Luận án CƠ CHẾ PHÁP LÝ BẢO ĐẢM PHÁP CHẾ TRONG HOẠT ĐỘNG HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC

Tên luận án:

Cơ chế pháp lý bảo đảm pháp chế trong hoạt động hành chính nhà nước

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án tiến sĩ "Cơ chế pháp lý bảo đảm pháp chế trong hoạt động hành chính nhà nước" của NCS Dương Hoán tập trung giải quyết yêu cầu tất yếu về tuân thủ pháp luật trong hoạt động hành chính nhà nước, một lĩnh vực rộng lớn, thường xuyên và liên tục. Luận án được thực hiện nhằm làm rõ bản chất của pháp chế, lý giải sự cần thiết của việc bảo đảm pháp chế trong hoạt động hành chính nhà nước, phân tích nội dung pháp lý của cơ chế bảo đảm pháp chế theo pháp luật hiện hành, đồng thời đánh giá thực trạng và đề xuất các giải pháp cụ thể để đổi mới, hoàn thiện cơ chế này tại Việt Nam.

Nghiên cứu mang đến ba điểm mới cơ bản. Thứ nhất, luận án đã làm rõ bản chất của pháp chế là sự tuân thủ pháp luật, một thuộc tính không thể thiếu của nhà nước và pháp luật. Luận án nhấn mạnh nhu cầu cao về bảo đảm pháp chế trong hoạt động hành chính nhà nước do tính dưới luật, chấp hành và điều hành đặc thù của hoạt động này, ngay cả khi pháp chế không còn được ghi nhận trực tiếp trong Hiến pháp. Thứ hai, luận án đánh giá thực trạng cơ chế pháp lý bảo đảm pháp chế một cách tổng thể, dựa trên hoạt động hành chính nhà nước làm đối tượng. Thay vì phân tích từng phương thức, nghiên cứu tập trung vào các vấn đề xuyên suốt cơ chế như thể chế pháp lý, thiết chế pháp lý và các điều kiện vận hành, giúp việc nghiên cứu hệ thống, tránh trùng lặp và đưa ra kiến nghị toàn diện, thống nhất. Thứ ba, luận án đề xuất các giải pháp đồng bộ nhằm hoàn thiện cơ chế, xuất phát từ nhu cầu bảo đảm pháp chế và góc nhìn toàn diện về cơ chế. Các giải pháp được cấu trúc theo hai trụ cột chính là thể chế pháp lý và thiết chế pháp lý.

Theo đó, nhóm giải pháp về thể chế pháp lý bao gồm mở rộng và xác định rõ phạm vi hoạt động hành chính nhà nước là đối tượng bảo đảm pháp chế, hoàn thiện pháp luật về thẩm quyền kiểm soát, cơ chế phát sinh quan hệ kiểm soát, phương thức xử lý hoạt động hành chính trái pháp luật, và pháp luật về xử lý trách nhiệm cũng như bồi thường thiệt hại. Nhóm giải pháp về thiết chế pháp lý bao gồm thành lập cơ quan tài phán hành chính thuộc hệ thống hành pháp, đổi mới tổ chức nhân sự và phương thức hoạt động của cơ quan đại diện, cùng với việc đổi mới thiết chế Tòa án nhằm bảo đảm sự độc lập trong xét xử vụ án hành chính. Tóm lại, luận án đã xác lập một cách nhìn phù hợp về pháp chế nói chung và pháp chế trong hoạt động hành chính nhà nước nói riêng, đồng thời phân tích, đánh giá toàn diện và đề xuất các giải pháp đổi mới, hoàn thiện cơ chế bảo đảm pháp chế một cách đáng lưu tâm.