Luận án Mối quan hệ giữa hỗ trợ xuất khẩu của Chính phủ,..và kết quả hoạt động xuất khẩu nông sản của các doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Việt Nam sang thị trường ASEAN+3

Tên luận án:

MỐI QUAN HỆ GIỮA HỖ TRỢ XUẤT KHẨU CỦA CHÍNH PHỦ, NHẬN THỨC ĐỘNG CƠ XUẤT KHẨU, NHẬN THỨC RÀO CẢN XUẤT KHẨU VÀ KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU NÔNG SẢN CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TẠI VIỆT NAM SANG THỊ TRƯỜNG ASEAN+3

Ngành:

Kinh doanh thương mại

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án này tập trung giải quyết vấn đề thâm hụt thương mại của Việt Nam với thị trường ASEAN+3, đặc biệt trong lĩnh vực xuất khẩu nông sản của các doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV). Nghiên cứu chỉ ra khoảng trống lý thuyết về việc đo lường và kiểm định định lượng mối quan hệ giữa hỗ trợ xuất khẩu của Chính phủ, nhận thức động cơ xuất khẩu, nhận thức rào cản xuất khẩu và kết quả hoạt động xuất khẩu của DNNVV trong bối cảnh nền kinh tế chuyển đổi như Việt Nam.

Mục tiêu chính của luận án là xây dựng và kiểm định mô hình mối quan hệ giữa các yếu tố trên, bao gồm hỗ trợ xuất khẩu của Chính phủ, nhận thức động cơ xuất khẩu (bên trong và bên ngoài doanh nghiệp), nhận thức rào cản xuất khẩu (bên trong và bên ngoài doanh nghiệp) và kết quả hoạt động xuất khẩu. Ngoài ra, nghiên cứu còn kiểm định sự khác biệt của các mối quan hệ này theo đặc điểm doanh nghiệp và đề xuất các hàm ý quản trị cho cơ quan quản lý nhà nước cũng như DNNVV xuất khẩu nông sản.

Phương pháp nghiên cứu kết hợp định tính (phỏng vấn, thảo luận nhóm) và định lượng (khảo sát 257 DNNVV xuất khẩu nông sản trực tiếp, chính ngạch sang ASEAN+3, phân tích bằng phần mềm Smart-PLS). Phạm vi nghiên cứu rộng khắp các miền Bắc, Trung, Tây Nguyên và Nam của Việt Nam, thực hiện vào năm 2019.

Kết quả cho thấy hỗ trợ xuất khẩu của Chính phủ có tác động tích cực đến nhận thức động cơ xuất khẩu bên trong và bên ngoài doanh nghiệp, từ đó tác động đến kết quả hoạt động xuất khẩu. Hỗ trợ xuất khẩu của Chính phủ ảnh hưởng trực tiếp và gián tiếp đến kết quả hoạt động xuất khẩu thông qua các nguồn lực có giá trị bên trong doanh nghiệp. Một phát hiện mới là không tồn tại mối quan hệ trực tiếp giữa hỗ trợ xuất khẩu của Chính phủ và nhận thức rào cản xuất khẩu bên trong doanh nghiệp, nhưng có mối quan hệ gián tiếp thông qua nhận thức động cơ xuất khẩu bên trong và bên ngoài doanh nghiệp. Nghiên cứu cũng chỉ ra sự khác biệt trong các mối quan hệ theo vị trí địa lý, số năm hoạt động, số năm kinh doanh xuất khẩu, hình thức xuất khẩu và thị trường xuất khẩu, trong khi quy mô và số loại mặt hàng xuất khẩu không tạo ra sự khác biệt đáng kể.

Mục lục chi tiết:

• CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
  • 1.1. Sự cần thiết của nghiên cứu
    • 1.1.1. Về mặt thực tiễn
    • 1.1.2. Về khía cạnh khoảng trống lý thuyết
  • 1.2. Mục tiêu nghiên cứu và câu hỏi nghiên cứu
  • 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
  • 1.4. Phương pháp nghiên cứu
  • 1.5. Đóng góp mới của nghiên cứu
  • 1.6. Kết cấu của nghiên cứu
• CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT
  • 2.1. Cơ sở lý thuyết liên quan đề tài
    • 2.1.1. Lý thuyết quan điểm dựa vào nguồn lực (RBV)
    • 2.1.2. Lý thuyết giai đoạn (Mô hình Uppsala)
    • 2.1.3. Lý thuyết mạng lưới (Network model)
    • 2.1.4. Lý thuyết doanh nghiệp quốc tế mới (INVs)
    • 2.1.5. Thuyết mô hình lãnh đạo theo tình huống (Contingency Theory)
    • 2.1.6. Lý thuyết thể chế (IBV)
  • 2.2. Các khái niệm liên quan
    • 2.2.1. Doanh nghiệp nhỏ và vừa
    • 2.2.2. Thị trường ASEAN+3
    • 2.2.3. Nhận thức động cơ xuất khẩu
    • 2.2.4. Nhận thức rào cản xuất khẩu
    • 2.2.5. Hỗ trợ xuất khẩu của Chính phủ
    • 2.2.6. Kết quả hoạt động xuất khẩu
  • 2.3. Một số nghiên cứu thực nghiệm
  • 2.4. Giả thuyết nghiên cứu
  • 2.5. Mô hình nghiên cứu
    • 2.5.1. Mô hình lý thuyết
    • 2.5.2. Mô hình cạnh tranh
• CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
  • 3.1. Quy trình nghiên cứu
  • 3.2. Thang đo nghiên cứu
  • 3.3. Nghiên cứu định tính
  • 3.4. Nghiên cứu định lượng sơ bộ
  • 3.5. Nghiên cứu định lượng chính thức
• CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
  • 4.1. Đặc điểm mẫu nghiên cứu
  • 4.2. Đánh giá mô hình đo lường
  • 4.3. Đánh giá mô hình cấu trúc
    • 4.3.1. Đánh giá mô hình lý thuyết
    • 4.3.2. Đánh giá mô hình cạnh tranh
  • 4.4. Phân tích cấu trúc đa nhóm
  • 4.5. Tóm tắt kết quả kiểm định các giả thuyết
  • 4.6. Thảo luận
    • 4.6.1. Mức độ tác động của từng yếu tố trong mô hình
    • 4.6.2. Sự khác biệt của các mối quan hệ trong mô hình nghiên cứu theo các đặc điểm của mẫu khảo sát
• CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý NGHIÊN CỨU
  • 5.1. Kết luận
  • 5.2. Đề xuất một số hàm ý quản trị
  • 5.3. Những hạn chế của đề tài và đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo