Luận án Nghiên cứu sự lưu hành và đặc điểm di truyền của virus gây bệnh Marek trên gà ở một số tỉnh thuộc Đồng bằng sông Cửu Long

Tên luận án:

NGHIÊN CỨU SỰ LƯU HÀNH VÀ ĐẶC ĐIỂM DI TRUYỀN CỦA VIRUS GÂY BỆNH MAREK TRÊN GÀ Ở MỘT SỐ TỈNH THUỘC ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG

Ngành:

Bệnh lý học và chữa bệnh vật nuôi

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Nghiên cứu sự lưu hành và đặc điểm di truyền của virus gây bệnh Marek trên gà ở một số tỉnh thuộc Đồng bằng sông Cửu Long" được thực hiện nhằm giải quyết tính cấp thiết của bệnh Marek – một bệnh truyền nhiễm gây khối u ác tính, ức chế miễn dịch và gây tổn thất kinh tế nghiêm trọng cho ngành chăn nuôi gà. Mặc dù có vaccine, bệnh vẫn thường xuyên xảy ra do sự xuất hiện các biến chủng virus có độc lực cao. Nghiên cứu này đặt mục tiêu xác định tình trạng mang trùng Gallid alphaherpesvirus 2 (MDV-1) trên gà bản địa, vịt và cút; khảo sát tình hình bệnh và đặc điểm bệnh lý trên gà; đồng thời phân tích đặc điểm di truyền gene meq của các chủng MDV-1 lưu hành tại Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL).

Kết quả nghiên cứu cho thấy MDV-1 lưu hành trên gà và vịt tại các tỉnh Đồng Tháp, Trà Vinh và TP. Cần Thơ, nhưng chưa phát hiện trên cút. Tỷ lệ mang trùng MDV-1 trên gà có sự khác biệt rõ rệt giữa các địa phương (Đồng Tháp và Trà Vinh cao hơn Cần Thơ) và giữa các giống gà (gà Tre lai cao hơn Tàu lai và Nòi lai), cũng như theo hình thức chăn nuôi và tình trạng tiêm vaccine phòng các bệnh truyền nhiễm khác. Đáng chú ý, vịt Xiêm có tỷ lệ mang trùng MDV-1 cao hơn vịt Cỏ và vịt Siêu thịt.

Trong số các đàn gà nghi ngờ mắc bệnh Marek, 70,83% đàn được xác định dương tính, với tỷ lệ bệnh và chết lần lượt là 9,52% và 6,79%. Gà bệnh Marek biểu hiện các triệu chứng như thể trạng gầy, đi loạng choạng, và các bệnh tích đại thể phổ biến ở gan, lách, thận (sưng, có khối u), cùng với các biến đổi mô học đặc trưng là sự xâm nhiễm tràn lan của tế bào lympho.

Về đặc điểm di truyền, protein Meq của các chủng MDV-1 trên gà cho thấy tỷ lệ proline từ 19,86%-21,18% và 3-4 motif PPPP, có sự tương đồng với các chủng độc lực cao và vừa trên thế giới. Sự thay thế proline thứ 2 trong motif PPPP ở vị trí 176 và 217 được ghi nhận, liên quan đến độc lực cao của virus. Các chủng MDV-1 trên gà bệnh có quan hệ gần gũi với các chủng độc lực cao của Trung Quốc và Thái Lan. Nghiên cứu thực nghiệm trên gà cho thấy hai chủng MDV/Ck/BT và MDV/Ck/VL gây chết gà thí nghiệm với tỷ lệ cao (46,67% và 33,33%), virus được phát hiện sớm ở nang lông sau 4 ngày gây nhiễm, triệu chứng xuất hiện sau 5-7 ngày và gà bắt đầu chết sau 33 ngày.

Luận án đã đóng góp mới bằng việc lần đầu tiên phát hiện vịt mang trùng MDV-1 và cung cấp nghiên cứu đầy đủ, hệ thống về bệnh Marek trên gà bản địa tại ĐBSCL về dịch tễ, bệnh lý và di truyền, tạo cơ sở khoa học quan trọng cho công tác chẩn đoán và quản lý dịch bệnh hiệu quả trong khu vực.