PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC DẠY HỌC THÍ NGHIỆM CHO SINH VIÊN SƯ PHẠM HÓA HỌC THÔNG QUA DẠY HỌC HỌC PHẦN THÍ NGHIỆM THỰC HÀNH PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC HÓA HỌC Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG
Lí luận và phương pháp dạy học bộ môn Hoá học (Mã số: 9140111)
Luận án "Phát triển năng lực dạy học thí nghiệm cho sinh viên sư phạm hóa học thông qua dạy học học phần Thí nghiệm thực hành phương pháp dạy học hóa học ở trường phổ thông" tập trung vào việc nâng cao năng lực dạy học thí nghiệm (NL DHTN) cho sinh viên sư phạm hóa học, một yêu cầu cấp thiết theo định hướng phát triển phẩm chất và năng lực của chương trình giáo dục phổ thông mới. Mục tiêu chính của nghiên cứu là đề xuất các biện pháp hiệu quả nhằm phát triển NL DHTN, qua đó góp phần nâng cao chất lượng đào tạo giáo viên hóa học.
Nghiên cứu đã tổng quan và hệ thống hóa cơ sở lí luận, thực tiễn liên quan đến phát triển năng lực dạy học nói chung và NL DHTN nói riêng. Đồng thời, khảo sát thực trạng việc dạy học và phát triển NL DHTN tại sáu trường đại học có đào tạo ngành sư phạm hóa học ở ba miền Bắc, Trung, Nam, với sự tham gia của 59 giảng viên và 518 sinh viên. Kết quả khảo sát cho thấy NL DHTN là cần thiết và quan trọng, nhưng mức độ đạt được của sinh viên đa số ở mức cơ bản và cần tiếp tục bồi dưỡng.
Luận án đã đề xuất khái niệm, cấu trúc và nội dung NL DHTN cho sinh viên sư phạm hóa học, bao gồm 4 năng lực thành phần và 10 tiêu chí, được mô tả chi tiết theo 4 mức độ, dựa trên 5 nguyên tắc đảm bảo tính khoa học, khách quan, sư phạm, thực tiễn và toàn diện. Đồng thời, nghiên cứu cũng xây dựng bộ công cụ đánh giá NL DHTN, gồm thang đánh giá năng lực, phiếu tự đánh giá, đánh giá tình huống và bài kiểm tra năng lực.
Hai biện pháp chính được đề xuất để phát triển NL DHTN cho sinh viên thông qua học phần "Thí nghiệm thực hành phương pháp dạy học hóa học" là: (1) Xây dựng và sử dụng giáo trình điện tử (GTĐT) "Thí nghiệm thực hành PPDH hóa học", và (2) Sử dụng phương pháp dạy học vi mô (PPDH vi mô). Các biện pháp này được kiểm chứng thông qua thực nghiệm sư phạm tại bốn trường đại học, với sự tham gia của 16 lớp và 262 sinh viên. Kết quả thực nghiệm định tính và định lượng đã khẳng định tính khả thi, hiệu quả và tác dụng lớn của hai biện pháp này trong việc phát triển NL DHTN, xác nhận giả thuyết khoa học của luận án.