Luận án Tư tưởng học thuật và phương pháp biên định di sản văn chương của Lê Quý Đôn – Bùi Huy Bích và Phan Huy Chú

Tên luận án:

TƯ TƯỞNG HỌC THUẬT VÀ PHƯƠNG PHÁP BIÊN ĐỊNH DI SẢN VĂN CHƯƠNG CỦA LÊ QUÝ ĐÔN, BÙI HUY BÍCH VÀ PHAN HUY CHÚ

Ngành:

Văn học Việt Nam

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án tập trung nghiên cứu tư tưởng học thuật và phương pháp biên định di sản văn chương của ba học giả tiêu biểu giai đoạn văn học trung đại Việt Nam thế kỷ XVIII - nửa đầu thế kỷ XIX: Lê Quý Đôn, Bùi Huy Bích và Phan Huy Chú. Giai đoạn này chứng kiến sự nở rộ của học thuật văn chương, với các nhà nho không chỉ sáng tác mà còn quan tâm đặc biệt đến việc sưu tầm, biên soạn di sản.

Mục đích nghiên cứu của luận án là làm rõ tư tưởng học thuật và phương pháp biên định di sản văn chương của ba tác giả này, từ đó chỉ ra những điểm tương đồng, kế thừa và phát triển trong tư tưởng cũng như phương thức làm việc của họ. Đồng thời, luận án làm sáng tỏ sự hình thành và phát triển của loại hình nhà nho làm học thuật, cùng những bước tiến trong công việc biên định di sản văn chương của giai đoạn này.

Luận án đã tìm hiểu các quan niệm biên soạn sách vở, đặc biệt là quan niệm văn chương, và việc biên soạn các bộ tuyển tập, tổng tập, công trình thư mục học của Lê Quý Đôn (như Toàn Việt thi lục, Đại Việt thông sử, Vân đài loại ngữ), Bùi Huy Bích (như Hoàng Việt thi tuyển, Hoàng Việt văn tuyển) và Phan Huy Chú (như Lịch triều hiến chương loại chí).

Kết quả nghiên cứu cho thấy Lê Quý Đôn là học giả lớn, nhà bác học tiên phong của thế kỷ XVIII, người đặt nền móng cho lí luận văn học Việt Nam trung đại. Bùi Huy Bích, học trò xuất sắc của Lê Quý Đôn, đã kế thừa và phát triển tư tưởng, phương pháp của thầy, đồng thời có những đóng góp riêng, đặc biệt là việc biên soạn Hoàng Việt văn tuyển. Phan Huy Chú tiếp tục bước tiến này, nâng tầm tư tưởng học thuật và phương pháp biên định di sản văn chương, với Lịch triều hiến chương loại chí được đánh giá là bộ bách khoa thư xuất sắc nhất thời trung đại, thể hiện sự phân biệt rõ ràng giữa "trước thuật" và "ngâm vịnh", cùng ý thức tách khối "văn - sử - triết bất phân".

Luận án khẳng định sự vận động, thành tựu của nền học thuật văn chương Việt Nam trung đại giai đoạn thế kỷ XVIII - nửa đầu thế kỷ XIX, xác định sự tồn tại của loại hình tác giả nhà nho làm học thuật, góp phần mang đến cái nhìn khái quát và đầy đủ hơn về diện mạo tác gia và tác phẩm văn học Việt Nam trong giai đoạn này.

Mục lục chi tiết:

• Mở đầu
• Kết luận
• Tài liệu tham khảo
• Phụ lục
• Chương 1: Tổng quan vấn đề nghiên cứu.
• Chương 2: Cơ sở hình thành tư tưởng văn học và nền tảng học thuật của Lê Quý Đôn, Bùi Huy Bích và Phan Huy Chú.
• Chương 3: Tư tưởng học thuật và phương pháp biên định di sản văn chương của Lê Quý Đôn và Bùi Huy Bích.
• Chương 4: Tư tưởng học thuật và phương pháp biên định di sản văn chương của Phan Huy Chú.