Luận án Kiểm soát ô nhiễm môi trường nước theo pháp luật ở Việt Nam hiện nay

Tên luận án:

KIỂM SOÁT Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG NƯỚC THEO PHÁP LUẬT Ở VIỆT NAM HIỆN NAY

Ngành:

Luật Kinh tế

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Kiểm soát ô nhiễm môi trường nước theo pháp luật ở Việt Nam hiện nay" của Hồ Anh Tuấn là công trình nghiên cứu chuyên sâu đầu tiên từ góc độ luật học về pháp luật kiểm soát ô nhiễm môi trường nước (KSONMTN) tại Việt Nam. Đề tài xuất phát từ thực trạng ô nhiễm môi trường nước nghiêm trọng, gây tác hại lớn cho sản xuất, kinh tế, sức khỏe cộng đồng, cùng với sự thiếu hiệu quả của các quy định pháp luật và việc thực thi chúng. Bối cảnh hội nhập quốc tế và tham gia các điều ước về môi trường đòi hỏi Việt Nam phải hoàn thiện khung pháp lý về KSONMTN.

Mục đích nghiên cứu của luận án là làm sáng tỏ các vấn đề lý luận và thực tiễn về KSONMTN, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện pháp luật. Luận án đã làm rõ khái niệm KSONMTN và pháp luật KSONMTN, chỉ ra đặc điểm, vai trò và các yếu tố ảnh hưởng. Đồng thời, phân tích nội dung pháp luật KSONMTN theo các nhóm quy định về phòng ngừa, dự báo; phát hiện, ngăn chặn, ứng phó, khắc phục và xử lý; thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các vấn đề như điều tra cơ bản tài nguyên nước, quy hoạch, thông tin môi trường nước, quản lý nguồn thải, quy chuẩn kỹ thuật, thanh tra và xử lý vi phạm pháp luật KSONMTN, giới hạn ở ô nhiễm nước mặt trong giai đoạn 2012-2022.

Qua đánh giá thực trạng pháp luật và thực tiễn thực hiện KSONMTN ở Việt Nam, luận án chỉ ra nhiều tồn tại, vướng mắc trong quy định pháp luật và tổ chức thực hiện, đặc biệt trong khâu xử lý vi phạm, do cả nguyên nhân khách quan và chủ quan. Từ đó, luận án đề xuất các định hướng và nhóm giải pháp toàn diện nhằm hoàn thiện pháp luật KSONMTN và nâng cao hiệu quả thực thi, bao gồm cả đề xuất xây dựng Luật Kiểm soát ô nhiễm môi trường nước riêng. Công trình có ý nghĩa lý luận sâu sắc trong việc củng cố cơ sở lý luận về KSONMTN và giá trị thực tiễn cao, cung cấp căn cứ khoa học cho việc xây dựng chính sách, pháp luật về bảo vệ môi trường và KSONMTN tại Việt Nam.

Mục lục chi tiết:

• Chương 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ THUYẾT NGHIÊN CỨU

  • 1.1. Tình hình nghiên cứu liên quan đến Luận án

    • 1.1.1. Nhóm các công trình nghiên cứu liên quan đến những vấn đề lý luận về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước
    • 1.1.2. Nhóm các các công trình nghiên cứu thực trạng pháp luật và thực tiễn thực tiễn pháp luật kiểm soát ô nhiễm môi trường nước
    • 1.1.3. Nhóm các công trình nghiên cứu liên quan đến định hướng và giải pháp hoàn thiện pháp luật kiểm soát ô nhiễm môi trường nước ở Việt Nam

  • 1.2. Đánh giá tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài Luận án

    • 1.2.1. Những thành tựu trong nghiên cứu mà luận án kế thừa và tiếp tục phát triển
    • 1.2.2. Các vấn đề cần tiếp tục bổ sung nghiên cứu

  • 1.3. Cơ sở lý thuyết nghiên cứu của Luận án

    • 1.3.1. Câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu của luận án
    • 1.3.2. Lý thuyết nghiên cứu của Luận án

• Chương 2: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ KIỂM SOÁT Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT VỀ KIỂM SOÁT Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG NƯỚC

  • 2.1. Lý luận về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước

    • 2.1.1. Khái niệm và đặc điểm của môi trường nước
    • 2.1.2. Khái niệm và đặc điểm của ô nhiễm môi trường nước
    • 2.1.3. Khái niệm và đặc điểm của kiểm soát ô nhiễm môi trường nước

  • 2.2. Lý luận về pháp luật kiểm soát ô nhiễm môi trường nước

    • 2.2.1. Khái niệm pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước
    • 2.2.2. Đặc điểm của pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước
    • 2.2.3. Cơ cấu nội dung của pháp luật kiểm soát ô nhiễm môi trường nước
    • 2.2.4. Nguồn của pháp luật kiểm soát ô nhiễm môi trường nước

  • 2.3. Các yếu tố tác động đến pháp luật kiểm soát ô nhiễm môi trường nước

  • 2.4. Pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước ở một số quốc gia và gợi mở cho Việt Nam

• Chương 3: THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT VỀ KIỂM SOÁT Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG NƯỚC Ở VIỆT NAM HIỆN NAY

  • 3.1. Thực trạng các quy định về điều tra cơ bản tài nguyên nước, quy hoạch tài nguyên nước, kế hoạch quản lý chất lượng môi trường nước mặt

    • 3.1.1. Điều tra cơ bản tài nguyên nước
    • 3.1.2. Quy hoạch tài nguyên nước
    • 3.1.3. Kế hoạch quản lý chất lượng môi trường nước mặt

  • 3.2. Thực trạng các quy định về quản lý nguồn thải vào môi trường nước

    • 3.2.1. Giấy phép môi trường
    • 3.2.2. Quy định về thu gom, xử lý nước thải

  • 3.3. Thực trạng các quy định về quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nước thải và chất lượng nước

  • 3.4. Thực trạng các quy định về thông tin môi trường nước

    • 3.4.1. Thông tin, cơ sở dữ liệu về môi trường nước
    • 3.4.2. Công khai thông tin về môi trường nước

  • 3.5. Thực trạng các quy định về quan trắc môi trường nước

  • 3.6. Thực trạng các quy định về thanh tra, kiểm tra trong kiểm soát ô nhiễm môi trường nước

  • 3.7. Thực trạng các quy định về xử lý vi phạm pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước

    • 3.7.1. Xử lý vi phạm hành chính
    • 3.7.2. Xử lý hình sự
    • 3.7.3. Xử lý dân sự

• Chương 4: HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ THỰC HIỆN PHÁP LUẬT VỀ KIỂM SOÁT Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG NƯỚC Ở VIỆT NAM

  • 4.1. Định hướng hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước ở Việt Nam

    • 4.1.1. Hoàn thiện pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước cần đảm bảo đồng bộ, thống nhất trong hệ thống pháp luật bảo vệ môi trường
    • 4.1.2. Hoàn thiện pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước phải góp phần bảo đảm phát triển bền vững
    • 4.1.3. Hoàn thiện pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước cần đảm bảo quyền được sống trong môi trường trong lành của con người
    • 4.1.4. Hoàn thiện pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước cần chú trọng giai đoạn phòng ngừa ô nhiễm
    • 4.1.5. Hoàn thiện pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước cần phù hợp với quy định của pháp luật quốc tế và điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên

  • 4.2. Giải pháp hoàn thiện pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước ở Việt Nam

    • 4.2.1. Hoàn thiện các quy định về quy hoạch bảo vệ môi trường nước, kế hoạch quản lý chất lượng môi trường nước mặt
    • 4.2.2. Hoàn thiện các quy định về quản lý nguồn thải vào môi trường nước
    • 4.2.2.1. Hoàn thiện quy định về giấy phép môi trường
    • 4.2.2.2. Hoàn thiện quy định về thu gom, xử lý nước thải
    • 4.2.3. Hoàn thiện các quy định về quy chuẩn kỹ thuật môi trường nước
    • 4.2.4. Hoàn thiện các quy định về thông tin môi trường nước
    • 4.2.4.1. Hoàn thiện các quy định về thông tin, cơ sở dữ liệu về môi trường nước
    • 4.2.4.2. Hoàn thiện các quy định về công khai, minh bạch thông tin về môi trường
    • 4.2.5. Hoàn thiện các quy định về quan trắc môi trường nước
    • 4.2.6. Hoàn thiện các quy định về thanh tra, kiểm tra trong lĩnh vực kiểm soát ô nhiễm môi trường nước
    • 4.2.7. Hoàn thiện các quy định về xử lý vi phạm pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước
    • 4.2.7.1 Hoàn thiện các quy định về xử lý vi phạm hành chính
    • 4.2.7.2. Hoàn thiện các quy định pháp luật về xử lý hình sự
    • 4.2.7.3. Hoàn thiện các quy định pháp luật về xử lý dân sự
    • 4.2.8. Hoàn thiện hệ thống pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước
    • 4.2.8.1. Nâng cao chất lượng ban hành văn bản quy phạm pháp luật của Quốc hội, Chính phủ và các Bộ ngành về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước
    • 4.2.8.2. Nghiên cứu xây dựng và ban hành Luật Kiểm soát ô nhiễm môi trường nước

  • 4.3. Giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước

    • 4.3.1. Nâng cao hiệu quả hoạt động của các cơ quan quản lý nhà nước về kiểm soát ô nhiễm môi trường nước
    • 4.3.2. Nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật kiểm soát ô nhiễm môi trường nước của cộng đồng