Luận án Tỷ giá hối đoái thực đa phương (REER), vai trò và ứng dụng trong công tác điều hành kinh tế vĩ mô tại Việt Nam

Tên luận án:

TỶ GIÁ HỐI ĐOÁI THỰC ĐA PHƯƠNG (REER), VAI TRÒ VÀ ỨNG DỤNG TRONG CÔNG TÁC ĐIỀU HÀNH KINH TẾ VĨ MÔ TẠI VIỆT NAM

Ngành:

Kinh tế phát triển

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án nghiên cứu về Tỷ giá hối đoái thực đa phương (REER), vai trò và ứng dụng trong công tác điều hành kinh tế vĩ mô tại Việt Nam, tập trung vào giai đoạn 2000-2020. Luận án xuất phát từ sự cần thiết của chính sách tỷ giá hối đoái trong điều hành kinh tế vĩ mô và khoảng trống nghiên cứu về ứng dụng REER tại Việt Nam.

Mục tiêu nghiên cứu bao gồm đánh giá REER giai đoạn 2000-2020, ứng dụng REER để xác định mức độ sai lệch tỷ giá, đánh giá tác động của sai lệch tỷ giá tới các chỉ tiêu kinh tế vĩ mô như tăng trưởng, lạm phát, cán cân thương mại, và đề xuất kiến nghị chính sách. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào vai trò và ứng dụng của REER tại Việt Nam giai đoạn 2000-2020.

Về phương pháp, luận án sử dụng kết hợp phương pháp định tính và định lượng, cùng với tổng hợp và thống kê số liệu. Luận án đã xây dựng mô hình ước lượng tỷ giá cân bằng cho Việt Nam theo phương pháp BEER, lựa chọn các biến phù hợp và sử dụng mô hình VECM.

Kết quả nghiên cứu cho thấy, tỷ giá thực đa phương của Việt Nam được tính toán dựa trên 32 đồng tiền của 50 đối tác thương mại lớn nhất, với tỷ trọng thương mại hàng năm chiếm trên 98%. Đồng Việt Nam có xu hướng lên giá khoảng 22,14% từ năm 2000 đến 2020 (chỉ số REER giảm từ 100 xuống 77,86). Phân tích sự chênh lệch tỷ giá cho thấy trước năm 2011, VND có xu hướng định giá cao, sau năm 2011 có xu hướng định giá thấp. Mức sai lệch tỷ giá cao nhất là +1,8% vào năm 2016 và thấp nhất là -1,4% (quý 4/2008 đến quý 2/2009).

Ứng dụng mô hình NIGEM, luận án chỉ ra rằng sai lệch tỷ giá có những ảnh hưởng tiêu cực đến tăng trưởng GDP, xuất nhập khẩu và lạm phát. Ví dụ, mức sai lệch 1,8% vào năm 2016 đã làm giảm xuất khẩu 0,05 điểm %, GDP 0,07 điểm % và lạm phát 0,08 điểm %. Luận án kiến nghị cần mở rộng rổ tiền tệ tham chiếu của tỷ giá trung tâm để phản ánh đầy đủ giá trị thương mại của Việt Nam, ước lượng tỷ giá thực cân bằng và đánh giá thường xuyên tác động của sai lệch tỷ giá. Đồng thời, cần minh bạch hóa thông tin, cung cấp dữ liệu đầy đủ và tăng cường phối hợp giữa các cơ quan. Luận án cũng thừa nhận một số hạn chế về thu thập dữ liệu và thông tin từ NHNN.

Mục lục chi tiết:

• Mở đầu
• Chương I: Tổng quan tình hình nghiên cứu về tỷ giá thực đa phương và các ứng dụng
• Chương II: Cơ sở lý luận và thực tiễn về tỷ giá hối đoái thực đa phương và chính sách tỷ giá
• Chương III: Thực trạng công tác điều hành chính sách tỷ giá và tỷ giá thực đa phương của Việt Nam giai đoạn 2000-2020
• Chương IV: Ứng dụng tỷ giá thực đa phương trong điều hành kinh tế vĩ mô Việt Nam và một số kiến nghị chính sách
• Kết luận