Tên luận án:
PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC ĐỌC HIỂU NGOẠI NGỮ CHO SINH VIÊN ĐẠI HỌC NGÀNH NGÔN NGỮ, VĂN HỌC VÀ VĂN HÓA NƯỚC NGOÀI
Ngành:
Lý luận và Lịch sử giáo dục (Mã số: 9.14.01.02)
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án này tập trung vào việc phát triển năng lực đọc hiểu ngoại ngữ (NLĐHNN) cho sinh viên đại học các ngành Ngôn ngữ, Văn học và Văn hóa nước ngoài. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, năng lực ngoại ngữ, đặc biệt là đọc hiểu, đóng vai trò thiết yếu cho cơ hội việc làm sau tốt nghiệp. Tuy nhiên, thực trạng hiện nay cho thấy sự quan tâm chưa đúng mức và thiếu các biện pháp phù hợp để phát triển NLĐHNN cho đối tượng sinh viên này.
Mục đích nghiên cứu của luận án là đề xuất các biện pháp giáo dục nhằm phát triển NLĐHNN. Giả thuyết khoa học cho rằng việc đề xuất các biện pháp dạy học ĐHNN theo tiêu chí rõ ràng, quy trình hợp lý, kết hợp tổ chức các hoạt động đa dạng sẽ giúp phát triển NLĐHNN, góp phần nâng cao chất lượng dạy học ngoại ngữ. Luận án đã nghiên cứu cơ sở lý luận và thực tiễn, đồng thời thực nghiệm các biện pháp đề xuất.
Những đóng góp mới của luận án bao gồm việc xây dựng cơ sở lý luận về phát triển NLĐHNN (khái niệm, cấu trúc, khung đánh giá, con đường phát triển) cho sinh viên đại học ngành Ngôn ngữ, Văn học và Văn hóa nước ngoài. Luận án tổng hợp kinh nghiệm quốc tế và phân tích thực trạng phát triển NLĐHNN, đặc biệt là khảo sát và thực nghiệm với sinh viên ngành Ngôn ngữ Nhật. Kết quả khảo sát cho thấy NLĐH tiếng Nhật của sinh viên ở mức trung bình khá, và mặc dù giáo viên, sinh viên nhận thức đúng về vai trò của NLĐH, nhận thức của sinh viên chưa đầy đủ và quy trình dạy học chưa được thực hiện đầy đủ.
Luận án đã đề xuất bốn biện pháp phát triển NLĐHNN: xây dựng khung NLĐHNN (gồm 4 năng lực thành phần: sử dụng kiến thức nền, kiến thức ngoại ngữ, lý giải nội dung, phản hồi văn bản), thiết kế quy trình dạy học, thiết kế hoạt động đọc đa dạng, và đổi mới kiểm tra đánh giá. Kết quả khảo nghiệm cho thấy tính cần thiết và khả thi của các biện pháp. Thực nghiệm sư phạm trên sinh viên năm thứ hai ngành tiếng Nhật tại Đại học Hà Nội đã chứng minh hiệu quả của các biện pháp đề xuất, với mức độ thể hiện NLĐHNN của lớp thực nghiệm cao hơn đáng kể so với lớp đối chứng, đạt được sự biến đổi tích cực và đồng đều.
Luận án khuyến nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo cần xây dựng văn bản chỉ đạo, hướng dẫn các trường đại học áp dụng phương thức đào tạo gắn với phát triển NL, đồng thời nâng cao năng lực tổ chức hoạt động ĐHNN cho giảng viên. Các trường đại học cần đổi mới cách thức tổ chức dạy học và kiểm tra, đánh giá, khuyến khích giảng viên sáng tạo trong việc áp dụng biện pháp phát triển NLĐHNN. Sinh viên cần chủ động và tích cực hơn trong việc phát triển NLĐHNN của bản thân.
Mục lục chi tiết:
- MỞ ĐẦU
- 1. Lý do chọn đề tài
- 2. Mục đích nghiên cứu
- 3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu
- 3.1. Khách thể nghiên cứu
- 3.2. Đối tượng nghiên cứu
- 4. Giả thuyết khoa học
- 5. Nhiệm vụ nghiên cứu
- 6. Phạm vi nghiên cứu
- 7. Phương pháp tiếp cận và phương pháp nghiên cứu
- 7.1. Phương pháp tiếp cận
- 7.2. Phương pháp nghiên cứu
- 8. Luận điểm bảo vệ
- 9. Đóng góp mới của luận án
- CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC ĐỌC HIỂU NGOẠI NGỮ CHO SINH VIÊN ĐẠI HỌC NGÀNH NGÔN NGỮ, VĂN HỌC VÀ VĂN HÓA NƯỚC NGOÀI
- 1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề
- 1.1.1. Nghiên cứu về Đọc hiểu và Năng lực đọc hiểu
- 1.1.2. Nghiên cứu về năng lực đọc hiểu ngoại ngữ
- 1.1.3. Nghiên cứu về phát triển năng lực đọc hiểu ngoại ngữ
- 1.1.4. Một số nhận định
- 1.2. Năng lực đọc hiểu ngoại ngữ của SV đại học ngành Ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài
- 1.2.1. Đặc điểm sinh viên đại học ngành Ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài
- 1.2.2. Khái niệm năng lực đọc hiểu ngoại ngữ
- 1.2.2.1. Năng lực
- 1.2.2.2. Năng lực đọc hiểu ngoại ngữ
- 1.2.3. Khung năng lực đọc hiểu ngoại ngữ cho sinh viên đại học ngành Ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài
- 1.2.3.1. Cơ sở khoa học để xây dựng Khung NLĐHNN cho SV đại học ngành Ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài
- 1.2.3.2. Khung NLĐHNN cần được xây dựng theo cấu trúc NLĐHNN gồm có các NL thành phần.
