Luận án Nghiên cứu hiệu quả điều trị hỗ trợ suy gan cấp bằng phương pháp thay huyết tương thể tích cao

Tên luận án:

NGHIÊN CỨU HIỆU QUẢ ĐIỀU TRỊ HỖ TRỢ SUY GAN CẤP BẰNG PHƯƠNG PHÁP THAY HUYẾT TƯƠNG THỂ TÍCH CAO

Ngành:

Gây mê hồi sức

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Suy gan cấp (ACLF) là một tình trạng mất chức năng gan đột ngột và nghiêm trọng do nhiều tác nhân, thường đi kèm với các dấu hiệu não gan và rối loạn đông máu, với tỷ lệ tử vong cao từ 50-66,7%. Mặc dù ghép gan là giải pháp tối ưu, nhưng những hạn chế về nguồn tạng và chi phí khiến phương pháp này khó tiếp cận tại Việt Nam. Thay huyết tương (PEX) đã được chứng minh là một phương thức hỗ trợ hiệu quả, giúp đào thải độc tố, cải thiện tưới máu não, điều hòa miễn dịch, kéo dài thời gian sống và giảm tỷ lệ tử vong. Phương pháp thay huyết tương thể tích cao (HVPE) được coi là hiệu quả hơn thay huyết tương thông thường và đã được khuyến cáo với cấp độ bằng chứng 1A.

Đề tài "Nghiên cứu hiệu quả điều trị hỗ trợ suy gan cấp bằng phương pháp thay huyết tương thể tích cao" của Nguyễn Đăng Đức được thực hiện tại Viện Nghiên cứu Khoa học Y Dược lâm sàng 108 nhằm đánh giá hiệu quả của HVPE. Đây là nghiên cứu đầu tiên tại Việt Nam về HVPE trong điều trị ACLF. Nghiên cứu tập trung vào 45 bệnh nhân suy gan cấp được điều trị tại Trung tâm Chống độc Bệnh viện Bạch Mai từ tháng 6/2017 đến tháng 4/2021.

Các mục tiêu chính bao gồm nhận xét đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng trước HVPE và các yếu tố liên quan đến tỷ lệ tử vong, cũng như đánh giá hiệu quả hỗ trợ điều trị và các tác dụng không mong muốn của HVPE. Kết quả cho thấy tuổi trung bình của bệnh nhân là 47 ± 16.3, nam giới chiếm ưu thế. Nguyên nhân chính gây suy gan cấp là ngộ độc (82,22%), trong đó ngộ độc thuốc đông y chiếm hàng đầu (51,11%). Triệu chứng phổ biến nhất là vàng da (93,33%). Tỷ lệ tử vong/xin về là 46,67%.

Nghiên cứu đã xác định các yếu tố làm tăng nguy cơ tử vong đáng kể, bao gồm điểm SOFA > 8 (tăng nguy cơ 11,23 lần), độ não gan ≥ 3 (2,7 lần), thở máy (7,5 lần), NH3 > 70 U/l (2,12 lần), Lactat > 3 mmol/l (5,33 lần), INR > 2 (4,75 lần) và IL6 > 38 pg/ml (2,24 lần).

Về hiệu quả điều trị, HVPE thể tích cao cho thấy sự cải thiện đáng kể về lâm sàng và cận lâm sàng. Sau các lần thay huyết tương, độ não gan, điểm SOFA, các chỉ số men gan (AST, ALT), bilirubin toàn phần và trực tiếp, INR đều giảm có ý nghĩa thống kê. Fibrinogen và prothrombin tăng lên. NH3 giảm, đặc biệt sau lần thay huyết tương đầu tiên. Biến chứng thường gặp nhất là hạ canxi máu và phản vệ (gặp ở 16 lần, chủ yếu lần 1 với 28,89%, tất cả đều mức độ 1). Không ghi nhận nhiễm trùng catheter. Nhìn chung, phương pháp này được đánh giá là an toàn và góp phần cải thiện tiên lượng cho bệnh nhân suy gan cấp. Nghiên cứu khuyến nghị tiếp tục áp dụng HVPE cho bệnh nhân suy gan cấp, đặc biệt do ngộ độc, nhằm hỗ trợ quá trình hồi phục gan hoặc kéo dài thời gian chờ ghép gan.

