NGHIÊN CỨU CƠ SỞ KHOA HỌC ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP TIÊU NƯỚC VÀ QUY MÔ CÔNG TRÌNH TIÊU TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HÀ NỘI
Quy hoạch và quản lý tài nguyên nước
Luận án này tập trung nghiên cứu cơ sở khoa học nhằm đề xuất giải pháp tiêu nước và quy mô công trình tiêu trên địa bàn thành phố Hà Nội, trong bối cảnh tình trạng úng ngập diễn ra thường xuyên, gây ảnh hưởng tiêu cực đến đời sống kinh tế - xã hội. Mặc dù đã có nhiều dự án quy hoạch và công trình tiêu được đầu tư, vấn đề úng ngập vẫn chưa được cải thiện đáng kể do thiếu cơ sở khoa học xác đáng cho các giải pháp và quy mô công trình phù hợp.
Mục tiêu chính của đề tài là xây dựng cơ sở khoa học vững chắc để đề xuất giải pháp tiêu nước và xác định quy mô các công trình tiêu nước chủ yếu, đảm bảo tính phù hợp với điều kiện tự nhiên và quá trình phát triển kinh tế - xã hội của Hà Nội trong giai đoạn đô thị hóa nhanh chóng. Đối tượng nghiên cứu bao gồm hệ thống tiêu thoát nước mưa đô thị và các giải pháp tiêu nước, giới hạn trong các công trình tiêu nước chủ yếu như trạm bơm đầu mối, hồ điều hòa, trục tiêu chính và công trình điều tiết chính tại vùng tiêu đô thị trung tâm Hà Nội.
Nội dung nghiên cứu bao gồm việc đánh giá các nghiên cứu hiện có về thoát nước đô thị Hà Nội; xây dựng bài toán tối ưu hóa các thông số kỹ thuật cơ bản của các công trình tiêu nước chủ yếu; mô hình hóa hệ thống tiêu thoát nước đô thị trung tâm Hà Nội và tiến hành phân tích thủy văn - thủy lực bằng mô hình SWMM; từ đó đề xuất các giải pháp kỹ thuật và cải tiến bố trí một số công trình tiêu nước chủ yếu. Luận án đã sử dụng các phương pháp nghiên cứu đa dạng như kế thừa, điều tra thu thập và phân tích tổng hợp, thống kê xác suất, phân tích hệ thống, phân tích tối ưu và mô hình toán thủy văn - thủy lực.
Về ý nghĩa khoa học, luận án cung cấp một phương pháp luận đáng tin cậy cho việc áp dụng bài toán tối ưu hóa, với sự hỗ trợ của mô hình SWMM, trong tính toán tiêu thoát nước cho các khu đô thị đang phát triển. Về ý nghĩa thực tiễn, các đề xuất về giải pháp tiêu nước, bố trí và thông số cơ bản của các công trình tiêu chính trong hệ thống thoát nước đô thị trung tâm Hà Nội có thể được tham khảo cho công tác lập quy hoạch chi tiết, thiết kế, xây dựng và vận hành hệ thống.
Các đóng góp mới của luận án bao gồm việc xây dựng và giải thành công bài toán tối ưu hóa quy mô công trình tiêu nước với sự trợ giúp của mô hình SWMM; mô hình hóa toàn bộ hệ thống tiêu thoát nước đô thị trung tâm Hà Nội một cách đồng bộ và chi tiết; và đề xuất bố trí các công trình chính cùng các thông số cơ bản, đặc biệt là cụm công trình tiêu đầu mối Hiền Giang và biện pháp phối hợp vận hành giữa các trạm bơm đầu mối để tăng hiệu quả chống úng, giảm thiểu quy mô thiết kế công trình.
Luận án có tổng cộng 153 trang chính, 15 trang phụ lục, 59 bảng, 69 hình vẽ và danh mục tài liệu tham khảo gồm 58 tài liệu.