Luận án Quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên các trường trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay

Tên luận án:

QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC DẠY HỌC CỦA GIÁO VIÊN CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TỈNH LẠNG SƠN TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI GIÁO DỤC HIỆN NAY

Ngành:

Quản lý giáo dục

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án tập trung nghiên cứu vấn đề quản lý đánh giá năng lực dạy học (NLDH) của giáo viên (GV) các trường trung học phổ thông (THPT) tỉnh Lạng Sơn trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay. Bối cảnh đổi mới chương trình giáo dục THPT từ năm học 2022-2023, chuyển từ truyền đạt kiến thức sang rèn luyện phẩm chất, năng lực người học, đặt ra vai trò hết sức quan trọng và nhiệm vụ nặng nề cho GV. Mặc dù Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành các thông tư quy định chuẩn nghề nghiệp GV với nhiều tiêu chuẩn, tiêu chí liên quan đến NLDH, nhưng thực tế việc sử dụng bộ chuẩn này trong đánh giá GV còn nhiều bất cập. Công tác đánh giá NLDH của GV THPT được xem là nội dung quan trọng và cần thiết, đặc biệt tại các tỉnh miền núi, biên giới như Lạng Sơn, nơi chất lượng đội ngũ GV còn thấp và điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn.

Mục đích nghiên cứu của luận án là đề xuất các giải pháp quản lý nhằm nâng cao hiệu quả công tác đánh giá NLDH của GV THPT trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn, góp phần đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục. Để đạt được mục đích này, luận án đã thực hiện các nhiệm vụ: tổng quan tình hình nghiên cứu, xây dựng cơ sở lý luận, khảo sát thực trạng quản lý đánh giá NLDH, đề xuất giải pháp và khảo nghiệm tính khả thi của các giải pháp.

Về mặt lý luận, luận án đã phân tích, hệ thống hóa các khái niệm và thuật ngữ liên quan đến quản lý hoạt động đánh giá NLDH của GV THPT, xây dựng khung lý luận phản ánh rõ nội dung này, làm tường minh các yếu tố liên quan đến NLDH và đánh giá NLDH. Luận án đặc biệt hệ thống hóa bốn nội dung quản lý hoạt động đánh giá NLDH dựa trên vai trò chủ thể là hiệu trưởng trường THPT. Về mặt thực tiễn, luận án đã khảo sát ý kiến 300 GV, 56 cán bộ quản lý và 300 học sinh THPT, phân tích thực trạng hoạt động đánh giá và quản lý đánh giá NLDH tại Lạng Sơn, chỉ ra những điểm mạnh và hạn chế. Từ đó, luận án đề xuất 05 giải pháp quản lý NLDH của GV THPT tỉnh Lạng Sơn, được khảo nghiệm và thực nghiệm chứng minh tính cần thiết và khả thi. Các đóng góp này không chỉ bổ sung lý luận về đánh giá và quản lý đánh giá NLDH mà còn cung cấp tài liệu tham khảo cho hoạt động nghiên cứu khoa học và quản lý đánh giá GV THPT theo chuẩn nghề nghiệp ở Việt Nam.

Mục lục chi tiết:

• Chương 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VỀ QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC DẠY HỌC CỦA GIÁO VIÊN TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

  • 1.1. Những nghiên cứu về năng lực và năng lực dạy học của giáo viên
  • 1.2. Những nghiên cứu về đánh giá giáo viên và đánh giá năng lực dạy học của giáo viên
  • 1.3. Những nghiên cứu về quản lý đánh giá năng lực dạy học của đội ngũ giáo viên trung học phổ thông
  • 1.4. Khái quát kết quả nghiên cứu của các công trình khoa học đã công bố và những vấn đề đặt ra luận án tập trung giải quyết
    • 1.4.1. Khái quát kết quả nghiên cứu của các công trình khoa học đã công bố liên quan đến đề tài luận án
      • 1.4.1.1. Những nội dung mà đề tài luận án có thể kế thừa
      • 1.4.1.2. Những nội dung còn bỏ ngỏ, ít được nghiên cứu.
    • 1.4.2. Những vấn đề đặt ra để luận án tiếp tục nghiên cứu, giải quyết

• Chương 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC DẠY HỌC CỦA GIÁO VIÊN CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI GIÁO DỤC HIỆN NAY

  • 2.1. Lý luận về năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
    • 2.1.1. Giáo viên trung học phổ thông
      • 2.1.1.1. Khái niệm giáo viên trung học phổ thông
      • 2.1.1.2. Chức năng, nhiệm vụ của giáo viên trung học phổ thông
      • 2.1.1.3. Đặc điểm lao động sư phạm của giáo viên trung học phổ thông
      • 2.1.1.4. Mô hình hoạt động của người giáo viên trung học phổ thông trong bối cảnh đổi mới giáo dục
    • 2.1.2. Năng lực và năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 2.1.2.1. Khái niệm, mức độ và cấu trúc năng lực
      • 2.1.2.2. Khái niệm, cấu trúc về năng lực của giáo viên
      • 2.1.2.3. Năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
  • 2.2. Lý luận về đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
    • 2.2.1. Đánh giá giáo viên trung học phổ thông
      • 2.2.1.1. Khái niệm đánh giá giáo viên trung học phổ thông
      • 2.2.1.2. Mục tiêu của đánh giá giáo viên trung học phổ thông
      • 2.2.1.3. Nội dung đánh giá giáo viên trung học phổ thông
      • 2.2.1.4. Quy trình đánh giá giáo viên trung học phổ thông
    • 2.2.2. Đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 2.2.2.1. Khái niệm đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 2.2.2.2. Vai trò của đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 2.2.2.3. Những nội dung cơ bản về đánh giá năng lực dạy học giáo viên trung học phổ thông
  • 2.3. Lý luận về quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
    • 2.3.1. Khái niệm về quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
    • 2.3.2. Vai trò của các chủ thể quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 2.3.2.1. Phân cấp quản lý đội ngũ giáo viên trường trung học phổ thông
      • 2.3.2.2. Phân cấp quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trường trung học phổ thông
    • 2.3.3. Đánh giá giáo viên trong quản lý nhân sự ở trường phổ thông
      • 2.3.3.1. Lý thuyết về quản lý nhân sự
      • 2.3.3.2. Nội dung quản lý nhân sự trong nhà trường phổ thông
      • 2.3.3.3. Vai trò của đánh giá đội ngũ giáo viên trong mối quan hệ với các nội dung quản lý nhân sự trong nhà trường phổ thông
    • 2.3.4. Nội dung quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 2.3.4.1. Xây dựng kế hoạch đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 2.3.4.2. Tổ chức thực hiện kế hoạch đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 2.3.4.3. Phản hồi, điều chỉnh về hoạt động đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 2.3.4.4. Sử dụng kết quả đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
  • 2.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
    • 2.4.1. Nhóm yếu tố thuộc về chủ thể quản lý
    • 2.4.2. Nhóm yếu tố thuộc về đối tượng quản lý (Đội ngũ GV)
    • 2.4.3. Nhóm các yếu tố thuộc về môi trường quản lý
  • 2.5. Bối cảnh đổi mới giáo dục phổ thông hiện nay và những vấn đề đặt ra đối với quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
    • 2.5.1. Bối cảnh đổi mới giáo dục phổ thông ở nước ta hiện nay
    • 2.5.2. Những vấn đề đặt ra đối với quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông

• Chương 3: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC DẠY HỌC CỦA GIÁO VIÊN CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TỈNH LẠNG SƠN TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI GIÁO DỤC HIỆN NAY

  • 3.1. Những vấn đề chung về khảo sát thực trạng
    • 3.1.1. Mục tiêu khảo sát thực trạng:
    • 3.1.2. Nội dung và đối tượng khảo sát thực trạng:
    • 3.1.3. Phương pháp khảo sát thực trạng.
    • 3.1.4. Bộ công cụ và mẫu khảo sát thực trạng
    • 3.1.5. Phương pháp xử lý, đánh giá kết quả khảo sát thực trạng
  • 3.2. Thực trạng năng lực dạy học của giáo viên các trường trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn
    • 3.2.1. Khái quát về đội ngũ giáo viên trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn
    • 3.2.2. Thực trạng năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay
      • 3.2.2.1. Đối với năng lực xây dựng kế hoạch dạy học:
      • 3.2.2.2. Đối với năng lực triển khai các hoạt động dạy học.
      • 3.2.2.3. Đối với năng lực kiểm tra, đánh giá, điều chỉnh hoạt động dạy học:
      • 3.2.2.4. Đối với năng lực xây dựng, quản lý và khai thác hồ sơ dạy học:
  • 3.3. Thực trạng đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trường trung học phổ thông trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay
    • 3.3.1. Nhận thức của cán bộ quản lý, giáo viên về hoạt động đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn
    • 3.3.2. Thực trạng về các lực lượng tham gia đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
    • 3.3.3. Thực trạng các phương pháp đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
    • 3.3.4. Thực trạng các hình thức đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
    • 3.3.5. Thực trạng về quy trình thực hiện đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
    • 3.3.6. Thực trạng về đánh giá về sự cần thiết, mức độ phù hợp của các mức độ đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
  • 3.4. Thực trạng quản lý đánh giá năng lực dạy học của đội ngũ giáo viên trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn
    • 3.4.1. Nhận thức của cán bộ quản lý, giáo viên về quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
    • 3.4.2. Kết quả đánh giá của cán bộ quản lý, giáo viên về thực trạng các nội dung quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 3.4.2.1. Kết quả đánh giá về thực trạng công tác xây dựng kế hoạch đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 3.4.2.2. Kết quả đánh giá về thực trạng công tác tổ chức thực hiện kế hoạch đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 3.4.2.3. Kết quả đánh giá về thực trạng công tác phản hồi, điều chỉnh về hoạt động đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
      • 3.4.2.4. Thực trạng về công tác sử dụng kết quả đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông
  • 3.5. Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông tại các trường trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn
  • 3.6. Đánh giá chung về thực trạng quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông tại các trường trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn
    • 3.6.1. Những điểm mạnh
    • 3.6.2. Những hạn chế
    • 3.6.3. Nguyên nhân của những hạn chế

• Chương 4: GIẢI PHÁP QUẢN LÝ ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC DẠY HỌC CỦA GIÁO VIÊN CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TỈNH LẠNG SƠN TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI GIÁO DỤC HIỆN NAY

  • 4.1. Những nguyên tắc trong đề xuất các giải pháp quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn
    • 4.1.1. Đảm bảo tính kế thừa, học tập kinh nghiệm quốc tế và trong nước về đánh giá giáo viên trường trung học phổ thông
    • 4.1.2. Đảm bảo tính hệ thống
    • 4.1.3. Đảm bảo tính đồng bộ
    • 4.1.4. Đảm bảo tính cần thiết và khả thi
  • 4.2. Các giải pháp quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay
    • 4.2.1. Tổ chức hoạt động tuyên truyền nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý, giáo viên về tầm quan trọng, ý nghĩa của công tác đánh giá, quản lý đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn
      • 4.2.1.1. Mục tiêu
      • 4.2.1.2. Nội dung và cách thực hiện
      • 4.2.1.3. Điều kiện thực hiện
    • 4.2.2. Cụ thể hóa khung đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay
      • 4.2.2.1. Mục tiêu
      • 4.2.2.2. Nội dung và cách thực hiện
      • 4.2.2.3. Điều kiện thực hiện
    • 4.2.3. Tăng cường bồi dưỡng các lực lượng tham gia vào hoạt động đánh giá năng lực dạy học của giáo viên trung học phổ thông tỉnh Lạng Sơn
      • 4.2.3.1. Mục tiêu
      • 4.2.3.2. Nội dung và cách thực hiện
      • 4.2.3.3. Điều kiện thực hiện
    • 4.2.4. Chủ động xây dựng kế hoạch đánh giá giáo viên dựa trên chuẩn nghề nghiệp và khung đánh giá năng lực dạy học giáo viên trung học phổ thông
      • 4.2.4.1. Mục tiêu
      • 4.2.4.2. Nội dung và cách thực hiện
      • 4.2.4.3. Điều kiện thực hiện
    • 4.2.5. Sử dụng kết quả và tăng cường phản hồi về kết quả đánh giá năng lực dạy học của giáo viên để góp phần nâng cao chất lượng dạy học trong nhà trường
      • 4.2.5.1. Mục tiêu
      • 4.2.5.2. Nội dung và cách thực hiện
      • 4.2.5.3. Điều kiện thực hiện
  • 4.3. Mối quan hệ giữa các giải pháp
  • 4.4. Khảo nghiệm tính cần thiết, khả thi của các giải pháp đề xuất
    • 4.4.1. Mục đích khảo nghiệm
    • 4.4.2. Lực lượng tham gia khảo nghiệm
    • 4.4.3. Nội dung, phương pháp tiến hành và cách xử lý số liệu
    • 4.4.4. Xử lý kết quả khảo nghiệm
    • 4.4.5. Kết quả trưng cầu ý kiến
  • 4.5. Thử nghiệm giải pháp
    • 4.5.1. Cơ sở lựa chọn giải pháp thử nghiệm
    • 4.5.2. Mục đích thử nghiệm
    • 4.5.3. Giả thuyết thử nghiệm
    • 4.5.4. Mẫu thử nghiệm và địa bàn thử nghiệm
    • 4.5.5. Tiêu chí và thang đánh giá thử nghiệm
    • 4.5.6. Đánh giá kết quả thử nghiệm