Tên luận án:
KHẢO SÁT ĐẶC TÍNH GÂY BỆNH VÀ BIẾN ĐỔI DI TRUYỀN CỦA VIRUS CÚM GIA CẦM TYPE A H5N1 LƯU HÀNH TẠI ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG GIAI ĐOẠN 2014-2016
Ngành:
Bệnh lý học và chữa bệnh vật nuôi
Mã ngành: 62 64 01 02
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án này tập trung nghiên cứu về đặc tính gây bệnh và biến đổi di truyền của virus cúm gia cầm type A H5N1 lưu hành tại Đồng bằng sông Cửu Long trong giai đoạn 2014-2016. Bệnh cúm gia cầm H5N1 đã xuất hiện tại Việt Nam từ cuối năm 2003, gây thiệt hại nghiêm trọng cho ngành chăn nuôi và có khả năng gây tử vong cao trên người. Sự biến đổi liên tục của virus đã tạo ra các phân nhánh mới, đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc phát hiện sớm, khống chế dịch bệnh và xác định đặc tính gây bệnh cũng như biến đổi di truyền của virus.
Mục tiêu của nghiên cứu là xác định các đặc điểm dịch tễ, triệu chứng, bệnh tích của bệnh cúm gia cầm H5N1, tỷ lệ lưu hành của virus trên các đàn gia cầm khỏe mạnh, sự biến đổi di truyền của virus gây bệnh và lưu hành, cũng như mối tương quan di truyền giữa các chủng. Luận án cũng xác định đặc tính gây bệnh của virus dựa trên trình tự acid amin của protein HA.
Nghiên cứu đã xác định được các chủng virus cúm gia cầm type A H5N1 lưu hành và gây bệnh trên gia cầm ở Đồng bằng sông Cửu Long thuộc phân nhánh 2.3.2.1d. Các điểm mới bao gồm việc xác định sự biến đổi ở các vị trí acid amin trên protein HA (110N, 149A, 171N, 172A, 205R, 251P) là yếu tố nguy cơ làm tăng khả năng liên kết với thụ thể a 2-6, từ đó tăng khả năng gây bệnh trên người. Ngoài ra, các vị trí acid amin 82, 152, 185, 282 cũng được xác định có vai trò quan trọng trong đặc tính gây bệnh, có khả năng thay đổi tính gây bệnh và chuyển đổi khả năng gây bệnh từ gia cầm sang người và ngược lại.
Kết quả cho thấy virus H5N1 gây bệnh chủ yếu trên gia cầm 1-3 tháng tuổi, tập trung vào quý I hàng năm và ở các đàn chưa được tiêm phòng đầy đủ. Các triệu chứng và bệnh tích điển hình được ghi nhận, với tỷ lệ lưu hành của virus trên gà và vịt bán tại chợ, lò giết mổ cao hơn so với hộ chăn nuôi. Sự biến đổi di truyền ở mức độ nucleotide trên đoạn gene HA của các chủng virus đã tăng dần theo thời gian. Nghiên cứu đề xuất tiếp tục theo dõi biến đổi di truyền và giám sát chặt chẽ các ca bệnh nghi cúm trên người để dự báo khả năng gây bệnh trong tương lai.
