PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO ĐỒNG BÀO DÂN TỘC THÁI Ở TÂY BẮC VIỆT NAM HIỆN NAY
Lý luận và lịch sử nhà nước và pháp luật
Luận án "Phổ biến, giáo dục pháp luật cho đồng bào dân tộc Thái ở Tây Bắc Việt Nam hiện nay" là một công trình nghiên cứu tiến sĩ luật học được hoàn thành tại Trường Đại học Luật Hà Nội vào năm 2020. Đề tài được thực hiện bởi tác giả Lò Châu Thỏa, thuộc chuyên ngành Lý luận và lịch sử nhà nước và pháp luật.
Nghiên cứu này xuất phát từ yêu cầu cấp thiết về phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL) trong quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa tại Việt Nam. Đồng bào dân tộc Thái, dân tộc đứng thứ ba về số lượng, cư trú tập trung ở vùng Tây Bắc, có hệ thống luật tục riêng và đối mặt với tình trạng vi phạm pháp luật do thiếu hiểu biết còn cao, đòi hỏi các giải pháp PBGDPL đặc thù và phù hợp.
Mục đích chính của luận án là nghiên cứu toàn diện, có hệ thống các vấn đề lý luận và thực tiễn về PBGDPL cho đồng bào dân tộc Thái ở Tây Bắc Việt Nam, từ đó đề xuất các mục tiêu, quan điểm và giải pháp cụ thể. Các nhiệm vụ nghiên cứu bao gồm đánh giá tổng quan tình hình nghiên cứu, làm sáng tỏ cơ sở lý luận (khái niệm, đặc điểm, vai trò, yếu tố ảnh hưởng) và cơ sở thực tiễn (đặc điểm tự nhiên, kinh tế, văn hóa, xã hội Tây Bắc cùng tác động của các yếu tố đến thực trạng PBGDPL), đồng thời xác định mục tiêu và đề xuất giải pháp cho giai đoạn tới. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào hoạt động PBGDPL cho đồng bào Thái tại 06 tỉnh Tây Bắc (Hòa Bình, Sơn La, Điện Biên, Lai Châu, Lào Cai, Yên Bái) từ năm 2012 đến nay.
Luận án được đánh giá là tài liệu chuyên khảo đầu tiên ở Việt Nam nghiên cứu toàn diện, có hệ thống về PBGDPL cho đồng bào dân tộc Thái, góp phần xây dựng cơ sở lý luận đặc thù và phân tích thực trạng một cách khoa học. Mặc dù công tác PBGDPL ở Tây Bắc đã đạt được nhiều thành tựu đáng khích lệ về quản lý nhà nước, thể chế, chủ thể, nội dung và hình thức, luận án cũng chỉ ra các tồn tại, hạn chế như mục đích chưa rõ ràng, thiếu chủ thể chuyên nghiệp, nội dung chung chung và luật tục Thái chưa được khai thác hiệu quả. Trên cơ sở đó, luận án đề xuất 05 quan điểm chỉ đạo và 05 nhóm giải pháp mang tính đồng bộ nhằm nâng cao hiệu quả PBGDPL cho đồng bào dân tộc Thái ở Tây Bắc Việt Nam.