Tên luận án:
ĐỜI SỐNG THẨM MỸ CỦA NGƯỜI VIỆT THỜI KỲ HÙNG VƯƠNG
Ngành:
CHỦ NGHĨA DUY VẬT BIỆN CHỨNG VÀ CHỦ NGHĨA DUY VẬT LỊCH SỬ
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án "Đời sống thẩm mỹ của người Việt thời kỳ Hùng Vương" cung cấp một nghiên cứu có hệ thống về sự hình thành và biểu hiện phong phú của đời sống thẩm mỹ người Việt trong giai đoạn Hùng Vương, kéo dài từ khoảng 2000-1500 năm TCN đến thế kỷ I SCN, với trọng tâm là văn hóa Đông Sơn. Đề tài nhấn mạnh tầm quan trọng của cái đẹp trong đời sống con người và xã hội, đồng thời chỉ ra "bi kịch về đời sống tinh thần" cùng sự xuống cấp giá trị thẩm mỹ trong xã hội Việt Nam hiện đại, từ đó khẳng định tính cấp thiết của việc nghiên cứu để bảo tồn và phát huy các giá trị thẩm mỹ truyền thống.
Mục đích chính của luận án là khái quát những biểu hiện chủ yếu, các đặc điểm nổi bật và ý nghĩa của đời sống thẩm mỹ thời kỳ Hùng Vương đối với đời sống thẩm mỹ Việt Nam đương đại. Để đạt được mục tiêu này, luận án thực hiện các nhiệm vụ như tổng quan tình hình nghiên cứu, làm rõ khái niệm và cấu trúc của đời sống thẩm mỹ, phân tích các tiền đề (tự nhiên, kinh tế, xã hội, chính trị, tư tưởng) và điều kiện đã hình thành mỹ cảm của người Việt cổ. Nghiên cứu cũng đi sâu phân tích những biểu hiện của đời sống thẩm mỹ thông qua khách thể thẩm mỹ (bao gồm cái đẹp, cái cao cả, cái xấu, cái bi trong xã hội và nghệ thuật), chủ thể thẩm mỹ (tình cảm, nhu cầu, thị hiếu, lý tưởng thẩm mỹ), và các sản phẩm tương tác (vật dụng sinh hoạt hàng ngày, các loại hình nghệ thuật như mỹ thuật, âm nhạc, múa, điêu khắc, kiến trúc, truyện kể dân gian).
Luận án đã đóng góp vào việc làm sáng tỏ các vấn đề lý luận về đời sống thẩm mỹ dưới góc độ triết học duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, khẳng định đời sống thẩm mỹ thời Hùng Vương mang tính bình dị, phóng khoáng, dân chủ sơ khai, và tư duy lưỡng hợp, kết hợp khéo léo giữa giá trị thực dụng và thẩm mỹ. Các kết quả nghiên cứu này không chỉ góp phần định hướng giá trị thẩm mỹ cho thế hệ hiện tại mà còn có ý nghĩa thực tiễn to lớn, làm tài liệu tham khảo cho việc nghiên cứu, học tập và giảng dạy. Tuy nhiên, luận án cũng chỉ ra một số hạn chế như tính trực quan, cảm tính, sự phụ thuộc vào yếu tố tự nhiên, và sự chưa phát triển rõ nét của thẩm mỹ cá nhân.
