Tên luận án:
VAI TRÒ CỦA NHÀ NƯỚC TRONG VIỆC ỨNG PHÓ VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
Ngành:
CNDVBC&DVLS
Mã số: 9229002
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án "Vai trò của Nhà nước trong việc ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam hiện nay" của tác giả Trịnh Thị Thủy tập trung nghiên cứu một trong những thách thức lớn nhất của thế kỷ XXI. Việt Nam, là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nghiêm trọng bởi biến đổi khí hậu (BĐKH), đã có những nỗ lực đáng kể trong việc ứng phó. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế vẫn chưa cao do những bất cập trong nhận thức và thực hiện vai trò của Nhà nước. Luận án được hoàn thành tại Học viện Khoa học Xã hội, dưới sự hướng dẫn của PGS.TS. Nguyễn Thị Lan Hương và PGS.TS. Phạm Thị Ngọc Trầm.
Mục đích của luận án là làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn về vai trò của Nhà nước Việt Nam trong ứng phó với BĐKH, từ đó đề xuất các quan điểm và giải pháp nhằm phát huy hiệu quả vai trò này. Luận án thực hiện ba nhiệm vụ chính: làm rõ cơ sở lý luận của ứng phó với BĐKH và lý luận về vai trò của Nhà nước; phân tích, đánh giá thực trạng (thành tựu, hạn chế, nguyên nhân) vai trò của Nhà nước; và đề xuất các quan điểm, giải pháp chủ yếu. Đối tượng nghiên cứu là vai trò của nhà nước trong ứng phó với BĐKH ở Việt Nam, trong phạm vi thời gian từ năm 2008 đến nay và không gian tại Việt Nam.
Từ góc độ triết học, luận án khẳng định vai trò trung tâm của Nhà nước trong việc xây dựng thể chế, chiến lược, tổ chức quản lý, và hợp tác quốc tế để thích ứng, giảm thiểu tác động của BĐKH, hướng tới phát triển bền vững. Luận án chỉ ra rằng dù có những thành tựu ban đầu, vai trò của Nhà nước vẫn còn hạn chế về mặt pháp luật, tổ chức bộ máy, nhận thức và nguồn lực. Để nâng cao hiệu quả ứng phó, luận án đề xuất các giải pháp như tăng cường nhận thức trách nhiệm của các chủ thể, hoàn thiện hệ thống pháp luật và chính sách, kiện toàn bộ máy quản lý nhà nước, xây dựng đội ngũ chuyên gia, và khai thác hiệu quả các nguồn lực (tài nguyên thiên nhiên, tài chính, khoa học công nghệ, hợp tác quốc tế). Các giải pháp này nhằm thúc đẩy "chiến lược tăng trưởng xanh" và "xây dựng nền kinh tế xanh", góp phần vào mục tiêu phát triển bền vững và công bằng xã hội.
Mục lục chi tiết:
-
MỞ ĐẦU
- 1. Tính cấp thiết của đề tài
- 2. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu của luận án
- 2.1. Mục đích nghiên cứu
- 2.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
- 3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận án
- Đối tượng nghiên cứu:
- Phạm vi nghiên cứu:
- 4. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu của luận án
- 4.1. Cơ sở lý luận
- 4.2. Phương pháp nghiên cứu
- 5. Đóng góp khoa học của luận án
- 6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án
- 7. Kết cấu của luận án
-
Chương 1: TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI
- 1.1. Các công trình nghiên cứu đề cập đến lý luận chung về biến đổi khí hậu và ứng phó với biến đổi khí hậu
- 1.1.1. Một số công trình nghiên cứu của các tác giả nước ngoài về biến đổi khí hậu và ứng phó với biến đổi khí hậu
- 1.1.2. Những nghiên cứu của các tác giả trong nước về biến đổi khí hậu và ứng phó với biến đổi khí hậu
- 1.2. Các công trình nghiên cứu đề cập đến vai trò của nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu và vai trò của nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam hiện nay
- 1.2.1. Các công trình đề cập đến vai trò của nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu
- 1.2.2. Các công trình đề cập đến vai trò của nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam hiện nay
- 1.3. Đánh giá chung về các công trình nghiên cứu liên quan đền đề tài và các vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu
Tiểu kết chương 1
-
Chương 2: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ ỨNG PHÓ VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU VÀ VAI TRÒ CỦA NHÀ NƯỚC TRONG ỨNG PHÓ VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU Ở VIỆT NAM
- 2.1. Một số vấn đề lý luận về ứng phó với biến đổi khí hậu
- 2.1.1. Biến đổi khí hậu và ứng phó với biến đổi khí hậu
- 2.1.1.1. Biến đổi khí hậu
- 2.1.1.2. Ứng phó với biến đổi khí hậu
- 2.1.2. Cơ sở lý luận của ứng phó với biến đổi khí hậu nhìn từ góc độ triết học
- 2.2. Một số vấn đề lý luận về vai trò của Nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu hiện nay
- 2.2.1. Nhà nước và vai trò của nhà nước
- 2.2.2. Vai trò của Nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu hiện nay
- 2.2.2.1. Tính tất yếu về vai trò của Nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu
- 2.2.2.2. Nội dung vai trò của nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu
Tiểu kết chương 2
-
Chương 3: VAI TRÒ CỦA NHÀ NƯỚC TRONG ỨNG PHÓ VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU Ở VIỆT NAM - THỰC TRẠNG, NGUYÊN NHÂN VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA
- 3.1. Biến đổi khí hậu ở Việt Nam
- 3.1.1. Đặc điểm của biến đổi khí hậu ở Việt Nam
- 3.1.2. Những tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu ở Việt Nam
- 3.2. Thực trạng vai trò của Nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam hiện nay
- 3.2.1. Những thành tựu của việc thực hiện vai trò của Nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam hiện nay
- 3.2.2. Những hạn chế của việc thực hiện vai trò của Nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam hiện nay
- 3.3. Nguyên nhân và một số vấn đề đặt ra từ thực trạng vai trò của nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam hiện nay
- 3.3.1. Nguyên nhân của thực trạng vai trò của nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam hiện nay
- 3.3.2. Một số vấn đề đặt ra từ thực trạng vai trò của nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam hiện nay
- 3.3.2.1. Nhận thức về trách nhiệm của các chủ thể trong sử dụng các nguồn lực cho ứng phó với biến đổi khí hậu còn chưa thực sự đầy đủ
- 3.3.2.2. Hệ thống pháp luật, cơ chế và chính sách ứng phó với biến đổi khí hậu còn nhiều bất cập
- 3.3.2.3. Bộ máy tổ chức nhà nước còn nhiều bất cập, năng lực của đội ngũ cán bộ chuyên môn trong ứng phó với biến đổi khí hậu còn nhiều hạn chế
Tiểu kết chương 3
-
Chương 4: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NHẰM PHÁT HUY VAI TRÒ CỦA NHÀ NƯỚC TRONG ỨNG PHÓ VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
- 4.1. Một số quan điểm chủ yếu nhằm phát huy vai trò của nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam hiện nay
- 4.1.1. Ứng phó với biến đổi khí hậu phải được xác định vừa là nhiệm vụ trước mắt vừa là nhiệm vụ lâu dài trong toàn bộ quá trình phát triển bền vững
- 4.1.2. Đảm bảo tính đồng bộ giữa việc xây dựng chiến lược, sử dụng hợp lý các nguồn lực và hợp tác quốc tế trong ứng phó với biến đổi khí hậu
- 4.1.3. Tăng cường vai trò của toàn thể nhân dân và sự hỗ trợ quốc tế trong ứng phó với biến đổi khí hậu
- 4.2. Một số nhóm giải pháp chủ yếu nhằm phát huy vai trò của Nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam hiện nay
- 4.2.1. Nâng cao nhận thức về trách nhiệm của các chủ thể trong ứng phó với biến đổi khí hậu
- 4.2.2. Hoàn thiện hệ thống pháp luật, chính sách cho ứng phó với biến đổi khí hậu
- 4.2.3. Tiếp tục hoàn thiện bộ máy quản lý Nhà nước trong ứng phó với biến đổi khí hậu và xây dựng đội ngũ các nhà khoa học dự báo tốt về biến đổi khí hậu
- 4.2.4. Khai thác và sử dụng có hiệu quả các nguồn lực trong ứng phó với biến đổi khí hậu
Tiểu kết chương 4
-
KẾT LUẬN
-
DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN