Tên luận án:
Nghiên cứu mô hình giáo dục tiểu học miền núi phía Bắc Việt Nam trong bối cảnh hiện nay.
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án được thực hiện xuất phát từ yêu cầu cấp bách trong bối cảnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và áp dụng Chương trình GDPT 2018, khi sự khác biệt sâu sắc về cơ hội và chất lượng giáo dục tiểu học (GDTH) giữa các khu vực thành thị và nông thôn, đặc biệt là miền núi phía Bắc (MNPB), ngày càng rõ rệt. Mục đích chính của nghiên cứu là đề xuất các biện pháp đồng bộ nhằm phát triển mô hình GDTH phù hợp với đặc điểm phát triển kinh tế, văn hóa của các địa phương, dân tộc thuộc vùng MNPB, từ đó đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục.
Để đạt được mục tiêu này, luận án tập trung vào các nhiệm vụ như nghiên cứu cơ sở lý luận về mô hình GDTH khu vực MNPB, khảo sát và đánh giá thực trạng các mô hình GDTH hiện hành. Giả thuyết khoa học của đề tài là việc củng cố và phát triển các mô hình GDTH phù hợp thực tiễn, thông qua sự nắm vững lý luận, đổi mới và vận dụng linh hoạt, sáng tạo của các lực lượng giáo dục, sẽ góp phần nâng cao chất lượng GDTH ở MNPB.
Về phương pháp luận, đề tài dựa trên chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về giáo dục, kết hợp các quan điểm tiếp cận năng lực, hệ thống - cấu trúc, thực tiễn và lịch sử-lôgíc. Các phương pháp nghiên cứu bao gồm nhóm lý thuyết (tổng hợp, phân tích, so sánh, khái quát hóa, cụ thể hóa) và nhóm thực tiễn (quan sát, điều tra bằng phiếu hỏi, xin ý kiến chuyên gia, bổ trợ).
Luận án đóng góp mới bằng việc xây dựng khung lý thuyết về mô hình giáo dục và GDTH, phân tích thực trạng để cung cấp luận cứ khoa học cho các cơ quan chức năng, và đề xuất các giải pháp phát triển mô hình GDTH ở MNPB, đồng thời khẳng định tính hiệu quả của các biện pháp này. Nghiên cứu đã khảo sát 660 cán bộ quản lý và giáo viên tại Hà Giang, Lào Cai, Hòa Bình trong năm học 2015-2016, đánh giá thực trạng quy mô trường lớp, đổi mới các thành tố của quá trình giáo dục, và các mô hình chuyên biệt như phổ thông dân tộc nội trú, bán trú, bán trú dân nuôi, và Trường học mới (VNEN). Luận án cũng chỉ ra các ưu điểm và hạn chế trong quá trình phát triển mô hình GDTH ở MNPB.
Mục lục chi tiết:
-
1. Lý do chọn đề tài luận án
-
2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
-
2.1. Mục đích nghiên cứu
-
2.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
-
3.4. Giả thuyết khoa học
-
4. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu
-
4.1. Phương pháp luận nghiên cứu
-
4.2. Các phương pháp nghiên cứu
-
5. Đóng góp mới của luận án
-
1.1. Tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan đến mô hình giáo dục tiểu học miền núi phía Bắc
-
1.1.1. Các công trình nghiên cứu cơ bản về mô hình giáo dục
-
1.1.2. Các công trình nghiên cứu về mô hình giáo dục tiểu học
-
1.1.3. Các công trình nghiên cứu về mô hình giáo dục tiểu học vùng ít thuận lợi, vùng dân tộc thiểu số và miền núi phía Bắc Việt Nam
-
1.2. Khái quát các công trình nghiên cứu và những vấn đề đặt ra cho luận án tiếp tục giải quyết
-
1.2.1. Khái quát các công trình nghiên cứu
-
TIỂU HỌC MIỀN NÚI PHÍA BẮC VIỆT NAM
-
2.1. Những vấn đề lý luận về mô hình giáo dục tiểu học
-
2.1.1. Mô hình
-
2.1.2. Giáo dục
-
2.1.3. Giáo dục tiểu học
-
2.1.4. Mô hình giáo dục tiểu học
-
2.2.2.1. Đổi mới phân nhánh mục tiêu giáo dục tiểu học
-
2.2.2.2. Đổi mới phân hóa nội dung, chương trình giáo dục tiểu học
-
2.2.2.3 Đổi mới đa dạng hóa phương pháp và hình thức tổ chức giáo dục tiểu học
-
2.3. Những vấn đề lý luận về mô hình giáo dục tiểu học miền núi phía Bắc Việt Nam
-
2.3.1. Khái niệm mô hình giáo dục tiểu học miền núi phía Bắc
-
Kết luận chương 2
-
3.2.2. Nội dung khảo sát, điều tra, đánh giá thực trạng
-
Khảo sát thực trạng giáo dục tiểu học miền núi phía Bắc
-
Khảo sát thực trạng mô hình giáo dục tiểu học miền núi phía Bắc
-
Khảo sát thực trạng các yếu tố tác động đến mô hình giáo dục tiểu học miền núi phía Bắc
-
Đánh giá chung về thực trạng và nguyên nhân của thực trạng phát triển mô hình giáo dục tiểu học miền núi phía Bắc
-
3.2.3. Đối tượng, địa điểm, thời gian khảo sát
-
3.2.4. Phương pháp khảo sát thực trạng
-
3.3. Thực trạng giáo dục tiểu học miền núi phía Bắc
-
3.3.1. Thực trạng quy mô trường lớp
-
3.3.2. Thực trạng đổi mới các thành tố của quá trình giáo dục tiểu học
-
3.4. Thực trạng mô hình giáo dục tiểu học miền núi phía Bắc
-
3.4.2. Thực trạng mô hình giáo dục chuyên biệt ở các tỉnh miền núi phía Bắc
- Mô hình nhà trường phổ thông dân tộc nội trú
- Mô hình nhà trường phổ thông dân tộc bán trú
- Mô hình nhà trường bán trú dân nuôi
- Mô hình Trường học mới (VNEN)
-
3.4.3. Thực trạng mô hình giáo dục tiểu học theo các dự án
-
3.5.2. Hạn chế và nguyên nhân của hạn chế