phù hợp. Tuy nhiên, thực trạng ở Việt Nam cho thấy thiếu các hướng dẫn chi tiết về đánh giá KSNB cho các loại hình đơn vị cụ thể như DNXL, dẫn đến vướng mắc và thiếu thống nhất giữa các công ty kiểm toán độc lập.

Luận án đã tổng hợp các công trình khoa học liên quan và chỉ ra khoảng trống nghiên cứu, bao gồm việc chưa có công trình nào tại Việt Nam nghiên cứu đánh giá KSNB trong kiểm toán BCTC DNXL kết hợp các tiêu chí khoa học, cũng như chưa tập trung vào mức độ quan trọng của các yếu tố cấu thành KSNB hay các chu trình kinh doanh trọng yếu, và các nhân tố ảnh hưởng đến tính hữu hiệu của việc đánh giá này. Mục tiêu chung của luận án là đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện đánh giá KSNB trong kiểm toán BCTC DNXL, dựa trên các tiêu chí khoa học và có tính đến các nhân tố bên trong và bên ngoài ảnh hưởng đến tính hữu hiệu, nhằm nâng cao chất lượng kiểm toán BCTC.

Để đạt được mục tiêu này, luận án sử dụng kết hợp phương pháp nghiên cứu định tính và định lượng, khảo sát tại 48 công ty kiểm toán độc lập Việt Nam trong giai đoạn 2015-2020. Những đóng góp mới của luận án bao gồm việc hệ thống hóa và làm sáng tỏ các lý thuyết về KSNB, đánh giá KSNB theo các tiêu chí khoa học, và các nhân tố ảnh hưởng đến tính hữu hiệu của việc đánh giá. Luận án đã xác định và xếp hạng các nhân tố ảnh hưởng đến tính hữu hiệu đánh giá KSNB trong kiểm toán BCTC DNXL thông qua phương pháp định lượng. Từ kết quả nghiên cứu đáng tin cậy, luận án đề xuất các giải pháp khả thi cho các công ty kiểm toán và KTV, bao gồm các giải pháp về tìm hiểu môi trường hoạt động và rủi ro của DNXL, đánh giá KSNB góc độ toàn doanh nghiệp và theo chu trình kinh doanh chính, lập hồ sơ KSNB, đánh giá sơ bộ rủi ro kiểm soát, thiết kế và thực hiện thử nghiệm kiểm soát, cũng như đánh giá lại rủi ro kiểm soát. Các giải pháp này kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao chất lượng kiểm toán BCTC nói chung và đánh giá KSNB DNXL nói riêng tại các công ty kiểm toán độc lập Việt Nam.

Mục lục chi tiết:

• PHẦN MỞ ĐẦU

  1. Tính cấp thiết của đề tài
  2. Tổng quan các công trình khoa học liên quan đến đề tài luận án và khoảng trống nghiên cứu
  3. Mục tiêu nghiên cứu
  4. Câu hỏi nghiên cứu
  5. Phương pháp nghiên cứu
  6. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
  7. Những đóng góp mới của luận án
  8. Kết cấu của luận án

• CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ ĐÁNH GIÁ KIỂM SOÁT NỘI BỘ TRONG KIỂM TOÁN BÁO CÁO TÀI CHÍNH CỦA KIỂM TOÁN ĐỘC LẬP

  • 1.1. Khái quát về đánh giá kiểm soát nội bộ trong kiểm toán báo cáo tài chính doanh nghiệp.

    • 1.1.1 Khái niệm và yếu tố cấu thành của kiểm soát nội bộ

      • 1.1.1.1. Khái niệm
      • 1.1.1.2 Yếu tố cấu thành kiểm soát nội bộ
    • 1.1.2. Mục tiêu của kiểm soát nội bộ trong doanh nghiệp

  • 1.2. Đánh giá kiểm soát nội bộ trong kiểm toán báo cáo tài chính

    • 1.2.1. Ý nghĩa của đánh giá kiểm soát nội bộ trong kiểm toán báo cáo tài chính

    • 1.2.2. Tiêu chí đánh giá tính hữu hiệu của kiểm soát nội bộ trong kiểm toán báo cáo tài chính

      • 1.2.2.1. Tiêu chí đánh giá về thiết kế kiểm soát nội bộ
      • 1.2.2.2. Tiêu chí đánh giá về vận hành kiểm soát nội bộ

    • 1.2.3. Nội dung đánh giá kiểm soát nội bộ trong kiểm toán báo cáo tài chính

      • 1.2.3.1. Tìm hiểu rủi ro và KSNB đơn vị khách hàng
      • 1.2.3.2. Lập hồ sơ về sự hiểu biết kiểm soát nội bộ
      • 1.2.3.3. Đánh giá sơ bộ rủi ro kiểm soát
      • 1.2.3.4. Thiết kế và thực hiện các thử nghiệm kiểm soát
      • 1.2.3.5. Đánh giá lại rủi ro kiểm soát
      • 1.2.3.6. Sử dụng kết quả đánh giá KSNB
  • 1.3. Lý thuyết nền tảng
  • 1.4. Mô hình nghiên cứu lý thuyết

• CHƯƠNG 2: THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU

  • 2.1. Quy trình nghiên cứu

  • 2.2. Nghiên cứu định tính

    • 2.2.1 Nguồn dữ liệu và phương pháp thu thập dữ liệu
    • 2.2.2. Đối tượng khảo sát trong nghiên cứu định tính

    • 2.2.3. Quy trình và phương pháp phân tích dữ liệu định tính

      • 2.2.3.1. Quy trình thực hiện
      • 2.2.3.2. Phương pháp phân tích dữ liệu định tính

  • 2.3. Nghiên cứu định lượng

    • 2.3.1. Mô hình nghiên cứu
    • 2.3.2. Nguồn dữ liệu của nghiên cứu định lượng

    • 2.3.3. Đối tượng khảo sát và mẫu khảo sát trong nghiên cứu định lượng

      • 2.3.3.1. Đối tượng khảo sát
      • 2.3.3.2. Quy mô mẫu khảo sát

    • 2.3.4 Quy trình và phương pháp xử lý dữ liệu định lượng

      • 2.3.4.1 Quy trình thực hiện
      • 2.3.4.2. Phương pháp xử lý dữ liệu định lượng
• CHƯƠNG 3: Thực trạng đánh giá kiểm soát nội bộ trong kiểm toán báo cáo tài chính doanh nghiệp xây lắp do các công ty kiểm toán độc lập Việt Nam thực hiện
• CHƯƠNG 4: Kết luận và giải pháp hoàn thiện đánh giá KSNB trong kiểm toán BCTC doanh nghiệp xây lắp do các công ty kiểm toán độc lập Việt Nam thực hiện