Mục lục chi tiết:
-
MỞ ĐẦU
- 1. Lý do chọn đề tài
- 2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
- 2.1. Mục đích nghiên cứu
- 2.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
- 3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- 3.1. Đối tượng nghiên cứu
- 3.2. Phạm vi nghiên cứu
- 4. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
- 4.1. Cơ sở lý luận
- 4.2. Phương pháp nghiên cứu
- 5. Đóng góp mới của luận án
- 6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án
- 6.1. Ý nghĩa lý luận
- 6.2. Ý nghĩa thực tiễn
- 7. Kết cấu của luận án
-
Chương 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI VÀ VẤN ĐỀ ĐẶT RA ĐỐI VỚI LUẬN ÁN
- 1.1. TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI
- 1.1.1. Những nghiên cứu về đời sống thẩm mỹ
- 1.1.2. Những nghiên cứu về thời kỳ Hùng Vương và người Việt thời kỳ Hùng Vương
- 1.1.3. Những nghiên cứu về đời sống thẩm mỹ người Việt thời kỳ Hùng Vương
- 1.2. ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ VẤN ĐỀ ĐẶT RA ĐỐI VỚI LUẬN ÁN
- 1.2.1. Đánh giá chung về tình hình nghiên cứu
- 1.2.2. Vấn đề đặt ra đối với luận án
-
Chương 2: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ ĐỜI SỐNG THẨM MỸ CỦA NGƯỜI VIỆT THỜI KỲ HÙNG VƯƠNG
- 2.1. LÝ LUẬN VỀ ĐỜI SỐNG THẨM MỸ VÀ VỀ THỜI KỲ HÙNG VƯƠNG
- 2.1.1. Lý luận về đời sống thẩm mỹ
- 2.1.2. Khái quát về thời kỳ Hùng Vương
- 2.2. CÁC TIỀN ĐỀ, ĐIỀU KIỆN HÌNH THÀNH ĐỜI SỐNG THẨM MỸ NGƯỜI VIỆT THỜI KỲ HÙNG VƯƠNG
- 2.2.1. Mỹ cảm của cư dân trên đất Việt Nam thời nguyên thủy (tiền sử)
- 2.2.2. Các yếu tố tự nhiên, kinh tế, xã hội, chính trị, tư tưởng tác động đến sự hình thành đời sống thẩm mỹ người Việt thời kỳ Hùng Vương
- 2.2.3. Đặc điểm người Việt thời kỳ Hùng Vương
-
Chương 3: NHỮNG BIỂU HIỆN CHỦ YẾU CỦA ĐỜI SỐNG THẨM MỸ NGƯỜI VIỆT THỜI KỲ HÙNG VƯƠNG
- 3.1. SỰ BIỂU HIỆN CỦA KHÁCH THỂ THẨM MỸ THỜI KỲ HÙNG VƯƠNG
- 3.1.1. Sự biểu hiện của cái đẹp thời kỳ Hùng Vương
- 3.1.1.1. Sự biểu hiện của cái đẹp trong xã hội thời kỳ Hùng Vương
- 3.1.1.2. Sự biểu hiện của cái đẹp trong nghệ thuật thời kỳ Hùng Vương
- 3.1.2. Sự biểu hiện của cái cao cả, cái xấu và cái bi thời kỳ Hùng Vương
- 3.2. SỰ BIỂU HIỆN CỦA CHỦ THỂ THẨM MỸ THỜI KỲ HÙNG VƯƠNG
- 3.2.1. Tình cảm thẩm mỹ của người Việt thời kỳ Hùng Vương
- 3.2.2. Nhu cầu thẩm mỹ và thị hiếu thẩm mỹ của người Việt thời kỳ Hùng Vương
- 3.2.3. Lý tưởng thẩm mỹ của người Việt thời kỳ Hùng Vương
- 3.3. CÁC SẢN PHẨM CỦA SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA CHỦ THỂ THẨM MỸ VÀ KHÁCH THẾ THẨM MỸ THỜI KỲ HÙNG VƯƠNG
- 3.3.1. Các sản phẩm sinh hoạt thời kỳ Hùng Vương
- 3.3.2. Các sản phẩm nghệ thuật thời kỳ Hùng Vương
-
Chương 4: ĐẶC ĐIỂM, Ý NGHĨA VÀ MỘT SỐ HẠN CHẾ CỦA ĐỜI SỐNG THẨM MỸ NGƯỜI VIỆT THỜI KỲ HÙNG VƯƠNG
- 4.1. NHỮNG ĐẶC ĐIỂM CỦA ĐỜI SỐNG THẨM MỸ NGƯỜI VIỆT THỜI KỲ HÙNG VƯƠNG
- 4.2. Ý NGHĨA CỦA ĐỜI SỐNG THẨM MỸ NGƯỜI VIỆT THỜI KỲ HÙNG VƯƠNG ĐỐI VỚI ĐỜI SỐNG THẨM MỸ VIỆT NAM HIỆN NAY
- 4.3. MỘT SỐ HẠN CHẾ CỦA ĐỜI SỐNG THẨM MỸ NGƯỜI VIỆT THỜI KỲ HÙNG VƯƠNG
-
KẾT LUẬN