Luận án Chuyển đổi nông nghiệp ở thành phố Hồ Chí Minh

Tên luận án:

CHUYỂN ĐỔI NÔNG NGHIỆP Ở THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

Ngành:

Địa lí học

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Chuyển đổi nông nghiệp ở Thành phố Hồ Chí Minh" của Vũ Thị Bắc, chuyên ngành Địa lí học, tập trung nghiên cứu bối cảnh nông nghiệp Việt Nam và TP.HCM đang đối mặt với những thách thức lớn từ quá trình công nghiệp hóa, đô thị hóa và biến đổi khí hậu. Đề tài nhấn mạnh sự cần thiết của việc chuyển đổi nông nghiệp theo hướng gia tăng giá trị, giảm đầu vào, tối ưu hóa tài nguyên, nhân công và hóa chất độc hại, đồng thời phát triển các sản phẩm hiệu quả, sáng tạo và đa dạng, hướng tới nền nông nghiệp sinh thái, hiện đại và bền vững.

Mục tiêu chính của luận án là phân tích thực trạng và xu hướng chuyển đổi nông nghiệp tại TP.HCM trong giai đoạn 2005-2018, từ đó đề xuất các giải pháp thúc đẩy quá trình này đến năm 2025 và tầm nhìn 2030. Các nhiệm vụ nghiên cứu bao gồm tổng quan cơ sở lý luận, đánh giá các nhân tố ảnh hưởng (vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội), phân tích thực trạng chuyển đổi của các ngành nông, lâm, thủy sản, và các hình thức tổ chức lãnh thổ nông nghiệp, đặc biệt tại các huyện Củ Chi và Hóc Môn.

Đóng góp mới của nghiên cứu là làm sáng tỏ cơ sở lý luận về chuyển đổi nông nghiệp, xây dựng hệ thống chỉ tiêu đánh giá phù hợp cấp tỉnh/thành phố, phân tích sâu sắc các nhân tố ảnh hưởng và thực trạng chuyển đổi, đồng thời đề xuất các giải pháp cụ thể. Cấu trúc luận án gồm Mở đầu, Kết luận và bốn chương chính: Cơ sở lí luận và thực tiễn, Các nhân tố ảnh hưởng, Thực trạng quá trình chuyển đổi, và Định hướng cùng giải pháp chuyển đổi nông nghiệp ở TP.HCM.

Mục lục chi tiết:

• MỞ ĐẦU

  • 1. Lý do chọn đề tài
  • 2. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
    • 2.1. Mục tiêu nghiên cứu
    • 2.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
  • 3. Giới hạn nghiên cứu
    • 3.1. Giới hạn về nội dung:
    • 3.2. Giới hạn về thời gian:
    • 3.3.: Giới hạn về không gian
  • 4. Quan điểm nghiên cứu
    • 4.1. Quan điểm nghiên cứu
    • 4.2. Phương pháp nghiên cứu
  • 5. Những đóng góp mới của đề tài
  • 6. Cấu trúc của đề tài

• CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ CHUYỂN ĐỔI NÔNG NGHIỆP

  • 1.1. Tổng quan các nghiên cứu
    • 1.1.1. Trên thế giới
    • 1.1.2. Ở Việt Nam
    • 1.1.3. Ở thành phố Hồ Chí Minh
  • 1.2. Cơ sở lý luận về chuyển đổi nông nghiệp
    • 1.2.1. Về nông nghiệp
    • 1.2.2. Về chuyển đổi nông nghiệp
    • 1.2.3. Các nhân tố tác động đến chuyển đổi nông nghiệp
    • 1.2.4. Một số hình thức tổ chức lãnh thổ nông nghiệp
    • 1.2.5. Các chỉ tiêu đánh giá chuyển đổi nông nghiệp vận dụng cho TP.HCM
  • 1.3. Cơ sở thực tiễn về chuyển đổi nông nghiệp
    • 1.3.1. Chuyển đổi nông nghiệp ở một số quốc gia trên thế giới
    • 1.3.2. Chuyển đổi nông nghiệp ở Việt Nam
    • 1.3.3. Chuyển đổi nông nghiệp ở các thành phố của Việt Nam
    • 1.3.4. Bài học kinh nghiệm với chuyển đổi nông nghiệp ở thành phố Hồ Chí Minh

• CHƯƠNG 2. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHUYỂN ĐỔI NÔNG NGHIỆP TP.HCM

  • 2.1. Vị trí địa lý, phạm vi lãnh thổ
  • 2.2. Điều kiện tự nhiên
    • 2.2.1. Địa hình
    • 2.2.2. Đất đai
    • 2.2.3. Khí hậu
    • 2.2.4. Nguồn nước
    • 2.2.5. Sinh vật
  • 2.3. Nhân tố kinh tế - xã hội
    • 2.3.1. Dân cư và nguồn lao động
    • 2.3.2. Thị trường
    • 2.3.3. Khoa học công nghệ
    • 2.3.4. Cơ sở hạ tầng
    • 2.3.5. Cơ sở vật chất kĩ thuật
    • 2.3.6. Nguồn vốn đầu tư
    • 2.3.7. Đường lối, Chính sách
    • 2.3.8. Đô thị hóa

• CHƯƠNG 3. THỰC TRẠNG CHUYỂN ĐỔI NÔNG NGHIỆP Ở THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

  • 3.1. Thực trạng chuyển đổi nông nghiệp ở thành phố Hồ Chí Minh
    • 3.1.1. Khái quát chung
    • 3.1.2. Chuyển đổi cơ cấu sử dụng đất nông nghiệp
      • 3.1.2.1. Thực trạng chuyển đổi cơ cấu sử dụng đất nông nghiệp theo mục đích sử dụng
      • 3.1.2.2. Thực trạng chuyển đổi cơ cấu sử dụng đất nông nghiệp theo không gian
      • 3.1.2.3. Đánh giá tiềm năng đất đai
    • 3.1.3. Chuyển đổi sản xuất nông nghiệp
      • 3.1.3.1. Chuyển đổi trong nội bộ nông nghiệp
      • 3.1.3.2. Chuyển đổi trong nội bộ ngành lâm nghiệp
      • 3.1.3.3. Chuyển đổi trong nội bộ ngành thủy sản
    • 3.1.4. Chuyển đổi tổ chức sản xuất và tổ chức lãnh thổ nông nghiệp
      • 3.1.4.1. Chuyển đổi trong chuỗi giá trị sản phẩm
      • 3.1.4.2 Chuyển đổi trong tổ chức lãnh thổ nông nghiệp
  • 3.2. Khảo sát thực trạng chuyển đổi nông nghiệp ở huyện Củ Chi và huyện Hóc Môn
    • 3.2.1. Khảo sát mô hình CĐNN ở huyện Củ Chi và huyện Hóc Môn
    • 3.2.2. Về thực trạng chuyển đổi
    • 3.2.3. Đánh giá quá trình chuyển đổi:
  • 3.3. Đánh giá chung
    • 3.3.1. Thành tựu
    • 3.3.2. Tồn tại, hạn chế

• CHƯƠNG 4. ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP CHUYỂN ĐỔI NÔNG NGHIỆP Ở THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

  • 4.1. Cơ sở xây dựng định hướng và đề xuất giải pháp chuyển đổi nông nghiệp ở TP.HCM
    • 4.1.1. Bối cảnh thế giới và trong nước tác động đến chuyển đổi nông nghiệp ở TP.HCM
      • 4.1.1.1. Thị trường quốc tế và chuyển đổi nông nghiệp ở TP.HCM
      • 4.1.1.2. Thị trường nội địa và CĐNN ở TP.HCM
      • 4.1.1.3. Tác động của biến động khí hậu đến CĐNN Ở TP.HCM
      • 4.1.1.4. Tác động của KH - CN đến chuyển đổi nông nghiệp ở TP.HCM
      • 4.1.1.5. Quy hoạch Tổng thể Phát triển Kinh tế - Xã hội TP.HCM đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2025 và chuyển đổi nông nghiệp ở TP.HCM
    • 4.1.2. Dự báo về nhu cầu các sản phẩm nông nghiệp ở TP.HCM đến năm 2025
  • 4.2. Định hướng chuyển đổi chuyển đổi nông nghiệp ở TP.HCM đến năm 2025, tầm nhìn 2030
    • 4.2.1. Quan điểm
    • 4.2.2. Mục tiêu
      • 4.2.2.1. Mục tiêu chung
      • 4.2.2.2. Mục tiêu chuyển đổi cụ thể
    • 4.2.3. Định hướng chuyển đổi
      • 4.2.3.1. Theo ngành
      • 4.2.3.2. Theo lãnh thổ
  • 4.3. Giải pháp chuyển đổi nông nghiệp ở TP.HCM
    • 4.3.1. Chính sách nông nghiệp của chính quyền thành phố
    • 4.3.2. Nâng cao năng suất nông nghiệp gắn liền với tăng trưởng bền vững
      • 4.3.2.1. Tăng hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp
      • 4.3.2.2. Tăng hiệu quả sử dụng bền vững nguồn nước tưới
      • 4.3.2.3 Chính sách nông nghiệp xanh
      • 4.3.2.4. Quản lý các rủi ro về biến đổi khí hậu trong nông nghiệp
      • 4.3.2.5. Xây dựng nền nông nghiệp dựa trên tri thức, khoa học và công nghệ
    • 4.3.3. Nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường
      • 4.3.3.1. Tăng cường đổi mới sáng tạo trong chuỗi giá trị nông nghiệp
      • 4.3.3.2. Tăng cường tổ chức và quản lý về an toàn thực phẩm
      • 4.3.3.3. Xây dựng chuỗi giá trị nông nghiệp dựa trên sự liên kết tập thể
      • 4.3.3.4. Xây dựng thương hiệu hàng nông sản trên thị trường quốc tế.
    • 4.3.4. Huy động vốn đầu tư cho chuyển đổi nông nghiệp
    • 4.3.5. Ứng dụng khoa học công nghệ trong quá trình chuyển đổi nông nghiệp
    • 4.3.6. Đổi mới các hình thức tổ chức SXNN