Tên luận án:
NGHIÊN CỨU CƠ CHẾ, CHÍNH SÁCH NHẰM HUY ĐỘNG NGUỒN LỰC TÀI CHÍNH TỪ KHU VỰC TƯ NHÂN TRONG HOẠT ĐỘNG ỨNG PHÓ VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU Ở VIỆT NAM
Ngành:
Biến đổi khí hậu
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án "Nghiên cứu cơ chế, chính sách nhằm huy động nguồn lực tài chính từ khu vực tư nhân trong hoạt động ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam" của tác giả Phạm Thị Thu Hương, ngành Biến đổi khí hậu, hoàn thành năm 2022 tại Viện Khoa học Khí tượng Thuỷ văn và Biến đổi khí hậu.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu (BĐKH) gia tăng rủi ro và tác động nặng nề đến Việt Nam, việc huy động nguồn lực tài chính từ khu vực tư nhân cho ứng phó BĐKH trở thành ưu tiên hàng đầu, do ngân sách nhà nước gặp khó khăn và không đủ đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng. Luận án này nhằm đánh giá vai trò của khu vực tư nhân, xác định các yếu tố tác động đến quyết định đầu tư của họ, đánh giá thành công và tồn tại của các cơ chế, chính sách hiện hành, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm tạo môi trường thuận lợi thúc đẩy đầu tư.
Đối tượng nghiên cứu là vai trò của khu vực tư nhân và các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của các doanh nghiệp tư nhân (bao gồm doanh nghiệp tư nhân, công ty TNHH, công ty cổ phần không có hoặc có vốn nhà nước dưới 50%) vào các hoạt động thích ứng và giảm nhẹ phát thải khí nhà kính. Luận án sử dụng phương pháp nghiên cứu kết hợp thu thập số liệu, nghiên cứu bàn giấy, điều tra xã hội học và phân tích thống kê (EFA, hồi quy tuyến tính) trên dữ liệu khảo sát 150 doanh nghiệp tư nhân thuộc các lĩnh vực xây dựng, năng lượng tái tạo, nông nghiệp, công nghiệp.
Kết quả nghiên cứu đã chứng minh có 07 nhân tố chính tác động đến ý định đầu tư của khu vực tư nhân vào các dự án ứng phó BĐKH tại Việt Nam. Ba nhân tố có tác động mạnh nhất là sự hỗ trợ của khu vực nhà nước, môi trường đầu tư, và năng lực cùng kinh nghiệm của khu vực tư nhân. Các nhân tố khác bao gồm hỗ trợ từ bên cho vay, đặc điểm dự án, thái độ của khu vực tư nhân và hỗ trợ từ người sử dụng dịch vụ. Dù đã có những thành quả nhất định trong việc huy động nguồn lực tài chính tư nhân sau năm 2015, các chính sách hiện hành vẫn còn đơn lẻ, chưa tổng thể và chưa đủ sức khuyến khích.
Dựa trên các yếu tố tác động này, luận án đề xuất 05 nhóm giải pháp trọng tâm để hoàn thiện cơ chế, chính sách. Các giải pháp bao gồm tăng cường cam kết hỗ trợ từ nhà nước (ưu đãi thuế, trợ giá, PPP), củng cố môi trường đầu tư (thị trường các-bon, giám sát tài chính khí hậu), nâng cao năng lực tài chính doanh nghiệp, đa dạng hóa và tăng cường nguồn vốn vay (tín dụng xanh, trái phiếu xanh), và tăng cường thái độ tích cực của doanh nghiệp thông qua thông tin và lợi ích rõ ràng. Luận án góp phần bổ sung phương pháp luận, hỗ trợ xây dựng chính sách hiệu quả, và tạo tiền đề cho các nghiên cứu chuyên sâu hơn về các giải pháp riêng cho thích ứng và giảm nhẹ phát thải.
