THỰC HIỆN NGUYÊN TẮC ĐẢNG THỐNG NHẤT LÃNH ĐẠO VIỆC ĐỔI MỚI TỔ CHỨC BỘ MÁY CỦA HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
XÂY DỰNG ĐẢNG VÀ CHÍNH QUYỀN NHÀ NƯỚC
Luận án "Thực hiện nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo việc đổi mới tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị giai đoạn hiện nay" là một công trình nghiên cứu cấp thiết về lý luận và thực tiễn. Đề tài xuất phát từ tầm quan trọng của công tác tổ chức trong cách mạng xã hội chủ nghĩa, cũng như sự quan tâm của Đảng Cộng sản Việt Nam trong lãnh đạo đổi mới tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị qua nhiều nghị quyết quan trọng, đặc biệt là Nghị quyết số 18-NQ/TW. Mặc dù đã đạt được nhiều kết quả tích cực trong việc sắp xếp, kiện toàn, nâng cao chất lượng hoạt động của hệ thống chính trị, nhưng thực trạng cho thấy tổ chức bộ máy vẫn còn cồng kềnh, hoạt động chưa hiệu quả tối ưu, chức năng nhiệm vụ chồng chéo, và công tác tinh giản biên chế còn hạn chế. Nguyên nhân chủ yếu được xác định là do công tác lãnh đạo, chỉ đạo chưa kiên quyết, thiếu thống nhất và đồng bộ.
Mục đích của luận án là làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn về việc thực hiện nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo đổi mới tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, từ đó đề xuất phương hướng và giải pháp khả thi đến năm 2030. Để đạt được mục đích này, luận án tập trung tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan, luận giải các vấn đề lý luận, phân tích thực trạng, chỉ ra nguyên nhân, rút ra kinh nghiệm và đề xuất các giải pháp. Đối tượng nghiên cứu là việc thực hiện nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo đổi mới tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị trong giai đoạn hiện nay, với phạm vi khảo sát từ năm 2013 đến nay, trọng tâm là kết quả từ Nghị quyết số 18-NQ/TW.
Luận án được xây dựng trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về công tác Đảng và công tác tổ chức. Các phương pháp nghiên cứu chủ yếu bao gồm kết hợp lịch sử và lôgic, phân tích tổng hợp, diễn dịch quy nạp, tổng kết thực tiễn, điều tra xã hội học và phỏng vấn chuyên gia.
Những đóng góp mới của luận án bao gồm việc làm rõ các vấn đề lý luận về nguyên tắc (khái niệm, nội dung, vai trò, phương thức), khái quát kinh nghiệm thực tiễn ban đầu và đề xuất các giải pháp để thực hiện tốt nguyên tắc này, tập trung vào việc cụ thể hóa nội dung và đổi mới phương thức lãnh đạo. Về ý nghĩa, luận án góp phần tổng kết thực tiễn, bổ sung và phát triển lý luận, đồng thời cung cấp luận cứ khoa học và tài liệu tham khảo cho việc đổi mới tổ chức bộ máy và nghiên cứu về xây dựng Đảng, Chính quyền nhà nước.
Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng, việc thực hiện nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo đổi mới tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị là một quá trình toàn diện, bao gồm việc đề ra đường lối, xây dựng mô hình và thể chế, sắp xếp kiện toàn, quản lý biên chế, đổi mới chính sách cán bộ, đảm bảo điều kiện vật chất và sơ kết, tổng kết thực tiễn. Các phương thức thực hiện bao gồm ban hành nghị quyết, tuyên truyền, công tác tổ chức cán bộ, lãnh đạo của tổ chức đảng và kiểm tra, giám sát. Để tiếp tục thực hiện tốt nguyên tắc này đến năm 2030, luận án đề xuất các giải pháp đồng bộ như nâng cao nhận thức, cụ thể hóa nội dung, xây dựng thể chế, đổi mới phương thức lãnh đạo, đẩy mạnh phân cấp, quản lý biên chế, kiện toàn các cơ quan tham mưu và tăng cường kiểm tra, giám sát.