Luận án Nghiên cứu một số biện pháp kỹ thuật phục hồi và phát triển rừng Mạy chả (Arundinaria sp.) tại tỉnh Điện Biên

Tên luận án:

NGHIÊN CỨU MỘT SỐ BIỆN PHÁP KỸ THUẬT PHỤC HỒI VÀ PHÁT TRIỂN RỪNG MẠY CHẢ (Arundinaria sp.) TẠI TỈNH ĐIỆN BIÊN

Ngành:

Lâm sinh

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Nghiên cứu một số biện pháp kỹ thuật phục hồi và phát triển rừng Mạy chả (Arundinaria sp.) tại tỉnh Điện Biên" được thực hiện nhằm giải quyết tình trạng suy thoái về diện tích, sản lượng và chất lượng thân cây Mạy chả, một loài lâm sản ngoài gỗ quan trọng có tiềm năng xuất khẩu lớn nhưng hiện đang bị khai thác tự do và chưa được quản lý bền vững tại tỉnh Điện Biên.

Mục tiêu chung của đề tài là nghiên cứu các cơ sở khoa học để phục hồi, gây trồng và phát triển cây Mạy chả, đảm bảo nguồn nguyên liệu thân khí sinh bền vững. Cụ thể, nghiên cứu hướng đến xác định các đặc điểm sinh học của Mạy chả (hình thái, mã vạch DNA, đặc điểm lâm phần), kỹ thuật nhân giống bằng giâm hom thân ngầm, và các biện pháp phục hồi rừng Mạy chả tự nhiên (khoanh nuôi bảo vệ, khoanh nuôi xúc tiến tái sinh, khoanh nuôi xúc tiến tái sinh kết hợp bón phân).

Phạm vi nghiên cứu tập trung tại hai huyện Điện Biên và Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên, giới hạn ở các đặc điểm sinh học, kỹ thuật nhân giống và phục hồi rừng Mạy chả. Luận án đã đóng góp vào việc bổ sung cơ sở khoa học về đặc điểm sinh học của loài Mạy chả tại khu vực nghiên cứu, xác định bản đồ gen và lưu vào ngân hàng nguồn gen, đồng thời chỉ ra đoạn gen ITS có khả năng phân biệt loài Mạy chả tốt nhất.

Về nhân giống, đề tài đã xác định được các công thức tối ưu cho tỷ lệ sinh măng, ra rễ và chất lượng bộ rễ của hom giâm, cụ thể là thuốc NAA 50 ppm, IBA 200 ppm, hom tuổi 1 cho tỷ lệ sinh măng, ra rễ cao nhất, hom thân ngầm tuổi 2 cho chất lượng bộ rễ tốt nhất, và thể nền ruột bầu 95% đất tầng mặt kết hợp 5% NPK 10:5:5 là phù hợp nhất. Các biện pháp phục hồi rừng như khoanh nuôi bảo vệ và khoanh nuôi xúc tiến tái sinh cũng cho thấy hiệu quả trong việc tăng mật độ, đường kính gốc và chiều cao của Mạy chả. Những kết quả này có ý nghĩa khoa học và thực tiễn quan trọng, làm cơ sở cho công tác nghiên cứu, giảng dạy và phát triển vùng nguyên liệu Mạy chả xuất khẩu bền vững tại Điện Biên.

Mục lục chi tiết:

• MỞ ĐẦU

  • 1. Tính cấp thiết của đề tài
  • 2. Mục tiêu của luận án
    • 2.1. Mục tiêu chung
    • 2.2. Mục tiêu cụ thể
  • 3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
    • 3.1. Đối tượng nghiên cứu
    • 3.2. Phạm vi nghiên cứu
  • 4. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
    • 4.1. Ý nghĩa khoa học
    • 4.2. Ý nghĩa thực tiễn
  • 5. Những đóng góp mới của đề tài

• Chương 1: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

  • 1.1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu
    • 1.1.1. Trên thế giới
      • 1.1.1.1. Nghiên cứu về tài nguyên tre trúc
      • 1.1.1.2. Nghiên cứu về đặc điểm sinh học tre trúc
      • 1.1.1.3. Nghiên cứu về mã vạch DNA
      • 1.1.1.4. Nghiên cứu kỹ thuật nhân giống tre trúc
      • 1.1.1.5. Nghiên cứu kỹ thuật phục hồi rừng tre trúc
    • 1.1.2. Ở trong nước
      • 1.1.2.1. Nghiên cứu về tài nguyên tre trúc và loài Mạy chả
      • 1.1.2.2. Nghiên cứu về đặc điểm sinh học tre trúc và loài Mạy chả
      • 1.1.2.3. Nghiên cứu về mã vạch DNA
      • 1.1.2.4. Nghiên cứu kỹ thuật nhân giống tre trúc và Mạy chả
  • 1.2. Nhận xét, đánh giá chung
  • 1.3. Điều kiện cơ bản khu vực nghiên cứu
    • 1.3.1. Vị trí địa lý
    • 1.3.2. Địa hình, địa thế
    • 1.3.4. Hiện trạng sử dụng đất và tài nguyên rừng

