Luận án Cơ chế quản lý tài chính ở Tổng công ty Sông Đà

Tên luận án:

Cơ chế quản lý tài chính ở Tổng công ty Sông Đà

Ngành:

Kinh tế

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án “Cơ chế quản lý tài chính ở Tổng công ty Sông Đà” của Dương Kim Ngọc, hoàn thành tại Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh năm 2016, tập trung nghiên cứu vai trò và cơ chế quản lý tài chính tại các tổng công ty (TCT) nhà nước trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam.

Đề tài sử dụng phương pháp tiếp cận hai chiều, lấy Tổng công ty Sông Đà (TCTSĐ) làm trọng tâm, phân tích cơ chế quản lý tài chính trong mối quan hệ giữa TCT với cơ quan chủ quản cấp trên và các công ty thành viên bên dưới. Đồng thời, luận án kết hợp phân tích đa chiều về nội dung, quy trình và phân cấp trong bộ máy thực hiện cơ chế quản lý tài chính (CCQLTC) tại TCTSĐ, chủ yếu dựa trên dữ liệu thứ cấp từ các văn bản pháp quy.

Luận án nêu bật hai luồng quan điểm về vị trí, vai trò của doanh nghiệp nhà nước (DNNN) và ba nhóm ý kiến về thể chế hóa sở hữu nhà nước. Đối với TCT nhà nước tại Việt Nam, mô hình công ty mẹ - công ty con là phổ biến, trong đó công ty mẹ có vai trò đặc biệt trong hoạt động sản xuất kinh doanh, đầu tư tài chính và quản lý, định hướng các công ty thành viên. CCQLTC được định nghĩa là tổng thể các phương pháp, công cụ do cơ quan đại diện chủ sở hữu nhà nước và giới quản trị công ty mẹ áp dụng để thực hiện mục tiêu, nhiệm vụ Nhà nước giao. Cơ chế này được phân loại theo chủ thể quản lý (chủ sở hữu, công ty mẹ đối với công ty con, nội bộ công ty mẹ) và theo nội dung quản lý (huy động vốn, sử dụng vốn, quản lý doanh thu).

Phân tích thực trạng tại TCTSĐ, một đơn vị trực thuộc Bộ Xây dựng với hơn 50 năm phát triển và vốn điều lệ 4.276 tỷ đồng (theo Quyết định số 1068/QĐ-BXD ngày 22/10/2013), cho thấy công tác phổ biến cơ chế tài chính được quan tâm. Tuy nhiên, luận án cũng chỉ ra những hạn chế như sự chồng chéo, phân tán quyền hạn và trách nhiệm giữa các cơ quan quản lý nhà nước về chức năng đại diện chủ sở hữu, cùng với nguồn vốn điều lệ nhỏ, khiến TCT phụ thuộc lớn vào vốn huy động.

Trên cơ sở đó, luận án đề xuất các giải pháp hoàn thiện CCQLTC cho TCTSĐ, bao gồm: đổi mới phương thức quản lý của cơ quan đại diện chủ sở hữu nhà nước (sắp xếp lại doanh nghiệp thành viên, xây dựng đầu mối tập trung quyền chủ sở hữu), tăng cường tính công khai, minh bạch và phân cấp tự chủ tài chính. Bên cạnh đó là hoàn thiện cơ chế kiểm soát tài chính theo Nghị định số 49/2014/NĐ-CP và nâng cao vai trò của các tổ chức chính trị, xã hội trong TCT. Luận án cũng dự báo áp lực tái cơ cấu DNNN và tài chính công sẽ thúc đẩy TCTSĐ đẩy nhanh quá trình cổ phần hóa.