Chính sách thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài của Việt Nam đến năm 2030
Quản lý kinh tế
Luận án tiến sĩ "Chính sách thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài của Việt Nam đến năm 2030" của Lê Như Quỳnh tập trung nghiên cứu tầm quan trọng của vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của các nước đang phát triển, trong bối cảnh xu hướng FDI toàn cầu đang có nhiều thay đổi và sụt giảm. Luận án chỉ ra rằng sau hơn 35 năm đổi mới, Việt Nam đã đạt được những thành tựu đáng kể trong thu hút FDI, song chất lượng vốn còn hạn chế do những bất cập trong hoạch định và thực thi chính sách, bao gồm thể chế chồng chéo, năng lực quản lý phân tán, chính sách ưu đãi dàn trải, cơ sở hạ tầng và nhân lực chưa đáp ứng, cùng hoạt động xúc tiến đầu tư thiếu chủ động và hiệu quả.
Mục tiêu chính của luận án là đề xuất các giải pháp có cơ sở khoa học nhằm hoàn thiện chính sách thu hút vốn FDI của Việt Nam đến năm 2030 và các năm tiếp theo. Để đạt được mục tiêu này, luận án thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu như: tổng quan các công trình trong và ngoài nước để xây dựng khung lý luận về chính sách thu hút vốn FDI, bao gồm khái niệm, đặc điểm, vai trò, nội dung, hệ thống tiêu chí đánh giá và các yếu tố ảnh hưởng; tham khảo kinh nghiệm quốc tế; phân tích và đánh giá thực trạng chính sách thu hút FDI của Việt Nam giai đoạn 2010-2021, chỉ ra thành công, hạn chế và nguyên nhân; từ đó đề xuất quan điểm, mục tiêu, định hướng và các giải pháp hoàn thiện chính sách phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế - xã hội quốc gia và bối cảnh thu hút vốn FDI mới.
Phạm vi nghiên cứu của luận án tập trung vào các vấn đề lý luận và thực tiễn về chính sách thu hút vốn FDI ở tầm vĩ mô (quản lý nhà nước), với ba nhóm nội dung chính: chính sách tạo lập môi trường đầu tư, chính sách tăng sức hấp dẫn đầu tư và chính sách xúc tiến đầu tư. Luận án sử dụng sáu tiêu chí để đánh giá chính sách: tính hiệu lực, tính hiệu quả, tính đồng bộ, hệ thống và thống nhất, tính minh bạch và ổn định, tính khả thi, và tính hợp lý, phù hợp. Các chính sách được nghiên cứu là của cơ quan Nhà nước trung ương, trong giai đoạn từ năm 2010 đến năm 2021 cho thực trạng và đề xuất giải pháp cho giai đoạn 2022-2030 và các năm tiếp theo, trên phạm vi Việt Nam cùng với việc tham khảo kinh nghiệm từ Trung Quốc, Singapore, Thái Lan.
Luận án đóng góp mới về mặt lý luận thông qua việc hệ thống hóa và bổ sung cơ sở lý luận về vốn FDI, thu hút vốn FDI và chính sách thu hút vốn FDI, xác lập ba nhóm nội dung chính sách, sáu tiêu chí đánh giá và hai nhóm yếu tố ảnh hưởng. Về thực tiễn, luận án khái quát kết quả thu hút vốn FDI của Việt Nam từ 2010-2021, phân tích, đánh giá chính sách theo các nhóm và tiêu chí, từ đó đề xuất các giải pháp khoa học nhằm hoàn thiện chính sách thu hút vốn FDI cho Việt Nam đến năm 2030 và các năm tiếp theo.