Đăng nhập để tải tài liệu không giới hạn
Tham gia 8.000+ người dùng Thư Viện Luận Án
SỰ CHUYỂN BIẾN CỦA QUAN HỆ NGOẠI GIAO
Lịch sử
Luận án tiến sĩ Lịch sử của Nguyễn Thị Mỹ Hạnh tập trung nghiên cứu sự chuyển biến trong quan hệ ngoại giao giữa Việt Nam và Trung Quốc, đặc biệt trong bối cảnh lịch sử phức tạp của thế kỷ XIX. Đề tài khẳng định tầm quan trọng đặc biệt của quan hệ ngoại giao với Trung Quốc trong lịch sử dân tộc Việt Nam từ xưa đến nay.
Công trình này được hoàn thành tại Học viện Khoa học Xã hội – Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam vào năm 2014. Luận án được thực hiện trong bối cảnh lịch sử thế giới chứng kiến sự thắng lợi của chủ nghĩa tư bản và quá trình phát triển lên chủ nghĩa đế quốc, dẫn đến việc hàng loạt nước châu Á trở thành thuộc địa hoặc nửa thuộc địa. Luận án phân tích sự thay đổi trong quan hệ Việt – Trung qua hai giai đoạn chính.
Trong giai đoạn 1802-1858, dù có những va chạm về biên giới giữa hai nước nhưng nhìn chung những va chạm ấy chưa dẫn đến chiến tranh. Các sứ đoàn Việt Nam trong nhiều trường hợp đi sứ sang triều cống, tạ ơn, cáo thụ, chúc mừng còn kiêm thêm nhiệm vụ mua sắm hàng hóa cho triều đình. Luận án nhấn mạnh vai trò của các chánh, phó sứ trong tư cách những nhà ngoại giao trực tiếp thực thi sự nghiệp ngoại giao, và tác giả đã chọn ra 6 gương mặt tiêu biểu trong giai đoạn này.
Bước sang nửa sau thế kỷ XIX, quan hệ này trải qua nhiều biến động. Ở giai đoạn này, chủ nghĩa tư bản vẫn đang trong thời kỳ phát triển từ tự do cạnh tranh sang đế quốc chủ nghĩa. Luận án đề cập đến thư văn ngoại giao, nổi bật là Yên thiều thi văn tập của nhà ngoại giao Nguyễn Tư Giản với hơn 30 bài văn bang giao đã được khám phá. Về kinh tế, triều Nguyễn vẫn tiếp tục ban hành nhiều ưu đãi đặc biệt cho Hoa thương trong quan hệ mậu dịch, nhưng trước thực trạng giảo hoạt khôn lường và sự lũng đoạn thị trường của gian thương người Hoa, vua Tự Đức đã phải định lại cơ quan thu thuế cũng như mức thuế nhập. Đặc biệt, sau năm 1858, hoạt động cử sứ thần sang cầu phong, thụ phong của hai nước nhiều khi bị ngăn trở bởi tác động mạnh mẽ từ sự xâm lược của thực dân Pháp tại Việt Nam.
Kết luận của luận án chỉ ra rằng, từ khi có sự xuất hiện của nhân tố thứ ba (thực dân Pháp), dù cùng chung nguy cơ xâm lược của thực dân phương Tây, mối quan hệ giữa triều Nguyễn và triều Thanh không biến đổi theo chiều hướng gắn bó, khăng khít hơn mà ngược lại ngày càng bị đẩy giãn ra.
Tải không giới hạn tất cả tài liệu, không cần chờ. Chỉ từ 199.000đ/tháng.
Xem gói hội viên