- 1.3. Phát triển năng lực đọc hiểu ngoại ngữ cho sinh viên đại học ngành Ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài
- 1.3.1. Khái niệm
- 1.3.2. Mục tiêu
- 1.3.3. Nguyên tắc phát triển
- 1.3.4. Nội dung phát triển
- 1.3.5. Các con đường phát triển NLĐH ngoại ngữ cho SV đại học ngành Ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài
- 1.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển năng lực đọc hiểu ngoại ngữ
- 1.4.1. Các yếu tố chủ quan
- 1.4.2. Các yếu tố khách quan
- Kết luận chương 1
- CHƯƠNG 2. CƠ SỞ THỰC TIỄN CỦA PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC ĐỌC HIỂU NGOẠI NGỮ CHO SINH VIÊN ĐẠI HỌC NGÀNH NGÔN NGỮ, VĂN HỌC VÀ VĂN HÓA NƯỚC NGOÀI
- 2.1. Kinh nghiệm dạy học phát triển năng lực đọc hiểu ngoại ngữ
- 2.2. Thực trạng phát triển năng lực đọc hiểu ngoại ngữ cho sinh viên đại học ngành ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài - Nghiên cứu trường hợp đối với sinh viên đại học ngành Ngôn ngữ Nhật
- 2.2.1. Mục tiêu khảo sát
- 2.2.2. Nội dung khảo sát
- 2.2.3. Đối tượng và phạm vi khảo sát
- 2.2.4. Thời gian khảo sát:
- 2.2.5. Cách thực hiện khảo sát
- 2.2.6. Kết quả khảo sát thực trạng
- 2.2.6.1. Thực trạng NLĐH tiếng Nhật của SV ĐH ngành Ngôn ngữ Nhật
- 2.2.6.2. Thực trạng phát triển NLĐH tiếng Nhật cho SV ĐH ngành Ngôn ngữ Nhật
- 2.2.6.3. Thực trạng ảnh hưởng của các yếu tố đến phát triển NLĐH tiếng Nhật cho SV ĐH ngành Ngôn ngữ Nhật
- Kết luận chương 2
- CHƯƠNG 3. BIỆN PHÁP PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC ĐỌC HIỂU NGOẠI NGỮ CHO SINH VIÊN ĐẠI HỌC NGÀNH NGÔN NGỮ, VĂN HỌC VÀ VĂN HÓA NƯỚC NGOÀI VÀ THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM
- 3.1. Nguyên tắc xây dựng các biện pháp
- 3.2. Các biện pháp phát triển năng lực đọc hiểu ngoại ngữ cho sinh viên đại học ngành Ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài
- 3.2.1. Xây dựng khung năng lực đọc hiểu ngoại ngữ cho sinh viên đại học ngành Ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài
- 3.2.2. Thiết kế qui trình dạy học phát triển năng lực đọc hiểu ngoại ngữ cho sinh viên đại học ngành Ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài
- 3.2.3. Thiết kế hoạt động đọc đa dạng nhằm phát huy năng lực đọc hiểu ngoại ngữ cho sinh viên đại học ngành Ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài
- 3.2.4. Đổi mới kiểm tra, đánh giá kết quả đọc hiểu ngoại ngữ cho sinh viên đại học ngành Ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài
- 3.2.5. Mối quan hệ và điều kiện thực hiện các biện pháp
- 3.3. Khảo nghiệm và thực nghiệm các biện pháp
- 3.3.1. Khảo nghiệm các biện pháp
- 3.3.2. Thực nghiệm các biện pháp
- 3.3.2.1. Kết quả đánh giá NLĐH tiếng Nhật của lớp TN và lớp ĐC trước và sau TN
- 3.3.2.2. Kết quả đánh giá NL đầu ra của lớp TN và lớp ĐC sau 2 vòng TN
- 3.3.2.3. Kết quả đánh giá NLĐH tiếng Nhật của lớp TN và lớp ĐC sau 2 vòng TN
- 3.3.2.4. Kết quả phân tích định tính sau thực nghiệm
- Kết luận chương 3
- KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
- 1. Kết luận
- 2. Khuyến nghị
- DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN