KIỂM SOÁT THU NHẬP CỦA NGƯỜI NỘP THUẾ TRONG QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN PHÁP LUẬT THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN Ở VIỆT NAM
Luật Kinh tế
Luận án tập trung vào đề tài "Kiểm soát thu nhập của người nộp thuế trong quá trình thực hiện pháp luật thuế thu nhập cá nhân ở Việt Nam" thuộc chuyên ngành Luật Kinh tế. Đề tài xuất phát từ thực tiễn Luật Thuế Thu nhập cá nhân (TNCN) dù đã góp phần kiểm soát thu nhập, nhưng vẫn còn nhiều bất cập, dẫn đến thất thoát ngân sách nhà nước do chưa kiểm soát được tổng nguồn thu thực tế của người nộp thuế (NNT). Các cơ quan chức năng hiện chỉ kiểm soát hiệu quả những nguồn thu nhập rõ ràng, ổn định như tiền lương, tiền công, trong khi bỏ ngỏ nhiều nguồn thu khác, tạo ra khoảng trống lớn trong các quy định pháp luật về kiểm soát thu nhập cá nhân (KSTNCN).
Mục đích nghiên cứu của luận án là phân tích, đánh giá một cách toàn diện và có hệ thống về mặt lý luận và thực tiễn các vấn đề pháp luật về KSTN của NNT TNCN ở Việt Nam. Từ đó, luận án đưa ra các luận giải khoa học để xác định hướng tiếp cận phù hợp và tìm kiếm các giải pháp hoàn thiện pháp luật về KSTN của NNT TNCN. Nhiệm vụ cụ thể bao gồm làm rõ các vấn đề lý luận và thực tiễn pháp lý về KSTN của NNT, đánh giá tính hiệu quả của các quy định hiện hành thông qua phân tích thực trạng pháp luật và thực tiễn áp dụng, so sánh với kinh nghiệm quốc tế, và đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm hoàn thiện cơ sở pháp lý cũng như tổ chức thực hiện pháp luật để phòng, chống thất thoát thuế, trốn thuế, lậu thuế TNCN, đảm bảo nguồn thu và công bằng xã hội.
Luận án đóng góp về mặt lý luận bằng việc xây dựng khái niệm KSTNCN, nhận diện bản chất pháp lý, xác định pháp luật về KSTNCN là bộ phận của pháp luật quản lý thuế TNCN, chỉ rõ các phương thức KSTNCN và làm rõ các yếu tố chi phối. Về mặt thực tiễn, luận án chỉ ra những thành tựu, bất cập, hạn chế và nguyên nhân trong thực tiễn KSTNCN, từ đó đề xuất định hướng và các giải pháp cụ thể như ban hành luật riêng về KSTNCN, áp dụng biện pháp KSTN qua tài khoản cá nhân tại ngân hàng, quy định hạn mức thanh toán tiền mặt, khấu trừ tại nguồn, quản lý thông tin NNT tập trung, và quy định nghĩa vụ giải trình, chứng minh thu nhập. Đây là công trình khoa học đầu tiên ở cấp độ luận án tiến sĩ Luật học nghiên cứu một cách toàn diện và có hệ thống về vấn đề KSTNCN của người nộp thuế TNCN ở Việt Nam, cung cấp nguồn tư liệu tham khảo giá trị cho các cơ quan chức năng.