ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ SẢN XUẤT VÀ NHỮNG YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN HIỆU QUẢ SẢN XUẤT CỦA NÔNG HỘ TRỒNG RAU MÀU TẠI THÀNH PHỐ CẦN THƠ
KINH TẾ NÔNG NGHIỆP
Luận án "Đánh giá hiệu quả sản xuất và những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất của nông hộ trồng rau màu tại Thành phố Cần Thơ" thể hiện tính cấp thiết cao do quy hoạch vùng chuyên canh rau màu tại TPCT còn chậm, thiếu bền vững, trong khi nhu cầu rau màu an toàn cho đô thị hóa là rất lớn. Việc sản xuất rau màu địa phương còn nhỏ lẻ, chủng loại chưa đa dạng, sản lượng không ổn định, và cần đáp ứng các yêu cầu về số lượng, chất lượng, truy nguyên nguồn gốc.
Mục tiêu chung của nghiên cứu là đánh giá hiệu quả sản xuất rau màu và những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất của nông hộ tại TPCT. Các mục tiêu cụ thể bao gồm phân tích hiện trạng, đo lường hiệu quả kỹ thuật, phân phối, chi phí; xác định các yếu tố tác động và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả. Đối tượng nghiên cứu là hiệu quả sản xuất rau màu thuộc nhóm họ bầu bí (dưa hấu, dưa leo, khổ qua) của nông hộ tại các quận/huyện Bình Thủy, Ô Môn, Cái Răng, Vĩnh Thạnh, Cờ Đỏ, Thới Lai trong năm 2014.
Về phương pháp, luận án sử dụng kết hợp thu thập số liệu thứ cấp và sơ cấp từ phỏng vấn ngẫu nhiên 580 nông hộ. Các phương pháp phân tích bao gồm thống kê mô tả, phương pháp bao dữ liệu (DEA) và công cụ Metafrontier để đo lường hiệu quả sản xuất và so sánh hiệu quả giữa ba loại rau màu.
Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng hiện trạng sản xuất rau an toàn tại TPCT còn ít, quy mô nhỏ lẻ, chưa liên kết được với thị trường, đối mặt với các hạn chế về sâu bệnh, thiếu vốn, kỹ thuật và giá cả không ổn định. Tuy nhiên, điều kiện thủy lợi tốt và sự hỗ trợ của nhà nước là những thuận lợi. Hiệu quả kỹ thuật bình quân của hộ sản xuất đạt rất cao (dưa hấu 91,2%, dưa leo 96,3%, khổ qua 84,8%), nhưng hiệu quả phân phối lại thấp (dưa hấu 33,3%, dưa leo 39,1%, khổ qua 59,2%). Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng nguồn lực đầu vào bao gồm tuổi của chủ hộ, số lần tham gia tập huấn, vốn tự có của gia đình và quy mô diện tích.
Để nâng cao hiệu quả, luận án đề xuất các giải pháp về vốn sản xuất (mở rộng tín dụng, tập huấn quản lý vốn, liên kết tổ hợp tác), yếu tố đầu vào (chính sách phát triển thị trường vật tư nông nghiệp, hỗ trợ tín dụng mua vật tư), quy mô sản xuất (tích tụ ruộng đất, chuyển đổi ngành nghề, phát triển HTX), nhân lực nông hộ (tập huấn kỹ thuật, cập nhật thông tin giống, sản xuất mới), và chính sách (nâng cao năng lực quản lý nhà nước, chuẩn hóa kỹ thuật, liên kết vùng chuyên canh).
1.1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
1.2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
1.2.1 Mục tiêu chung
1.2.2 Mục tiêu cụ thể
1.3 CÂU HỎI NGHIÊN CỨU
1.5 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
Đối tượng nghiên cứu:
Phạm vi không gian:
Phạm vi thời gian:
Phạm vi về nội dung:
2.1 KHÁI NIỆM VỀ HIỆU QUẢ
2.2 PHƯƠNG PHÁP ĐO LƯỜNG HIỆU QUẢ SẢN XUẤT TRONG NÔNG NGHIỆP
2.3 HIỆU QUẢ KINH TẾ
2.4 HIỆU QUẢ KỸ THUẬT
2.5 HIỆU QUẢ PHÂN PHỐI
2.6 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN HIỆU QUẢ SẢN XUẤT
3.1 PHƯƠNG PHÁP THU THẬP SỐ LIỆU
3.1.1 Thu thập số liệu thứ cấp
3.1.2 Số liệu sơ cấp
3.2 PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH
3.2.1 Phương pháp thống kê mô tả
3.2.2 Phương pháp đo lường hiệu quả sản xuất và các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất
4.1 THỰC TRẠNG NÔNG HỘ SẢN XUẤT RAU MÀU TẠI TPCT
4.1.1 Đặc điểm nông hộ sản xuất rau màu
4.1.3 Hiệu quả tài chính của hộ trồng rau màu thuộc nhóm bầu bí năm 2014
4.1.4 Những thuận lợi và khó khăn trong hoạt động sản xuất và tiêu thụ
Những thuận lợi trong sản xuất và tiêu thụ:
Đối với khâu tiêu thụ,
Những khó khăn trong sản xuất và tiêu thụ:
4.1.5 Những giải pháp của người sản xuất đã thực hiện
4.2 HIỆU QUẢ SẢN XUẤT ĐƯỢC TÍNH TOÁN THEO MÔ HÌNH DEA
4.2.1 Hiệu quả và các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất dưa hấu
Về hiệu quả sản xuất:
Về hiệu quả chi phí,
Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất:
4.2.2 Hiệu quả sản xuất dưa leo
Những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất dưa leo:
4.2.3 Hiệu quả sản xuất khổ qua
Những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất khổ qua:
- Những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kỹ thuật:
Những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả phân phối:
4.2.3.4 So sánh hiệu quả sản xuất 03 loại rau màu
5.1 CƠ SỞ ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP
5.2 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP
5.2.1 Vốn sản xuất
5.2.2 Yếu tố đầu vào
5.2.3 Qui mô sản xuất
5.2.4 Nhân lực nông hộ
5.2.5 Giải pháp chính sách
6.1 KẾT LUẬN
Hiện trạng sản xuất nông hộ:
Hiệu quả sản xuất và các yếu tố ảnh hưởng:
Những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng nguồn lực đầu vào là (1) tuổi của chủ hộ, người trực tiếp tham gia sản xuất; (2) số lần tham gia tập huấn; (3) vốn tự có của gia đình và (4) qui mô diện tích.
6.2 KIẾN NGHỊ