Quản lý nhà nước đối với khu vực giáo dục đại học, cao đẳng tư thục ở Việt Nam
Quản lý Giáo dục Đại học, Cao đẳng
Luận án tập trung nghiên cứu về công tác quản lý nhà nước đối với khu vực giáo dục đại học, cao đẳng tư thục (HTĐHCĐTT) tại Việt Nam. Đề tài xuất phát từ nhận định khu vực tư nhân đóng vai trò thiết yếu trong nền kinh tế thị trường và sự phát triển của hệ thống các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập ở Việt Nam từ những năm 1990, góp phần quan trọng vào sự nghiệp giáo dục quốc gia và thực hiện chủ trương xã hội hóa giáo dục. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy công tác quản lý nhà nước đối với HTĐHCĐTT vẫn còn nhiều bất cập, chưa tương xứng với kỳ vọng.
Mục tiêu chính của luận án là phân tích thực trạng và đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý nhà nước đối với HTĐHCĐTT ở Việt Nam trong bối cảnh nền kinh tế thị trường. Để đạt được mục tiêu này, nghiên cứu hệ thống hóa các vấn đề cơ bản về hệ thống giáo dục đại học cao đẳng tư trong một quốc gia, đồng thời nghiên cứu mô hình quản lý nhà nước ở các nước khác để rút ra bài học cho Việt Nam. Luận án cũng khảo sát thực trạng quản lý nhà nước đối với HTĐHCĐTT tại Việt Nam và các nhân tố ảnh hưởng.
Phạm vi nghiên cứu được xác định trên địa bàn lãnh thổ Việt Nam, đặt trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục, công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế. Thời gian khảo sát thực trạng từ khi hình thành khu vực giáo dục đại học cao đẳng tư ở nước ta (giai đoạn 1988-2012) và tính toán dự báo cho giai đoạn 2014-2020, tầm nhìn 2030 để đề xuất giải pháp.
Luận án sử dụng các phương pháp nghiên cứu đa dạng như phân tích thống kê suy diễn, tổng hợp quy nạp, đối chiếu so sánh, kiểm định thống kê học, với sự hỗ trợ của phần mềm EVIEWS 6.0 và SPSS để xử lý số liệu khảo sát từ các nhà quản lý trong và ngoài ngành giáo dục. Luận án cũng làm rõ khái niệm trường đại học tư thục, các đặc điểm nổi bật của trường tư thục (quyền sở hữu, nguồn kinh phí hỗ trợ từ Nhà nước, mục tiêu lợi nhuận/phi lợi nhuận), vị trí, đặc điểm trong hệ thống giáo dục quốc gia, và các nhân tố tác động (môi trường kinh tế xã hội, chính trị-pháp luật-chính sách, khoa học kỹ thuật công nghệ), cùng khái niệm quản lý nhà nước và quản lý nhà nước về giáo dục đại học, cao đẳng.
Về ý nghĩa khoa học, luận án góp phần làm rõ, bổ sung cơ sở lý luận về quản lý nhà nước đối với khu vực giáo dục đại học cao đẳng tư thục và xây dựng hàm hồi quy làm cơ sở đề xuất giải pháp. Về ý nghĩa thực tiễn, nghiên cứu đánh giá thực trạng, chỉ ra thành tựu, hạn chế và nguyên nhân, từ đó xây dựng mô hình quản lý đặc thù Việt Nam và đề xuất các giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước về giáo dục đại học, cao đẳng tư thục trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng XHCN, kèm theo các khuyến nghị nhằm hoàn thiện hệ thống này trong thời gian tới.