NGHIÊN CỨU TỔNG HỢP CÁC NANOGEL MANG THUỐC ĐA CHỨC NĂNG TRÊN CƠ SỞ DẪN XUẤT CHITOSAN-PLURONIC ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG ĐIỀU TRỊ UNG THƯ
Hóa Hữu cơ
Luận án này tập trung vào nghiên cứu tổng hợp các nanogel mang thuốc đa chức năng trên cơ sở dẫn xuất chitosan-Pluronic, định hướng ứng dụng trong điều trị ung thư. Động lực nghiên cứu xuất phát từ việc phần lớn các hoạt chất thuốc hiện nay có tính tan kém, hạn chế khả năng hấp thu, cùng với tiềm năng của hệ thống phân phối thuốc nanogel trong việc tăng cường hiệu quả nang hóa thuốc thông qua tương tác tĩnh điện và kỵ nước, cũng như khả năng phân phối thuốc nhắm mục tiêu, giảm độc tính và kéo dài thời gian phóng thích. Nghiên cứu này nhằm giải quyết khoảng trống trong việc ứng dụng các loại Pluronic khác ngoài F127 và các nanogel chitosan-Pluronic liên hợp phối tử hướng đích.
Mục tiêu chính của luận án là điều chế và đánh giá các đặc tính của nanogel trên cơ sở chitosan ghép với các loại Pluronic có giá trị HLB khác nhau (L61, P123, F127, F68) để tìm ra loại tối ưu cho việc nang hóa curcumin. Dựa trên kết quả này, luận án tiếp tục thiết kế các hệ thống nanogel chitosan-Pluronic liên hợp với các phối tử nhắm mục tiêu là acid folic (FA) và biotin (BIO) để mang thuốc paclitaxel (PTX), ứng dụng trong điều trị ung thư vú.
Các kết quả nổi bật cho thấy luận án đã tổng hợp thành công các hệ phân phối thuốc nanogel CS-Pluronic, được xác nhận qua các phương pháp phân tích phổ và nhiệt như 1H-NMR, FT-IR, TGA, DSC. Trong số các loại Pluronic được khảo sát, CS-P123 thể hiện khả năng nang hóa curcumin cao nhất và khả năng lưu giữ curcumin tốt nhất sau 6 tháng bảo quản. Các hạt nanogel CS-Pluronic mang curcumin có kích thước phù hợp (<200 nm), giải phóng curcumin duy trì ở pH sinh lý (7.4) và tăng cường giải phóng mạnh mẽ ở môi trường pH khối u (5). Nghiên cứu độc tính tế bào in vitro trên tế bào nguyên bào sợi và tế bào ung thư vú MCF-7 cho thấy nanogel an toàn và có tiềm năng hỗ trợ điều trị ung thư vú.
Tiếp theo, luận án đã tổng hợp thành công hệ phân phối thuốc CS-P123 liên hợp với tác nhân hướng đích FA và BIO. Các nanogel này cũng được xác định cấu trúc, đặc tính và khả năng nang hóa paclitaxel tối ưu ở nồng độ 2% PTX, với kích thước trung bình 49.6 – 63.4 nm và điện thế zeta dương. Khả năng giải phóng paclitaxel mạnh mẽ trong môi trường acid và giữ thuốc trong môi trường sinh lý đã được chứng minh. Đặc biệt, phương án thiết kế liên hợp FA lên mạch Pluronic P123 (CS-P123-FA) cho thấy hiệu quả tiêu diệt tế bào ung thư vú MCF-7 vượt trội hơn so với các hệ thống khác, khẳng định vai trò của các phối tử hướng đích FA và BIO trong việc tăng cường hiệu quả điều trị.