Luận án Quản lý nhà nước đối với thị trường vàng tại Việt Nam

Tên luận án:

Quản lý nhà nước đối thị trường vàng tại Việt Nam

Ngành:

Thông tin về ngành của luận án không được cung cấp trực tiếp trong tài liệu.

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Quản lý nhà nước đối thị trường vàng tại Việt Nam" giải quyết bài toán phức tạp về quản lý và điều tiết thị trường vàng ở Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh bất ổn kinh tế vĩ mô và an ninh chính trị toàn cầu từ năm 2009. Tài liệu nhận định các chính sách quản lý vàng miếng của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) và Chính phủ đã đạt được một số hiệu quả như bổ sung trữ ngoại tệ, ổn định tỷ giá và thị trường ngoại hối, nhưng vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế về quy định, nhập lậu vàng và huy động vàng trong dân.

Mục tiêu chính của luận án là phân tích thực trạng công tác quản lý nhà nước (QLNN) đối với thị trường vàng và tác động của nó đến chính sách tiền tệ (CSTT) trong giai đoạn 2006-2016, từ đó đề xuất các giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả QLNN. Luận án nghiên cứu QLNN đối với thị trường vàng dưới góc độ vàng là một tài sản tài chính, tập trung vào không gian tại NHNN Việt Nam và thời gian từ 2006-2016.

Phương pháp nghiên cứu kết hợp định tính (tổng quan lý luận, nội hàm QLNN, bài học kinh nghiệm quốc tế) và định lượng, sử dụng mô hình Vector tự hồi quy (VAR) và phần mềm EVIEW9.0 để phân tích tác động của các biến kinh tế vĩ mô như tỷ giá, lãi suất, lạm phát, dự trữ ngoại hối lên giá vàng và chính sách QLNN.

Kết quả mong đợi bao gồm việc tổng hợp hệ thống lý luận về QLNN thị trường vàng, đánh giá thực trạng chính sách, và đề xuất các giải pháp, kiến nghị cụ thể cho giai đoạn 2016-2025, định hướng đến 2030, nhằm đảm bảo thị trường vàng ổn định, bền vững và góp phần ổn định kinh tế vĩ mô. Luận án khẳng định vai trò quan trọng của QLNN đối với thị trường vàng, đặc biệt là kiểm soát chặt chẽ bằng biện pháp hành chính trong giai đoạn hiện nay để chống vàng hóa, và chuyển đổi sang hướng thông lệ quốc tế khi nền kinh tế ổn định hơn. Nghiên cứu cũng chỉ ra một số hạn chế và đề xuất các hướng nghiên cứu chuyên sâu hơn về vàng tài khoản và vàng trang sức.

Mục lục chi tiết:

LỜI MỞ ĐẦU

• 1. Tính cấp thiết của đề tài
• 2. Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu
• 3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 4. Phương pháp nghiên cứu
• 5. Đóng góp và kết quả mong đợi của luận án
• 6. Kết cấu luận án

CHƯƠNG 1 NHỮNG LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI THỊ TRƯỜNG VÀNG TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG

• 1.1. Tổng quan về thị trường vàng
  • 1.1.1. Lý luận về vàng
    • 1.1.1.1. Vai trò tiền tệ của vàng
    • 1.1.1.2. Phân loại vàng như tài sản tài chính của IMF
    • 1.1.1.3. Quy chuẩn đo lường và cách tính giá vàng quy đổi
  • 1.1.2. Lý luận về thị trường vàng
    • 1.1.2.1. Khái niệm thị trường vàng
    • 1.1.2.2. Phân loại thị trường vàng
    • 1.1.2.3. Các thành viên tham gia thị trường vàng
    • 1.1.2.4. Các sản phẩm của thị trường vàng
  • 1.1.3. Các nhân tố tác động đến giá vàng
  • 1.1.4. Tác động của thị trường vàng trong nền kinh tế thị trường
• 1.2. Lý luận về QLNN đối với thị trường vàng
  • 1.2.1. Khái niệm chính sách QLNN với thị trường vàng
    • 1.2.1.1. Khái niệm
    • 1.2.1.2. Sự cần thiết của QLNN với thị trường vàng
    • 1.2.1.2. Mục tiêu của chính sách QLNN với thị trường vàng
    • 1.2.1.3. Vai trò của chính sách QLNN đối với thị trường vàng
    • 1.2.1.4. Phương pháp QLNN với thị trường vàng
  • 1.2.2. Mối quan hệ giữa CSTT và chính sách QLNN với thị trường vàng
    • 1.2.2.1. Tác động của CSTT đến giá vàng
    • 1.2.2.2. Vai trò của QLNN thị trường vàng với thực thi CSTT
  • 1.2.3. Mối quan hệ giữa CSTG và chính sách QLNN với thị trường vàng
    • 1.2.3.1. Lý thuyết chung về CSTG
    • 1.2.2.2. Tác động của CSTG tới chính sách QLNN thị trường vàng
  • 1.2.4. Mối quan hệ giữa CSLS và chính sách QLNN với thị trường vàng
    • 1.2.4.1. Lý thuyết chung về CSLS
    • 1.2.4.2. Cơ chế truyền dẫn của kênh lãi suất đến CSTT
    • 1.2.4.4. Tác động của CSLS tới chính sách QLNN thị trường vàng
  • 1.2.5. Tiêu chí đánh giá chính sách QLNN thị trường vàng
  • 1.2.6. Nhân tố ảnh hưởng đến QLNN thị trường vàng
• 1.3. Kinh nghiệm quốc tế QLNN đối với thị trường vàng và bài học kinh cho Việt Nam
  • 1.3.1. Chính sách QLNN đối với thị trường vàng tại Trung Quốc
    • 1.3.1.1. Quan điểm, phương thức quản lý thị trường vàng tại Trung Quốc
    • 1.3.1.2. Mô hình và cách thức hoạt động của SGE
    • 1.3.1.3. Chính sách thuế GTGT đối với vàng tại Trung Quốc
    • 1.3.1.4. Chính sách QLNN thị trường vàng và hoạt động kiểm soát vốn ở Trung Quốc
  • 1.3.2. Chính sách QLNN đối với thị trường vàng tại Ấn Độ
    • 1.3.2.1. Cơ sở hạ tầng điều tiết thị trường vàng tại Ấn Độ
    • 1.3.2.2. Hoạt động XNK vàng ở Ấn Độ
    • 1.3.2.3. Cấu trúc thuế đối với vàng tại Ấn Độ
  • 1.3.3. Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam
• 1.4. Tổng quan tình hình nghiên cứu đề tài
  • 1.4.1. Các nghiên cứu nước ngoài về thị trường vàng
    • Nghiên cứu định tính về cấu trúc thị trường vàng
    • Nghiên cứu về cơ chế vận hành thị trường vàng
    • Các yếu vĩ mô ảnh hưởng đến giá vàng
      • Lãi suất
      • Tỷ giá và chỉ số giá USD
      • Lạm phát
      • Các sự kiện địa chính trị
      • Các nhân tố khác
      • Nghiên cứu tính chất tiền tệ quốc tế của vàng
      • Nghiên cứu tác động của CSTT đến giá vàng
  • 1.4.2. Các công trình nghiên cứu trong nước
• 1.2. Khoảng trống nghiên cứu

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI THỊ TRƯỜNG VÀNG TẠI VIỆT NAM

• 2.1. Thực tiễn thị trường vàng Việt Nam
  • 2.1.1. Khái quát chung
  • 2.1.2. Giai đoạn từ trước năm 2006 – Thị trường vàng bắt đầu có sự kiểm soát
  • 2.1.3. Giai đoạn từ 2006 đến 2009 – Bùng nổ thị trường vàng
  • 2.1.4. Giai đoạn từ 2010 – nay: NHNN kiểm soát thị trường vàng bằng các công cụ hành chính, gắn QLNN với mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô
• 2.2. Phân tích thực trạng thị trường vàng
  • 2.2.1. Tình hình biến động giữa giá vàng nội địa và thế giới
  • 2.2.2. Tính liên thông của thị trường vàng và thị trường ngoại tệ
  • 2.2.3. Chênh lệch giá vàng nội địa và giá vàng quốc tế
    • 2.2.3.1. Mất cân đối giữa cung và cầu vàng nội địa
    • 2.2.3.2. Tính biến động cao của giá vàng thế giới
• 2.3. Đánh giá các biện pháp QLNN thị trường vàng của NΗΝΝ
  • 2.3.1. Mục tiêu QLNN thị trường vàng của NHNN
  • 2.3.2. Những mặt tích cực
    • 2.3.2.1. Chính sách chấm dứt huy động và cho vay vốn bằng vàng tại các TCTD
    • 2.3.2.2. Chính sách quản lý hoạt động kinh doanh, sản xuất vàng
    • 2.3.2.3. Các biện pháp chống vàng hóa
    • 2.3.2.4. Các biện pháp nhằm bình ổn thị trường vàng
  • 2.3.3. Những hạn chế cần khắc phục
    • 2.3.3.1. Hạn chế trong xác định mục tiêu, hoạch định chiến lược phát triển thị trường vàng
    • 2.3.3.2. Hạn chế trong khung pháp lý điểu chỉnh thị trường vàng
    • 2.3.3.3. Hạn chế trong tổ chức bộ máy QLNN thị trường vàng
    • 2.3.3.4. Hạn chế trong chính sách và công cụ QLNN đối với thị trường vàng
    • 2.3.3.5. Chính sách quản lý hoạt động kinh doanh vàng miếng
    • 2.3.3.6. Chính sách thuế quản lý hoạt động kinh doanh vàng
    • 2.3.3.7. Vấn đề nhập lậu vàng

CHƯƠNG 3 MÔ HÌNH ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA CHINH SÁCH QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI THỊ TRƯỜNG VÀNG VỚI CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ

• 3.1. Thiết kế nghiên cứu
  • 3.1.1. Mô hình nghiên cứu
  • 3.1.2. Mẫu nghiên cứu, dữ liệu nghiên cứu và phương pháp phân tích
• 3.3. Kết quả chạy mô hình và thảo luận
  • 3.3.1. Kết quả kiểm định tính dừng và độ trễ mô hình
    • (i) Kiểm định tính dừng
    • (ii) Lựa chọn độ trễ cho mô hình VAR
  • 3.3.2. Kết quả kiểm định tự tương quan phần dư và tính ổn định của mô hình
    • (i) Kiểm định tự tương quan phần dư
    • (ii) Kiểm tra tính ổn định của mô hình
  • 3.3.3. Kết quả của hàm phản ứng đẩy (Impulse-Response)
    • (i) Quan hệ giữa tỷ giá với giá vàng trong nước và quốc tế
    • (ii) Quan hệ giữa CPI với giá vàng trong nước
    • (iii) Quan hệ giữa lãi suất với giá vàng trong nước
    • (iv) Quan hệ giữa dự trữ ngoại hối với giá vàng trong nước
    • (v) Quan hệ giữa giá vàng trong nước và cú shock của giá vàng trong nước và thế giới
  • 3.3.4. Kết quả chạy phân rã phương sai của giá vàng trong nước
    • (i) Phân rã phương sai của giá vàng trong nước tại giai đoạn 1
    • (ii) Phân rã phương sai của giá vàng trong nước tại giai đoạn 2
  • 3.3.5. Thảo luận kết quả và gợi ý chính sách

CHƯƠNG 4 GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CHÍNH SÁCH QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI THỊ TRƯỜNG VÀNG TẠI VIỆT NAM

• 4.1. Mục tiêu, quan điểm và định hướng phát triển thị trường vàng tại Việt Nam
  • 4.1.1. Mục tiêu phát triển thị trường vàng Việt Nam
  • 4.1.2. Quan điểm hoàn thiện QLNN đối với thị trường vàng tại Việt Nam
  • 4.1.3. Định hướng phát triển thị trường vàng tại Việt Nam thời kỳ 2021-2025
• 4.2. Một số giải pháp chính sách nhằm hoàn thiện QLNN thị trường vàng tại Việt Nam
  • 4.2.1. Hoàn thiện nhiệm vụ, mục tiêu QLNN thị trường vàng tại Việt Nam
    • 4.2.1.1. Cơ sở nền tảng của việc xác định nhiệm vụ, mục tiêu QLNN thị trường vàng
    • 4.2.1.2. Giá trị trụ cột của nhiệm vụ, mục tiêu QLNN đối với thị trường vàng
  • 4.2.2. Hoàn thiện tổ chức bộ máy QLNN đối với thị trường vàng
  • 4.2.3. Hoàn thiện chính sách và công cụ QLNN thị trường vàng
    • 4.2.3.1. Hoàn thiện khung pháp lý đối với hoạt động kinh doanh vàng miếng
    • 4.2.3.2. Nhóm giải pháp liên quan đến quản lý hoạt động XNK vàng
    • 4.2.3.3. Nhóm giải pháp liên quan đến chính sách thuế hoạt động kinh doanh vàng
    • 4.2.3.4. Xây dựng công cụ cảnh báo và phòng ngừa rủi ro vĩ mô cho thị trường vàng
    • 4.2.3.5. Tăng cường công tác thanh tra, giám sát đối với thị trường vàng
  • 4.2.4. Nhóm giải pháp ổn định kinh tế vĩ mô và hiệu quả CSTT
    • 4.2.4.1. Nâng cao hiệu quả thực thi CSTT
    • 4.2.4.2. Giải pháp hỗ trợ hoạt động xuất khẩu
    • 4.2.4.3. Nhóm giải pháp liên quan dự trữ ngoại hối
  • 4.2.5. Các nhóm giải pháp dài hạn phát triển thị trường vàng
    • 4.2.5.1. Phát triển bền vững thị trường vàng
    • 4.2.5.2. Hoàn thiện chính sách huy động vàng
    • 4.2.5.2. Xây dựng sàn vàng tập trung
• 4.3. Một số kiến nghị đối với cơ quan QLNN
  • 4.3.1. Kiến nghị đối với Chính phủ
  • 4.3.2. Kiến nghị đối với NHNN
  • 4.3.3. Kiến nghị đối các tổ chức khác

KẾT LUẬN