Luận án Xác lập cơ sở khoa học phục vụ quy hoạch phát triển rừng ngập mặn ở vùng ven biển tỉnh Nghệ An

Tên luận án:

XÁC LẬP CƠ SỞ KHOA HỌC PHỤC VỤ QUY HOẠCH PHÁT TRIỂN RỪNG NGẬP MẶN Ở VÙNG VEN BIỂN TỈNH NGHỆ AN

Ngành:

QUẢN LÝ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Xác lập cơ sở khoa học phục vụ quy hoạch phát triển rừng ngập mặn ở vùng ven biển tỉnh Nghệ An" thuộc ngành Quản lý Tài nguyên và Môi trường, do Vũ Văn Lương thực hiện, hướng tới mục tiêu xác lập cơ sở khoa học cho việc phát triển rừng ngập mặn (RNM) tại vùng ven biển Nghệ An thông qua việc đánh giá các nhân tố sinh thái tự nhiên. Nghiên cứu nhấn mạnh tính cấp thiết của việc phục hồi và phát triển RNM, vốn đang suy thoái nghiêm trọng về diện tích và chất lượng ở Nghệ An do thiếu quy hoạch chi tiết, quản lý tự phát và cơ sở khoa học. Các nỗ lực trồng mới trước đây gặp nhiều khó khăn và hiệu quả hạn chế.

Luận án đã đánh giá hiện trạng RNM của tỉnh, với tổng diện tích 344,81 ha (chiếm 32,71% tổng diện tích đất ngập mặn), phân bố không đều và có thành phần loài khá đơn điệu, bao gồm 11 loài chính thức và 95 loài thực vật tham gia. Các đặc điểm về đất ngập mặn cho thấy đất cát pha, ít chua đến trung tính, hàm lượng dinh dưỡng thấp. Các thông số môi trường nước mặt nhìn chung đạt quy chuẩn. Điểm mới của luận án là đánh giá mức độ thích hợp của các nhân tố sinh thái (độ mặn, thành phần cấp hạt, độ sâu ngập triều, hiện trạng sử dụng đất) cho 6 loài thực vật ngập mặn (Mắm quắn, Đước vòi, Trang, Bần chua, Vẹt dù, Sú) trên 18 đơn vị đất đai với tổng diện tích 715,9 ha tại 38 xã thuộc 6 huyện, thị xã, thành phố của Nghệ An. Dựa trên kết quả này, luận án đã đề xuất định hướng không gian phát triển RNM bền vững với tổng diện tích trồng mới 340,71 ha, phân bố cụ thể theo các đơn vị hành chính. Luận án cũng đưa ra các giải pháp căn bản về quy hoạch sử dụng đất, cơ chế chính sách, phối hợp liên ngành, khoa học công nghệ và công cụ kinh tế để đảm bảo sự phát triển bền vững của RNM, góp phần phục hồi và bảo vệ môi trường vùng ven biển Nghệ An.

Mục lục chi tiết:

• CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

  • 1.1. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VỀ RỪNG NGẬP MẶN
  • 1.2. CƠ SỞ LÝ LUẬN, PHƯƠNG PHÁP VÀ CÁC BƯỚC NGHIÊN CỨU
  • 1.2.1. Khái niệm và thuật ngữ liên quan
  • 1.2.2. Quan điểm nghiên cứu của đề tài
  • 1.2.3. Phương pháp tiếp cận của đề tài
  • 1.2.4. Phương pháp và các bước nghiên cứu của đề tài
  • 1.2.4.1. Phương pháp nghiên cứu
  • 1.2.4.2. Các bước nghiên cứu của đề tài

• CHƯƠNG 2. ĐÁNH GIÁ TỔNG HỢP ĐIỀU KIỆN SINH THÁI TỰ NHIÊN PHỤC VỤ PHÁT TRIỂN RỪNG NGẬP MẶN TỈNH NGHỆ AN

  • 2.1. ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN, KINH TẾ - XÃ HỘI CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ PHÁT TRIỂN RỪNG NGẬP MẶN
  • 2.2. HIỆN TRẠNG VÙNG VEN BIỂN TỈNH NGHỆ AN
  • 2.2.1. Hiện trạng rừng ngập mặn
  • 2.2.2. Đặc điểm đất ngập mặn vùng ven biển tỉnh Nghệ An
  • 2.3. ĐÁNH GIÁ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI TỰ NHIÊN PHỤC VỤ QUY HOẠCH PHÁT TRIỂN RỪNG NGẬP MẶN
  • 2.3.1. Xây dựng bản đồ đơn vị đất đai
  • 2.3.2. Đánh giá và phân hạng mức độ thích hợp đất đai

• CHƯƠNG 3. ĐỊNH HƯỚNG KHÔNG GIAN VÀ GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN RỪNG NGẬP MẶN TỈNH NGHỆ AN

  • 3.1. MỨC ĐỘ THÍCH HỢP CHO CÁC LOÀI THỰC VẬT NGẬP MẶN THEO ĐƠN VỊ HÀNH CHÍNH CẤP HUYỆN Ở VÙNG VEN BIỂN TỈNH NGHỆ AN
  • 3.1.1. Cây mắm quắn (Avicennia lanata)
  • 3.1.2. Cây đước vòi (Rhizophora stylosa)
  • 3.1.3. Cây Trang (Kandelia candel)
  • 3.1.4. Cây Bần chua (Sonneratia caseolaris)
  • 3.1.5. Cây Vẹt dù (Bruguiera gymnorrhiza)
  • 3.1.6. Cây Sú (Aegiceras corniculatum)
  • 3.2. ĐỊNH HƯỚNG KHÔNG GIAN PHÁT TRIỂN RỪNG NGẬP MẶN TỈNH NGHỆ AN
  • 3.2.1. Cơ sở đề xuất định hướng
  • 3.2.2. Quan điểm đề xuất định hướng
  • 3.2.3. Định hướng không gian và giải pháp phát triển rừng ngập mặn tỉnh Nghệ An
  • 3.3. ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN RỪNG NGẬP MẶN TỈNH NGHỆ AN
  • 3.3.1. Giải pháp về quy hoạch sử dụng đất RNM
  • 3.3.2. Giải pháp về cơ chế chính sách
  • 3.3.3. Giải pháp phối hợp giữa các địa phương và ban ngành
  • 3.3.4. Giải pháp về khoa học công nghệ
  • 3.3.5. Giải pháp sử dụng các công cụ kinh tế
  • 3.3.6. Giải pháp giám sát chất lượng môi trường