Luận án Vai trò của Viện kiểm sát nhân dân về giải quyết khiếu nại, tố cáo trong tố tụng hình sự Việt Nam

Tên luận án:

Vai trò của Viện kiểm sát nhân dân về giải quyết khiếu nại, tố cáo trong tố tụng hình sự Việt Nam

Ngành:

Luật Hình sự và Tố tụng hình sự (Luật học)

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án nghiên cứu về "Vai trò của Viện kiểm sát nhân dân về giải quyết khiếu nại, tố cáo trong tố tụng hình sự Việt Nam". Đề tài xuất phát từ tính cấp thiết trong bối cảnh Hiến pháp năm 2013 và Bộ luật tố tụng hình sự đã ghi nhận quyền khiếu nại, tố cáo của công dân, đồng thời quy định trách nhiệm xem xét giải quyết của các cơ quan có thẩm quyền. Viện kiểm sát nhân dân (VKSND), với chức năng hiến định là thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp, không chỉ có trách nhiệm trực tiếp giải quyết khiếu nại, tố cáo phát sinh trong tố tụng hình sự (TTHS) thuộc thẩm quyền mà còn kiểm sát việc tuân theo pháp luật của các cơ quan khác trong lĩnh vực này. Mặc dù công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo trong TTHS đã đạt được nhiều kết quả tích cực, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, tuy nhiên vẫn còn tồn tại nhiều bất cập, hạn chế, một số khiếu nại, tố cáo chưa được giải quyết kịp thời hoặc chưa đúng pháp luật, phần nào làm giảm lòng tin của nhân dân.

Luận án nhằm mục đích phân tích và chứng minh những vấn đề lý luận thể hiện vai trò của VKSND trong giải quyết khiếu nại, tố cáo trong TTHS. Trên cơ sở đó, luận án phân tích, đánh giá thực trạng pháp luật và thực tiễn thực hiện vai trò này, đồng thời đề xuất các giải pháp khoa học nhằm bảo đảm vai trò của VKSND. Để đạt được mục tiêu, luận án đặt ra các nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể: xây dựng khái niệm, đặc điểm của khiếu nại, tố cáo và giải quyết khiếu nại, tố cáo trong TTHS, cũng như khái niệm, đặc điểm vai trò của VKSND; phân tích các phương diện cơ bản thể hiện vai trò này; làm rõ thực trạng pháp luật và thực tiễn thực hiện, những tồn tại, hạn chế, vướng mắc cùng nguyên nhân; và đề xuất các giải pháp bảo đảm vai trò của VKSND ở Việt Nam hiện nay.

Đối tượng nghiên cứu của luận án bao gồm các vấn đề lý luận, thực trạng pháp luật và thực tiễn thực hiện vai trò của VKSND về giải quyết khiếu nại, tố cáo trong TTHS trên phương diện trực tiếp giải quyết và phương diện kiểm sát việc tuân theo pháp luật của các chủ thể có thẩm quyền khác. Phạm vi nghiên cứu về không gian là lý luận và thực tiễn ở Việt Nam, trong giai đoạn từ năm 2009 đến 2018, tập trung vào vai trò của VKSND trong giải quyết khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền và kiểm sát việc tuân theo pháp luật của các chủ thể có thẩm quyền khác. Luận án được nghiên cứu trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác – Lê Nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước, cùng các phương pháp nghiên cứu cụ thể như phân tích, tổng hợp, so sánh, thống kê và hệ thống hóa. Đây là công trình đầu tiên tại Việt Nam nghiên cứu toàn diện về vai trò của VKSND về giải quyết khiếu nại, tố cáo trong TTHS trong bối cảnh xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.