• Chương 2: NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

  • 2.1. Nội dung nghiên cứu
    • 2.1.1. Nghiên cứu một số đặc điểm sinh học và giá trị sử dụng của loài Mạy chả
    • 2.1.2. Đánh giá hiện trạng rừng Mạy chả tại khu vực nghiên cứu
    • 2.1.3. Nghiên cứu kỹ thuật nhân giống vô tính Mạy chả
    • 2.1.4. Nghiên cứu sinh trưởng của Mạy chả trong một số mô hình phục hồi rừng
    • 2.1.5. Một số kiến nghị cho phục hồi và phát triển rừng Mạy chả theo hướng bền vững
  • 2.2. Phương pháp nghiên cứu
    • 2.2.1. Quan điểm phương pháp luận nghiên cứu
    • 2.2.2. Phương pháp kế thừa tài liệu
    • 2.2.3. Phương pháp nghiên cứu một số đặc điểm sinh học loài Mạy chả
    • 2.2.4. Phương pháp nghiên cứu giá trị sử dụng Mạy chả
    • 2.2.5. Phương pháp nghiên cứu phân tích DNA loài Mạy chả
    • 2.2.6. Phương pháp đánh giá hiện trạng rừng Mạy chả tại khu vực nghiên cứu
    • 2.2.7. Phương pháp nghiên cứu kỹ thuật nhân giống Mạy chả bằng giâm hom thân ngầm
    • 2.2.8. Phương pháp nghiên cứu kỹ thuật khoanh nuôi phục hồi rừng Mạy chả

• Chương 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN

  • 3.1. Nghiên cứu một số đặc điểm sinh học, giá trị sử dụng của loài Mạy chả
    • 3.1.1. Đặc điểm sinh học loài Mạy chả
      • 3.1.1.1. Đặc điểm hình thái
      • 3.1.1.2. Một số đặc điểm lâm học loài Mạy chả
      • 3.1.1.3. Sinh trưởng tầng cây cao của lâm phần nơi Mạy chả phân bố
      • 3.1.1.4. Đặc điểm đất tại nơi loài Mạy chả phân bố
    • 3.1.2. Xác định một số đoạn DNA mã vạch của cây Mạy chả
      • 3.1.2.1. Kết quả tách chiết DNA tổng số từ lá cây Mạy chả
      • 3.1.3. Kết quả nhân bản các đoạn mã vạch DNA bằng kỹ thuật PCR
    • 3.1.4. Giá trị sử dụng và một số kinh nghiệm trong nhân giống, khai thác và phát triển Mạy chả
      • 3.1.4.1. Giá trị sử dụng
  • 3.2. Kết quả đánh giá hiện trạng rừng Mạy chả
    • 3.2.1. Đánh giá hiện trạng rừng tự nhiên
      • 3.2.1.1. Tình hình phân bố diện tích, mật độ
      • 3.2.1.2. Tình hình sinh trưởng loài May chả tại khu vực nghiên cứu
    • 3.2.2. Đánh giá sinh trưởng một số mô hình trồng thử nghiệm Mạy chả
  • 3.3. Kỹ thuật nhân giống Mạy chả bằng giâm hom thân ngầm
    • 3.3.1. Ảnh hưởng của chất điều hòa sinh trưởng đến khả năng ra măng, tỷ lệ sinh măng, ra rễ và chất lượng bộ rễ của hom giâm
    • 3.3.2. Ảnh hưởng của tuổi thân ngầm đến tỷ lệ sinh măng, ra rễ và chất lượng bộ rễ của hom giâm
    • 3.3.3. Ảnh hưởng của thể nền giâm hom đến tỷ lệ sinh măng, ra rễ và chất lượng bộ rễ hom giâm
    • 3.3.4. Ảnh hưởng của thành phần ruột bầu đến tỷ lệ sinh măng, ra rễ và chất lượng bộ rễ
  • 3.4. Nghiên cứu một số biện pháp phục hồi rừng Mạy chả
    • 3.4.1. Đặc điểm sinh trưởng đường kính gốc và mật độ các mô hình rừng Mạy chả phục hồi
      • 3.4.1.1. Mô hình khoanh nuôi bảo vệ
      • 3.4.1.2. Mô hình khoanh nuôi, xúc tiến tái sinh
    • 3.4.2. Sinh trưởng chiều cao cây Mạy chả
      • 3.4.2.1. Mô hình khoanh nuôi bảo vệ
      • 3.4.2.2. Mô hình khoanh nuôi, xúc tiến tái sinh
    • 3.4.3. Phẩm chất cây Mạy chả tại các mô hình
      • 3.4.3.1. Phẩm chất cây Mạy chả tại mô hình khoanh nuôi bảo vệ
    • 3.4.4. Tổng hợp đặc điểm sinh trưởng Mạy chả ở các mô hình phục hồi
  • 3.5. Một số kiến nghị phát triển nguồn nguyên liệu thân khí sinh Mạy chả bền vững

• KẾT LUẬN- TỒN TẠI- KIẾN NGHỊ

  • 1. Kết luận
  • 2. Tồn tại
  • 3. Kiến nghị