Luận án Thực trạng, một số yếu tố liên quan, thành phần loài nấm Malassezia spp gây bệnh lang ben ở học sinh 11 – 15 tuổi và hiệu quả can thiệp tại Hải Phòng (2016 – 2017)

Tên luận án:

THỰC TRẠNG, MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN, THÀNH PHẦN LOÀI NẤM Malassezia spp GÂY BỆNH LANG BEN Ở HỌC SINH 11 - 15 TUỔI VÀ HIỆU QUẢ CAN THIỆP TẠI HẢI PHÒNG (2016 – 2017)

Ngành:

Ký sinh trùng y học

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án của Võ Thị Thanh Hiền, thực hiện năm 2018, tập trung nghiên cứu thực trạng, các yếu tố liên quan, thành phần loài nấm Malassezia spp gây bệnh lang ben ở học sinh 11-15 tuổi tại Hải Phòng, đồng thời đánh giá hiệu quả các biện pháp can thiệp. Bệnh lang ben, do nấm men Malassezia spp ưa lipid gây ra, là một bệnh da phổ biến toàn cầu, đặc biệt ở các nước nhiệt đới, với tỷ lệ nhiễm cao ở lứa tuổi dậy thì do hoạt động mạnh mẽ của tuyến bã nhờn. Nghiên cứu này nhằm mô tả thực trạng và yếu tố liên quan, xác định thành phần loài nấm, và đánh giá hiệu quả điều trị đặc hiệu cùng truyền thông giáo dục sức khỏe.

Phương pháp nghiên cứu là mô tả cắt ngang có phân tích và can thiệp cộng đồng có đánh giá trước - sau, với 1357 học sinh tham gia. Các kỹ thuật được sử dụng bao gồm khám lâm sàng, xét nghiệm trực tiếp, nuôi cấy nấm trên môi trường CHROMagar™ Malassezia, kỹ thuật PCR - RFLP (sử dụng mồi ITS3, ITS4 và enzyme giới hạn Alul, BanI, MspAI), và giải trình tự gen. Can thiệp điều trị bằng thuốc bôi ketoconazole và truyền thông giáo dục sức khỏe.

Kết quả cho thấy tỷ lệ mắc bệnh lang ben ở học sinh 11-15 tuổi tại Hải Phòng là 22,5%. Vị trí tổn thương chủ yếu ở lưng (41,7%), đa số là dát giảm sắc tố (97,0%) và rải rác (83,6%), với 74,8% học sinh không có biểu hiện ngứa. Các yếu tố liên quan có ý nghĩa thống kê là cơ địa ra mồ hôi nhiều (OR=1,44) và không dùng xà phòng, sữa tắm khi tắm (OR=1,47). Thành phần loài nấm gây bệnh chủ yếu là M. furfur (96,4%) và M. japonica (3,6%).

Hiệu quả điều trị bằng thuốc bôi ketoconazole cho thấy tỷ lệ khỏi hoàn toàn sau 1 tháng là 28,3%, tỷ lệ khỏi về xét nghiệm là 59,4%. Tỷ lệ tái phát thấp (2,2% sau 3 tháng, 3,6% sau 6 tháng). Các biện pháp truyền thông giáo dục sức khỏe đã nâng cao đáng kể kiến thức (tăng từ 19,4% lên 91,0% về tác nhân), thái độ (tăng từ 87,3% lên 98,1% thái độ đúng) và thực hành (tăng từ 64,1% lên 96,4% thực hành vệ sinh) phòng chống bệnh của học sinh. Nghiên cứu kiến nghị nhà trường mời bác sĩ chuyên khoa da liễu khám sàng lọc và trung tâm truyền thông giáo dục sức khỏe phối hợp tổ chức các buổi truyền thông thường xuyên.

Mục lục chi tiết:

• Đặt vấn đề (2 trang)
• Chương 1. Tổng quan tài liệu (32 trang)
  • 1.1. Nấm Malassezia spp
  • 1.2. Các phương pháp xác định thành phần loài nấm Malassezia spp
    • 1.2.1. Kỹ thuật xét nghiệm nấm trực tiếp
    • 1.2.2. Kỹ thuật nuôi cấy nấm
    • 1.2.3. Kỹ thuật sinh học phân tử
  • 1.3. Tình hình bệnh lang ben
    • 1.3.1. Tình hình bệnh lang ben trên thế giới
    • 1.3.2. Tình hình bệnh lang ben ở Việt Nam
  • 1.4. Thành phần loài Malassezia spp gây bệnh lang ben
• Chương 2. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu (25 trang)
  • 2.1. Đối tượng, địa điểm và thời gian nghiên cứu
    • 2.1.1. Đối tượng nghiên cứu
    • 2.1.2. Địa điểm nghiên cứu
    • 2.1.3. Thời gian nghiên cứu
  • 2.2. Phương pháp nghiên cứu
    • 2.2.1. Cỡ mẫu cho nghiên cứu tỷ lệ mắc bệnh lang ben
    • 2.2.2. Cỡ mẫu cho nghiên cứu một số yếu tố liên quan đến bệnh lang ben của học sinh
    • 2.2.3. Cỡ mẫu cho nghiên cứu xác định loài nấm
    • 2.2.4. Cỡ mẫu cho nghiên cứu can thiệp điều trị
    • 2.2.5. Cỡ mẫu cho nghiên cứu can thiệp bằng truyền thông giáo dục sức khỏe
  • 2.3. Các kỹ thuật được sử dụng trong nghiên cứu
  • 2.5. Phương pháp xử lý số liệu
  • 2.6. Đạo đức trong nghiên cứu
• Chương 3. Kết quả nghiên cứu (30 trang)
  • 3.1. Thực trạng và một số yếu tố liên quan đến bệnh lang ben ở học sinh lứa tuổi 11 - 15 tại Hải Phòng năm 2016
    • 3.1.1. Một số thông tin về đối tượng nghiên cứu
    • 3.1.2. Thực trạng bệnh lang ben ở học sinh lứa tuổi 11 - 15
    • 3.1.3. Một số yếu tố liên quan đến bệnh lang ben ở học sinh
  • 3.2. Thành phần loài nấm Malassezia spp gây bệnh lang ben
  • 3.3. Hiệu quả can thiệp
    • 3.3.1. Hiệu quả điều trị
    • 3.3.2. Hiệu quả truyền thông giáo dục sức khỏe
• Chương 4. Bàn luận (32 trang)
  • 4.1. Thực trạng và một số yếu tố liên quan đến bệnh lang ben ở học sinh lứa tuổi 11 - 15
    • 4.1.1. Thực trạng bệnh lang ben ở học sinh lứa tuổi 11 - 15
    • 4.1.2. Một số yếu tố liên quan đến bệnh lang ben
  • 4.2. Thành phần loài nấm gây lang ben
  • 4.3. Hiệu quả can thiệp
    • 4.3.1. Hiệu quả điều trị
    • 4.3.2. Hiệu quả của các biện pháp truyền thông GDSK
• Kết luận (2 trang)
• Kiến nghị (1 trang)
• 36 bảng số liệu, 13 hình, 126 tài liệu tham khảo và 08 phụ lục.