Luận án Pháp luật về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp ở Việt Nam

Tên luận án:

PHÁP LUẬT VỀ BỒI THƯỜNG KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT NÔNG NGHIỆP Ở VIỆT NAM

Ngành:

Luật Kinh tế

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "PHÁP LUẬT VỀ BỒI THƯỜNG KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT NÔNG NGHIỆP Ở VIỆT NAM" trong chuyên ngành Luật Kinh tế, tập trung nghiên cứu một vấn đề phức tạp và mang tính thời sự tại Việt Nam. Đề tài xuất phát từ thực trạng thu hồi đất nông nghiệp thường xuyên gây ra tranh chấp, khiếu kiện (chiếm khoảng 70% tổng số vụ việc khiếu kiện về đất đai) do hệ thống pháp luật chưa phù hợp và thực tiễn thi hành còn nhiều tồn tại, hạn chế.

Mục đích của luận án là nghiên cứu một cách có hệ thống cả về lý luận và thực tiễn pháp luật bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện pháp luật nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn và nâng cao hiệu quả thực thi. Đối tượng nghiên cứu bao gồm hệ thống quan điểm, đường lối, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước về đất đai và bồi thường; chính sách, pháp luật về bồi thường của một số quốc gia như Trung Quốc, Hàn Quốc, Singapore; nội dung Luật Đất đai 2003 và Luật Đất đai 2013; các thông tin, số liệu thực tiễn và các công trình khoa học đã công bố. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào vấn đề bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp của hộ gia đình, cá nhân, không bao gồm vấn đề tái định cư.

Luận án đã phân tích tính cấp thiết của việc thu hồi đất nông nghiệp trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đồng thời chỉ ra những hậu quả nghiêm trọng mà việc này gây ra cho người sử dụng đất, bao gồm mất tư liệu sản xuất, việc làm, thu nhập và những khó khăn trong đời sống. Từ đó, luận án khẳng định trách nhiệm của Nhà nước trong việc bồi thường, hỗ trợ một cách thỏa đáng. Các nghiên cứu đã cho thấy những bất cập trong việc xác định giá đất bồi thường (thường thấp hơn giá thị trường), chậm trễ trong thủ tục chi trả, hiệu quả thấp của các chương trình hỗ trợ đào tạo nghề, và sự chưa hài hòa trong giải quyết lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân bị thu hồi đất.

Trên cơ sở đánh giá thực trạng và những vấn đề còn tồn tại, luận án đưa ra các định hướng và nhóm giải pháp hoàn thiện pháp luật. Các giải pháp này tập trung vào việc bổ sung quy định về cơ chế tham vấn cộng đồng, sửa đổi quy định về giá đất bồi thường (tính tại thời điểm người dân nhận tiền), hoàn thiện cơ chế xác định giá đất, hoàn thiện quy định về hai cơ chế chuyển dịch đất đai (bắt buộc và tự nguyện), và bổ sung cơ chế đào tạo, chuyển đổi nghề nghiệp đồng bộ cho người trực tiếp sản xuất nông nghiệp bị thu hồi đất. Mục tiêu cuối cùng là xây dựng một hệ thống pháp luật chặt chẽ, phù hợp, đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, góp phần ổn định chính trị, xã hội.

Mục lục chi tiết:

• MỞ ĐẦU

• Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ BỒI THƯỜNG KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁP LUẬT VỀ BỒI THƯỜNG KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT NÔNG NGHIỆP Ở VIỆT NAM

  • 1.1. Lý luận về thu hồi đất nông nghiệp
    • 1.1.1. Khái niệm, đặc điểm của đất nông nghiệp
    • 1.1.2. Khái niệm thu hồi đất nông nghiệp
    • 1.1.3. Nhu cầu cần thiết khách quan của việc thu hồi đất nông nghiệp cho quá trình công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước.
  • 1.2. Lý luận về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 1.2.1. Luận giải thuật ngữ “bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất”
    • 1.2.2. Khái niệm bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 1.2.3. Khái niệm hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 1.2.4. Cơ sở lý luận của việc bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
  • 1.3. Lý luận về pháp luật bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 1.3.1. Sự cần thiết khách quan của pháp luật điều chỉnh về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 1.3.2. Khái niệm, đặc điểm và các yếu tố chi phối tới pháp luật về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 1.3.3. Cơ cấu pháp luật điều chỉnh về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
  • 1.4. Lược sử hình thành và phát triển pháp luật về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 1.4.1. Giai đoạn trước khi ban hành Luật Đất đai năm 1993
    • 1.4.2. Giai đoạn từ khi ban hành Luật Đất đai năm 1993 đến trước khi ban hành Luật Đất đai năm 2003
    • 1.4.3. Giai đoạn từ khi có Luật Đất đai năm 2003 đến nay
  • 1.5. Kinh nghiệm và thực tiễn pháp lý của một số nước trên thế giới về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp và những gợi mở cho Việt Nam
    • 1.5.1. Kinh nghiệm của Trung Quốc
    • 1.5.2. Kinh nghiệm của Hàn Quốc
    • 1.5.3. Kinh nghiệm của Singapore
    • 1.5.4. Một số gợi mở cho Việt Nam trong quá trình xây dựng và hoàn thiện pháp luật về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
  • Kết luận Chương 1

• Chương 2: THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT VỀ BỒI THƯỜNG KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT NÔNG NGHIỆP Ở VIỆT NAM

  • 2.1. Nội dung pháp luật về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 2.1.1. Các quy định về nguyên tắc bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 2.1.2. Các quy định về điều kiện bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 2.1.3. Các quy định cụ thể về bồi thường đất và bồi thường tài sản khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 2.1.4. Các quy định về hỗ trợ cho người có đất nông nghiệp bị thu hồi
    • 2.1.5. Các quy định về trình tự, thủ tục thu hồi đất và bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 2.1.6. Các quy định về giải quyết khiếu nại, tố cáo về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
  • 2.2. Một số vấn đề đặt ra từ thực tiễn thi hành pháp luật về thu hồi và bồi thường đối với đất nông nghiệp
  • Kết luận chương 2

• Chương 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ THỰC THI PHÁP LUẬT VỀ BỒI THƯỜNG KHINHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT NÔNG NGHIỆP Ở VIỆT NAM

  • 3.1. Định hướng hoàn thiện pháp luật về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp ở Việt Nam
  • 3.2. Giải pháp nhằm hoàn thiện pháp luật về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp ở Việt Nam
    • 3.2.1. Nhóm giải pháp hoàn thiện các quy định pháp luật về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 3.2.2. Nhóm giải pháp hoàn thiện các quy định pháp luật về hỗ trợ và giải quyết việc làm cho người nông dân khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
    • 3.2.3. Nhóm giải pháp nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật về bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp
  • Kết luận chương 3

• KẾT LUẬN