Mục lục chi tiết:

• Bố cục luận án:

  • Đặt vấn đề: 02 trang
  • Tổng quan: 39 trang
  • Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: 25 trang
  • Kết quả: 34 trang
  • Bàn luận: 25 trang
  • Kết luận: 02 trang
  • Hạn chế của đề tài: 01 trang
  • Kiến nghị: 01 trang
  • Luận án có 44 Bảng, 04 Biểu đồ, 04 Hình, 01 Sơ đồ.
  • Có 132 TLTK (12 Tiếng Việt, 120 Tiếng Anh).

• CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN

  • 1.1. Suy gan cấp

    • 1.1.1. Định nghĩa
    • 1.1.2. Phân loại
    • 1.1.3. Dịch tễ suy gan cấp
    • 1.1.4. Cơ chế bệnh sinh
    • 1.1.5. Chẩn đoán
    • 1.1.6. Điều trị
    • 1.1.7. Tiên lượng

  • 1.2. Thay huyết tương

    • 1.2.1. Khái niệm và lịch sử hình thành các thuật ngữ về thay huyết tương.
    • 1.2.2. Nguyên lý của thay huyết tương
    • 1.2.3. Phân loại các hình thức thay huyết tương
    • 1.2.4. Chỉ định, chống chỉ định của thay huyết tương
    • 1.2.5. Các tác dụng không mong muốn, biến chứng của thay huyết tương thể tích cao

  • 1.3. Tổng quan các nghiên cứu trong và ngoài nước về thay huyết tương thể tích cao

    • 1.3.1. Trên thế giới
    • 1.3.2. Tại Việt Nam

• CHƯƠNG 2 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP

  • 2.1. Đối tượng nghiên cứu

    • 2.1.1. Tiêu chuẩn chọn bệnh nhân
    • 2.1.2. Tiêu chuẩn loại trừ
    • 2.1.3. Tiêu chuẩn loại khỏi nghiên cứu

  • 2.2. Phương pháp nghiên cứu

    • 2.2.1. Cỡ mẫu và phương pháp chọn mẫu
    • 2.2.2. Thiết kế nghiên cứu
    • 2.2.3. Các phương tiện phục vụ cho nghiên cứu
    • 2.2.4. Các chỉ tiêu nghiên cứu
    • 2.2.5. Các biện pháp điều trị nền ngoài PEX
    • 2.2.6. Tiến hành thay huyết tương thể tích cao

  • 2.3. Phân tích và xử lý số liệu

  • 2.4. Đạo đức trong nghiên cứu

• CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

  • 3.1. Nhận xét đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân suy gan cấp trước thay huyết tương thể tích cao và một số yếu tố liên quan đến tỷ lệ tử vong

    • 3.1.1. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng bệnh nhân suy gan cấp
    • 3.1.2. Một số yếu tố liên quan đến tử vong ở bệnh nhân suy gan cấp được thay huyết tương thể tích cao

  • 3.2. Hiệu quả và một số tác dụng không mong muốn của phương pháp thay huyết tương thể tích cao trong điều trị hỗ trợ suy gan cấp

    • 3.2.1. Hiệu quả phương pháp thay huyết tương thể tích cao trong điều trị hỗ trợ suy gan cấp
    • 3.2.2. Một số tác dụng không mong muốn của phương pháp thay huyết tương thể tích cao trong điều trị hỗ trợ suy gan cấp

• CHƯƠNG 4 BÀN LUẬN

  • 4.1. Nhận xét đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân suy gan cấp trước thay huyết tương thể tích cao và một số yếu tố liên quan đến tỷ lệ tử vong

  • 4.2. Đánh giá hiệu quả hỗ trợ điều trị suy gan cấp và một số tác dụng không mong muốn của phương pháp thay huyết tương thể tích cao

• KẾT LUẬN

  • 5.1. Nhận xét đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân suy gan cấp trước thay huyết tương thể tích cao và một số yếu tố liên quan đến tỷ lệ tử vong

  • 5.2. Hiệu quả và một số tác dụng không mong muốn của phương pháp thay huyết tương thể tích cao trong điều trị hỗ trợ suy gan cấp

• KIẾN NGHỊ

• HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI