Các yếu tố ảnh hưởng đến chậm tiến độ và vượt dự toán dự án đầu tư công tại Việt Nam
Thông tin về ngành cụ thể của luận án không được cung cấp rõ ràng trong văn bản.
Luận án tập trung nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến tình trạng chậm tiến độ và vượt dự toán của các dự án đầu tư công tại Việt Nam, một vấn đề phổ biến trên toàn cầu và tại Việt Nam, gây ảnh hưởng đáng kể đến hiệu quả đầu tư công. Mục tiêu chính của nghiên cứu là khám phá các nguyên nhân cốt lõi dẫn đến tình trạng này, đồng thời góp phần bổ sung lý thuyết quản trị tài chính công trong bối cảnh nền kinh tế đang chuyển đổi.
Nghiên cứu được thực hiện dựa trên dữ liệu sơ cấp từ khảo sát 240 chuyên gia và dữ liệu thứ cấp từ 227 hồ sơ quyết toán dự án hoàn thành tại Thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2008-2013. Phương pháp nghiên cứu kết hợp phương pháp định tính (phỏng vấn sâu, thảo luận nhóm chuyên gia) và định lượng (phân tích yếu tố khám phá EFA và hồi quy bội RA bằng phần mềm SPSS 22.0).
Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng chậm tiến độ có tác động mạnh mẽ đến chi phí đầu tư, và các dự án do cấp thành phố quản lý hoặc chủ đầu tư chuyên nghiệp có thời gian thực hiện trung bình ngắn hơn so với các dự án do cấp quận huyện quản lý hoặc chủ đầu tư kiêm nhiệm. Luận án đã xác định được năm nhóm yếu tố chính ảnh hưởng đến tình trạng chậm tiến độ và vượt dự toán, bao gồm: năng lực yếu kém của nhà thầu/tư vấn, năng lực yếu kém của chủ đầu tư, yếu tố ngoại vi (lạm phát, giá vật liệu, điều kiện địa chất/thủy văn), yếu tố pháp lý thiếu ổn định và khó khăn tài chính. Trong đó, năng lực yếu kém của chủ đầu tư và nhà thầu/tư vấn được xác định là hai nguyên nhân lớn nhất, còn yếu tố ngoại vi là một phát hiện mới.
Trên cơ sở các phát hiện này, luận án đề xuất nhiều giải pháp và khuyến nghị chính sách nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư công. Các giải pháp tập trung vào việc tăng cường năng lực quản lý dự án cho chủ đầu tư (đào tạo, chế tài), tư vấn, và nhà thầu (kiểm tra kinh nghiệm, phối hợp giải quyết phát sinh). Đồng thời, khuyến nghị kiểm soát rủi ro tài chính, xây dựng bộ quy tắc ứng xử và cải thiện công tác quản lý tiến độ thông qua các phương pháp chuyên biệt. Luận án cũng chỉ ra các hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp theo, đặc biệt là việc chưa xem xét đầy đủ tác động của công tác bồi thường giải phóng mặt bằng.