Mục lục chi tiết:
-
Chương 1: GIỚI THIỆU
- Mục tiêu của đề tài
- Ý nghĩa của luận án
- Những điểm mới của luận án
-
Chương 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
- 3.1 Nội dung nghiên cứu
- 3.1.1 Nội dung 1
- 3.1.2 Nội dung 2
- 3.1.3 Nội dung 3
- 3.1.4 Nội dung 4
- 3.2 Thời gian và địa điểm nghiên cứu
- 3.2.1 Thời gian
- 3.2.2 Địa điểm
- 3.4 Phương pháp nghiên cứu
- 3.4.1 Phương pháp thu thập thông tin dịch tễ, triệu chứng, bệnh tích, xét nghiệm, xây dựng bản đồ dịch tễ bệnh cúm gia cầm type A H5N1 và khảo sát sự lưu hành của virus cúm gia cầm type A H5N1 tại một số tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long
- 3.4.1.1 Phương pháp thu thập thông tin dịch tễ, triệu chứng, bệnh tích, xét nghiệm, xây dựng bản đồ dịch tễ bệnh cúm gia cầm type A H5N1
- 3.4.1.2 Phương pháp khảo sát sự lưu hành của virus cúm gia cầm type A H5N1 tại một số tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long
- 3.4.1.3 Phương pháp Real time Reverse Transcriptase-Polymerase Chain Reaction (rRT-PCR) xét nghiệm bệnh cúm gia cầm type A H5N1 và xét nghiệm mẫu swab
- 3.4.2 Phương pháp giải trình tự và phân tích trình tự gene HA của virus cúm gia cầm type A H5N1
- 3.4.2.1 Phương pháp giải trình tự gene HA của virus cúm gia cầm type A H5N1
- 3.4.2.2 Phương pháp phân tích trình tự gene HA của virus cúm gia cầm type A H5N1
- 3.4.3 Xây dựng cây phả hệ từ các chủng virus cúm gia cầm type A H5N1 gây bệnh và lưu hành trên gia cầm phát hiện được trong nghiên cứu và các chủng virus cúm gia cầm type A H5N1 đã công bố ở Việt Nam và thế giới
- 3.4.4 Phương pháp phân tích trình tự acid amin trên protein HA để xác định đặc tính gây bệnh của virus cúm gia cầm type A H5N1.
- 3.4.5 Phương pháp tính toán và xử lý số liệu
-
Chương 4: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
- 4.1 Kết quả khảo sát tình hình dịch tễ; triệu chứng, bệnh tích; xét nghiệm; xây dựng bản đồ dịch tễ bệnh cúm gia cầm type A H5N1 và khảo sát sự lưu hành của virus cúm gia cầm type A H5N1 tại một số tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long
- 4.1.1 Kết quả khảo sát tình hình dịch tễ; triệu chứng, bệnh tích bệnh cúm gia cầm type A H5N1 năm 2014, 2015 và 2016
- 4.1.4 Sự lưu hành của virus cúm gia cầm type A H5N1 trên các đàn gia cầm khỏe nuôi tại các hộ chăn nuôi, các chợ và các lò giết mổ gia cầm
- 4.2 Kết quả giải trình tự và phân tích trình tự gene HA của virus cúm gia cầm type A H5N1 gây bệnh và lưu hành trên các đàn gia cầm khỏe tại các hộ chăn nuôi, các chợ và các lò giết mổ gia cầm
- 4.2.1 Kết quả giải trình tự gene HA của virus cúm gia cầm type A H5N1 gây bệnh và lưu hành trên các đàn gia cầm khỏe tại các hộ chăn nuôi, các chợ và các lò giết mổ gia cầm
- 4.2.2 Kết quả phân tích trình tự gene HA của virus cúm gia cầm type A H5N1 gây bệnh và lưu hành trên các đàn gia cầm khỏe tại các hộ chăn nuôi, các chợ và các lò giết mổ gia cầm 4.2.2.1 So sánh trong cùng năm và giữa năm với nhau
- 4.2.2.2 So sánh với các chủng lưu hành tại Việt Nam và trên thế giới
- 4.2.2.3 So sánh giữa các chủng virus gây bệnh và lưu hành
- 4.2.2.4 So sánh giữa các chủng virus gây bệnh và lưu hành với nhau
- 4.2.2.5 So sánh với các chủng virus gây bệnh trên người
- 4.3 Kết quả xây dựng cây phả hệ của các chủng virus cúm gia cầm type A H5N1 gây bệnh và lưu hành trên gia cầm phân lập được ở ĐBSCL năm 2014, 2015 và 2016 và các chủng virus cúm gia cầm lưu hành ở Việt Nam và thế giới
- 4.4 Kết quả phân tích trình tự acid amin trên protein HA để xác định đặc tính gây bệnh của virus cúm type A H5N1
- 4.4.1 Kết quả phân tích trình tự các acid amin ở vị trí quy định độc lực (HA0) của các chủng virus cúm gia cầm năm 2014, 2015 và 2016
- 4.4.2 Kết quả phân tích trình tự các acid amin trên protein HA để xác định đặc tính gây bệnh của các chủng virus phân lập được năm 2014, 2015 và 2016
-
Chương 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