Luận án An sinh xã hội trên vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ

Tên luận án:

AN SINH XÃ HỘI TRÊN VÙNG KINH TẾ TRỌNG ĐIỂM BẮC BỘ

Ngành:

Kinh tế phát triển (Mã: 9.31.01.05)

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án tập trung nghiên cứu vấn đề an sinh xã hội (ASXH) trên Vùng Kinh tế trọng điểm (KTTĐ) Bắc Bộ, một trong những mục tiêu phát triển quan trọng của Đảng và Nhà nước. Mặc dù vùng KTTĐ Bắc Bộ là trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa và khoa học kỹ thuật của cả nước, đóng vai trò đầu tàu phát triển, nhưng việc đảm bảo ASXH vẫn còn nhiều hạn chế. Các vấn đề tồn tại bao gồm sự chênh lệch về nhu cầu ASXH, sự hiện diện của hộ nghèo/cận nghèo, hệ thống chính sách chưa hoàn thiện (thiếu thể chế và quy chế riêng, thiếu phối hợp giữa các ngành và địa phương, ngân sách hạn chế). Đặc biệt, đại dịch COVID-19 và quá trình hội nhập quốc tế đã làm lộ rõ sự lúng túng trong công tác ASXH và tạo áp lực lớn lên nguồn nhân lực, việc làm.

Mục tiêu nghiên cứu là hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về ASXH, đánh giá thực trạng và phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến ASXH trên vùng KTTĐ Bắc Bộ, đồng thời xác định mối quan hệ giữa ASXH và tăng trưởng kinh tế (TTKT) trong giai đoạn 2010-2021. Từ đó, luận án đề xuất các quan điểm và giải pháp nhằm tăng cường đảm bảo ASXH trên vùng KTTĐ Bắc Bộ thích ứng với bối cảnh mới trong giai đoạn 2023-2030 và tầm nhìn đến năm 2045. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào 05 thành tố của ASXH gồm Bảo hiểm; Trợ giúp xã hội và giảm nghèo; Lao động và việc làm; Các dịch vụ xã hội cơ bản; Ưu đãi xã hội, chủ yếu ở khía cạnh vật chất và vai trò của Nhà nước, đồng thời phân tích kinh nghiệm quốc tế từ Trung Quốc và Thái Lan.

Luận án đã đóng góp vào việc hệ thống hóa và làm sâu sắc cơ sở lý luận về ASXH, đưa ra khái niệm ASXH và các thành tố cấu trúc, chức năng, nguyên tắc, vai trò, cũng như nhấn mạnh mối quan hệ giữa ASXH và TTKT dưới góc nhìn kinh tế phát triển. Nghiên cứu cũng xác định các tiêu chí đánh giá tương quan giữa ASXH và TTKT, cùng với 5 nhân tố ảnh hưởng đến ASXH. Các giải pháp được đề xuất bao gồm 6 nhóm giải pháp chung và 5 giải pháp cụ thể tương ứng với 5 thành tố của ASXH nhằm tăng cường đảm bảo ASXH trên vùng KTTĐ Bắc Bộ.

Mục lục chi tiết:

• CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN

  • 1.1. Tổng quan các công trình nghiên cứu về An sinh xã hội
  • 1.2. Tổng quan các công trình nghiên cứu về phát triển vùng
  • 1.3. Khoảng trống nghiên cứu và định hướng nghiên cứu của luận án

• CHƯƠNG 2. MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ AN SINH XÃ HỘI

  • 2.1. Những vấn đề lý luận về an sinh xã hội
  • 2.2. Mối quan hệ giữa an sinh xã hội và tăng trưởng kinh tế
  • 2.3. Một số tiêu chí đánh giá tương quan giữa an sinh xã hội và tăng trưởng kinh tế
  • 2.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến ASXH trên vùng KTTĐ
  • 2.5. Kinh nghiệm quốc tế về an sinh xã hội vùng và bài học cho Việt Nam

• CHƯƠNG 3. THỰC TRẠNG AN SINH XÃ HỘI TRÊN VÙNG KINH TẾ TRỌNG ĐIỂM BẮC BỘ

  • 3.1. Khái quát chung về vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ
  • 3.2. Thực trạng an sinh xã hội trên vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ
  • 3.3. Một số tương quan giữa an sinh xã hội và tăng trưởng kinh tế trên vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ
  • 3.4. Các nhân tố ảnh hưởng tới an sinh xã hội trên vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ
  • 3.5. Đánh giá chung về thực trạng an sinh xã hội trên vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ

• CHƯƠNG 4. QUAN ĐIỂM, GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG AN SINH XÃ HỘI TRÊN VÙNG KINH TẾ TRỌNG ĐIỂM

  • 4.1. Bối cảnh mới tác động đến an sinh xã hội trên vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ
  • 4.2. Quan điểm mới về an sinh xã hội trên vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ trong thời gian tới
  • 4.3. Phân tích ma trận SWOT về an sinh xã hội trên vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ
  • 4.4. Một số giải pháp nhằm tăng cường đảm bảo an sinh xã hội trên vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