Mục lục chi tiết:
-
MỞ ĐẦU
- 1. Đặt vấn đề
- 2. Mục tiêu nghiên cứu
- 3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- 4. Câu hỏi nghiên cứu và luận điểm bảo vệ
- 4.1. Câu hỏi nghiên cứu
- 4.2. Luận điểm bảo vệ
- 5. Phương pháp nghiên cứu
- 6. Đóng góp mới của luận án
- 7. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
- 7.1. Ý nghĩa khoa học
- 7.2. Ý nghĩa thực tiễn
- 8. Cấu trúc của luận án
-
CHƯƠNG I. TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU VỀ HUY ĐỘNG ĐẦU TƯ CỦA KHU VỰC TƯ NHÂN TRONG ỨNG PHÓ VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU
- 1.1. Khái niệm cơ bản về khu vực tư nhân và huy động nguồn lực tài chính cho ứng phó với biến đổi khí hậu
- 1.2. Nhu cầu tăng cường nguồn lực tài chính cho ứng phó với biến đổi khí hậu và vai trò của khu vực tư nhân ở Việt Nam
- 1.2.1. Nhu cầu huy động nguồn lực tài chính tư nhân
- 1.2.2. Vai trò của khu vực tư nhân
- 1.3. Tổng quan các công trình nghiên cứu về cơ chế, chính sách huy động tài chính tư nhân trong ứng phó với biến đổi khí hậu
- 1.3.1. Khoa học hành vi và quyết định đầu tư của khu vực tư nhân
- 1.3.2. Các nghiên cứu ở Việt Nam về huy động nguồn vốn từ khu vực tư nhân vào ứng phó với biến đổi khí hậu
-
CHƯƠNG 2. PHƯƠNG PHÁP LUẬN VÀ SỐ LIỆU NGHIÊN CỨU YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN QUYẾT ĐỊNH ĐẦU TƯ CỦA KHU VỰC TƯ NHÂN CHO ỨNG PHÓ VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU Ở VIỆT NAM
- 2.1. Khung nghiên cứu
- 2.2. Tiếp cận đa chiều từ trên xuống và từ dưới lên
- 2.3. Phương pháp thu thập số liệu và nghiên cứu bàn giấy
- 2.3.1. Thu thập số liệu thứ cấp
- 2.3.2. Phương pháp điều tra xã hội học
- 2.3.3. Nghiên cứu bàn giấy
- 2.4. Phương pháp phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả của cơ chế, chính sách huy động NLTC từ khu vực tư nhân
- 2.5. Số liệu khảo sát
-
CHƯƠNG 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ GIẢI PHÁP TẠO MÔI TRƯỜNG THUẬN LỢI THÚC ĐẨY QUYẾT ĐỊNH ĐẦU TƯ CỦA KHU VỰC TƯ NHÂN CHO ỨNG PHÓ VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU Ở VIỆT NAM
- 3.1. Vai trò của khu vực tư nhân thể hiện trong các chính sách liên quan đến ứng phó với biến đổi khí hậu
- 3.2. Các yếu tố quan trọng có tác động đến quyết định đầu tư của doanh nghiệp tư nhân vào ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam
- 3.2.1. Kết quả kiểm định độ tin cậy của thang đo
- 3.2.2. Kết quả phân tích nhân tố khám phá (EFA)
- 3.2.3. Kết quả phân tích hồi quy
- 3.2.4. Mức độ tác động của các yếu tố đến ý định đầu tư của doanh nghiệp
- 3.3. Thành quả và hạn chế trong thúc đẩy quyết định đầu tư của khu vực tư nhân vào ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam
- 3.3.1. Vai trò hỗ trợ của nhà nước đối với các dự án ứng phó với biến đổi khí hậu
- 3.3.2. Môi trường đầu tư đối với các dự án ứng phó với biến đổi khí hậu
- 3.3.3. Năng lực, hiểu biết của khu vực tư nhân và người sử dụng dịch vụ về ứng phó với biến đổi khí hậu
- 3.3.4. Các vấn đề liên quan đến hỗ trợ của bên cho vay
- 3.3.5. Các vấn đề liên quan đến thái độ của doanh nghiệp đối với các dự án ứng phó với biến đổi khí hậu
- 3.4. Đề xuất giải pháp nhằm tạo môi trường thuận lợi thúc đẩy quyết định đầu tư của khu vực tư nhân cho ứng phó với với biến đổi khí hậu ở Việt Nam
-
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