Tên luận án:
Hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học công lập ở Việt Nam theo cách tiếp cận phân tích chi phí - lợi ích
Ngành:
Kinh tế Giáo dục (tập trung vào lĩnh vực Giáo dục Đại học)
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án tập trung nghiên cứu hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học (GDĐH) công lập ở Việt Nam, một lĩnh vực được coi là hình thức đầu tư "siêu lợi nhuận" nhưng hiệu quả còn chưa được định lượng rõ ràng. Đề tài lựa chọn cách tiếp cận phân tích chi phí - lợi ích (PTCPLI) để đánh giá. Mục tiêu chính của luận án là hệ thống hóa cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu HQĐT theo PTCPLI, khái quát thực trạng đầu tư cho GDĐH công lập ở Việt Nam giai đoạn 2002-2012, tính toán các chỉ số HQĐT (NPV, BCR, IRR) dựa trên số liệu thực tiễn năm 2012, và đề xuất các định hướng, giải pháp nhằm nâng cao HQĐT cho GDĐH trong giai đoạn tới.
Kết quả nghiên cứu cho thấy đầu tư cho GDĐH công lập ở Việt Nam hiện nay là có hiệu quả, thể hiện qua cả ba chỉ số NPV, BCR và IRR. Tuy nhiên, hiệu quả này còn thấp hơn so với số liệu trung bình của các quốc gia OECD và được khái quát ở dạng "chi phí thấp – lợi ích thấp – hiệu quả thấp". Luận án cũng chỉ ra rằng HQĐT đối với nam giới cao hơn nữ, và HQĐT cá nhân cao hơn HQĐT xã hội. Những bất cập trong đầu tư và chất lượng GDĐH được xác định là nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này.
Trên cơ sở các phân tích, luận án đề xuất 6 nhóm giải pháp cụ thể, bao gồm: sắp xếp cơ cấu hệ thống GDĐH, đổi mới phương thức đầu tư theo hướng chia sẻ chi phí, tăng cường tự chủ và trách nhiệm của các cơ sở GDĐH, phát triển năng lực người học, đẩy mạnh công tác hướng nghiệp, và nghiên cứu điều chỉnh chính sách tiền lương. Các giải pháp này nhấn mạnh sự phối hợp đồng bộ giữa Nhà nước, Nhà trường và Người học để nâng cao HQĐT một cách khả thi và bền vững.
Mục lục chi tiết:
-
MỞ ĐẦU
- 1. Lý do lựa chọn đề tài
- 2. Mục tiêu nghiên cứu
- 3. Đối tượng nghiên cứu
- 4. Phạm vi nghiên cứu
- 5. Khung lý thuyết và quy trình nghiên cứu luận án
- 5.1. Khung lý thuyết nghiên cứu
- 5.2. Qui trình nghiên cứu
- 6. Phương pháp nghiên cứu
- 6.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu định tính
- 6.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu định lượng
- 7. Những đóng góp mới của luận án
- 7.1. Về mặt lý luận
- 7.2. Về mặt thực tiễn
- 8. Cấu trúc của luận án
-
CHƯƠNG I: TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU VỀ ĐẦU TƯ VÀ HIỆU QUẢ ĐẦU TƯ CHO GIÁO DỤC ĐẠI HỌC
- 1.1. Đầu tư và hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học
- 1.2. Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu hiệu quả đầu tư cho giáo dục
- 1.3. Ước lượng HQĐT cho GDĐH và những vấn đề liên quan tới chính sách
- 1.3.1. Đối với phương pháp hàm thu nhập
- 1.3.2. Đối với phương pháp tính đầy đủ
- 1.4. Kết luận chương 1
-
CHƯƠNG II: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU HIỆU QUẢ ĐẦU TƯ CHO GIÁO DỤC ĐẠI HỌC
- 2.1. Một số vấn đề lý luận về đầu tư cho giáo dục đại học
- 2.1.1. Đầu tư cho giáo dục đại học
- 2.1.1.1. Khái niệm
- 2.1.1.2. Chi phí và lợi ích của đầu tư cho GDĐH
- 2.1.2. Phân loại đầu tư cho giáo dục đại học
- 2.2. Hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học
- 2.2.1. Khái niệm và phân loại hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học
- 2.2.1.1. Khái niệm
- 2.2.1.2. Phân loại
- 2.2.2. Tiêu chí đánh giá hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học
- 2.2.3. Các nhân tố ảnh hưởng tới hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học
- 2.3. Các cách tiếp cận và phương pháp ước lượng hiệu quả đầu tư cho GDĐH
- 2.3.1. Các cách tiếp cận trong nghiên cứu hiệu quả đầu tư cho GDĐH
- 2.3.2. Phương pháp ước lượng HQĐT cho GDĐH theo cách tiếp cận PTCPLI
- 2.4. Kết luận chương 2
-
CHƯƠNG III: THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ ĐẦU TƯ CHO GIÁO DỤC ĐẠI HỌC Ở VIỆT NAM
- 3.1. Đầu tư cho giáo dục đại học ở Việt Nam giai đoạn 2002-2012
- 3.1.1. Thực trạng đầu tư cho giáo dục đại học
- 3.1.1.1. Đầu tư từ ngân sách nhà nước cho giáo dục đại học
- 3.1.1.2. Đầu tư của hộ gia đình cho giáo dục đại học
- 3.1.1.3. Đầu tư xã hội cho giáo dục đại học
- 3.1.1.4. Nhận định, đánh giá
- 3.1.2. Lợi ích của đầu tư cho GDĐH
- 3.1.2.1. Tình trạng việc làm và thu nhập của lao động trình độ đại học
- 3.1.2.2. Lợi ích cá nhân và xã hội của đầu tư cho giáo dục đại học
- 3.1.2.3. Nhận định, đánh giá
- 3.2. Hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học ở Việt Nam hiện nay
- 3.2.1. Sử dụng phương pháp hàm thu nhập Mincer mở rộng để ước lượng thu nhập trung bình của cá nhân theo tuổi
- 3.2.1.1. Mẫu khảo sát, mô hình hồi qui và các biến số
- 3.2.1.2. Kết quả ước lượng hàm Mincer mở rộng
- 3.2.1.3. Ước lượng thu nhập theo tuổi của NLĐ dựa trên hàm Mincer mở rộng
- 3.2.2. Tính toán các chỉ số phản ánh HQĐT cho GDĐH công lập ở Việt Nam hiện nay
- 3.2.3. Đánh giá kết quả đã đạt được, hạn chế và nguyên nhân
- 3.2.3.1. Đánh giá về hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học ở Việt Nam hiện nay
- 3.2.3.2. Nhận định nguyên nhân khiến hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học ở Việt Nam thấp hơn trong so sánh quốc tế
- 3.3. Kết luận chương 3
-
CHƯƠNG IV: ĐỊNH HƯỚNG GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ ĐẦU TƯ CHO GDĐH CÔNG LẬP VIỆT NAM TRONG GIAI ĐOẠN TỚI
- 4.1. Bối cảnh hiện tại và tương lai của giáo dục đại học Việt Nam
- 4.1.1. Bối cảnh toàn cầu
- 4.1.2. Bối cảnh trong nước
- 4.2. Quan điểm và phương hướng nâng cao HQĐT cho GDĐH Việt Nam trong giai đoạn tới
- 4.2.1. Quan điểm nâng cao hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học ở Việt Nam
- 4.2.2. Phương hướng nâng cao hiệu quả đầu tư cho giáo dục đại học
- 4.3. Một số giải pháp nhằm nâng cao HQĐT cho GDĐH Việt Nam
- 4.4. Kết luận chương 4
-
KẾT LUẬN
- 1. Với việc vận dụng cách tiếp cận phân tích chi phí – lợi ích vốn được sử dụng phổ biến trong Kinh tế đầu tư để nghiên cứu HQĐT cho GDĐH, luận án đã đạt được các mục tiêu đề ra và có những đóng góp nhất định cả về lý luận và thực tiễn.
- 2. Luận án về cơ bản đã đạt được những mục tiêu đề ra. Tuy nhiên, bên cạnh đó, vẫn còn tồn tại một số hạn chế cần được tiếp tục nghiên cứu và hoàn thiện xuất phát từ những nguyên nhân chủ quan và khách quan.