Luận án Nghiên cứu hiệu quả điều trị bệnh vảy nến thông thường có hội chứng chuyển hóa bằng Methotrexate kết hợp với Metformin.

Tên luận án:

NGHIÊN CỨU HIỆU QUẢ ĐIỀU TRỊ BỆNH VẢY NẾN THÔNG THƯỜNG CÓ HỘI CHỨNG CHUYỂN HÓA BẰNG METHOTREXATE KẾT HỢP METFORMIN

Ngành:

Da liễu (Mã số: 62.72.01.52)

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án tiến sĩ y học này tập trung nghiên cứu hiệu quả điều trị bệnh vảy nến thông thường (VNTT) có hội chứng chuyển hóa (HCCH) bằng phác đồ Methotrexate kết hợp Metformin. Bệnh vảy nến là một bệnh da phổ biến, chiếm từ 1-3% dân số, và có mối liên quan rõ rệt với hội chứng chuyển hóa cũng như các yếu tố gây viêm. Việc kiểm soát HCCH ở bệnh nhân vảy nến là rất cần thiết do cơ chế sinh bệnh phức tạp, diễn tiến khó lường và các bằng chứng lâm sàng còn nhiều tranh cãi, đặc biệt tại Việt Nam chưa có nhiều nghiên cứu về phối hợp điều trị này.

Nghiên cứu được thực hiện theo phương pháp tiến cứu, mô tả cắt ngang và thử nghiệm lâm sàng có đối chứng trên 66 bệnh nhân VNTT có HCCH điều trị tại Bệnh viện Da liễu TP. Hồ Chí Minh trong khoảng thời gian từ tháng 6/2016 đến tháng 2/2018. Các mục tiêu chính bao gồm mô tả một số yếu tố liên quan và đặc điểm lâm sàng của bệnh vảy nến có HCCH, khảo sát hội chứng chuyển hóa trên bệnh nhân vảy nến và mối liên quan với lâm sàng, cũng như đánh giá hiệu quả điều trị của phác đồ Methotrexate kết hợp Metformin.

Kết quả nghiên cứu cho thấy nam giới chiếm 59,1% bệnh nhân, với độ tuổi khởi phát trung bình là 36 tuổi và phần lớn (54,5%) khởi phát trước 40 tuổi. Thời gian mắc bệnh từ 11-20 năm chiếm tỷ lệ cao nhất với 40,9%. Mức độ bệnh trung bình chiếm 53% và nặng 47%. Các yếu tố như giới tính, tiền sử hút thuốc lá và uống rượu bia có mối liên quan có ý nghĩa thống kê với tuổi khởi phát bệnh. Về HCCH, béo phì bụng là yếu tố phổ biến nhất (93,9%), tiếp theo là tăng huyết áp (86,4%), trong khi giảm HDL-cholesterol là thấp nhất (33,3%). Béo phì bụng có mối liên quan với tuổi khởi phát bệnh, với những người khởi phát vảy nến sau 40 tuổi có tỷ lệ bị béo bụng cao hơn.

Về hiệu quả điều trị, sau 3 tháng, cả nhóm Methotrexate kết hợp Metformin và nhóm Methotrexate đơn thuần đều cho thấy sự cải thiện đáng kể điểm PASI, giảm lần lượt 73,82% và 68,84%, với kết quả tốt ở 51,6% bệnh nhân nhóm kết hợp và 42,5% ở nhóm đơn thuần. Sự khác biệt về mức giảm PASI giữa hai nhóm không có ý nghĩa thống kê. Tuy nhiên, nhóm Methotrexate kết hợp Metformin cho thấy hiệu quả giảm glucose máu rõ rệt hơn (từ 9,2 xuống 6,1). Các tác dụng không mong muốn trên lâm sàng như chán ăn, buồn nôn được ghi nhận nhưng giảm dần và không yêu cầu ngừng thuốc, với các xét nghiệm chức năng gan, thận đều trong giới hạn bình thường. Nghiên cứu kiến nghị tiếp tục nghiên cứu và sử dụng rộng rãi phác đồ Methotrexate kết hợp Metformin trong điều trị bệnh nhân vảy nến có hội chứng chuyển hóa do những cải thiện tích cực mà nó mang lại.