Luận án Sự lưu hành và khả năng ly giải của thực khuẩn thể tả (Vibriophage) ở môi trường nước ngoại cảnh tại một số tỉnh miền Bắc Việt Nam

Tên luận án:

SỰ LƯU HÀNH VÀ KHẢ NĂNG LY GIẢI CỦA THỰC KHUẨN THỂ TẢ (VIBRIOPHAGE) Ở MÔI TRƯỜNG NƯỚC NGOẠI CẢNH TẠI MỘT SỐ TỈNH MIỀN BẮC VIỆT NAM

Ngành:

Y tế công cộng

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Sự lưu hành và khả năng ly giải của thực khuẩn thể tả (Vibriophage) ở môi trường nước ngoại cảnh tại một số tỉnh miền Bắc Việt Nam" tập trung giải quyết những thách thức trong dự phòng và điều trị bệnh tả, đặc biệt khi vi khuẩn tả kháng thuốc. Nghiên cứu này là một trong số ít được thực hiện tại Việt Nam, nhằm mô tả sự lưu hành và đánh giá khả năng ly giải của Vibriophage trong môi trường nước ngoại cảnh.

Đề tài đã tiến hành thu thập 800 mẫu nước ngoại cảnh (gồm nước bề mặt và mồi gạc tôm) từ 04 tỉnh miền Bắc Việt Nam (Thái Bình, Hải Phòng, Nam Định, Hà Nội) trong giai đoạn 2018-2019. Kết quả phân lập cho thấy 2% mẫu nước bề mặt và 0,5% mẫu mồi gạc tôm dương tính với Vibriophage, chủ yếu tại Thái Bình và Hải Phòng. Phương pháp PCR cho thấy hiệu quả phát hiện cao hơn đáng kể, với 15,5% mẫu nước bề mặt và 31% mẫu mồi gạc tôm dương tính, phổ biến ở các tỉnh ven biển. PCR cũng có giá trị hơn phương pháp phân lập gấp 23,9 lần trong việc phát hiện thực khuẩn thể tả.

Về khả năng ly giải, nghiên cứu đã đánh giá 36 chủng Vibriophage. Không có chủng nào ly giải được toàn bộ 13 chủng tả thử nghiệm, nhưng chủng H218 cho tỷ lệ ly giải cao nhất (86,11%). Các chủng VP14 và VP28 có khả năng ly giải cả 4 loại chủng vi khuẩn tả cổ điển, El tor, Bengal và chủng tả phân lập tại Việt Nam. Thực khuẩn thể VP04 cho thấy khả năng ly giải tốt các chủng tả Cổ điển, El tor và chủng tả phân lập tại Việt Nam, không ly giải chủng O139 Bengal. Thực khuẩn thể tả hoạt động tối ưu ở nhiệt độ 30°C-37°C và dải pH rộng từ 4.0-10.0, với khả năng ly giải 100% ở độ pha loãng từ 10^-1 đến 10^-6. Trong môi trường nước ngoại cảnh, Vibriophage có thể tồn tại tới 3 tháng ở nước sông/suối, giếng/ao/hồ và 1 tháng ở nước máy/nước mưa, đồng thời duy trì khả năng ly giải đến 1 tháng tùy loại nguồn nước.

Nghiên cứu đề xuất sơ đồ giám sát cảnh báo dịch tả dựa trên xét nghiệm mẫu nước ngoại cảnh và khuyến nghị tiếp tục giám sát định kỳ, áp dụng thí điểm sơ đồ này, cũng như nghiên cứu sâu hơn về đặc tính của thực khuẩn thể tả để phát triển các chủng tiềm năng trong kiểm soát dịch tả và xử lý nước ô nhiễm, đặc biệt đối với các chủng vi khuẩn tả đa kháng thuốc.

Mục lục chi tiết:

• ĐẶT VẤN ĐỀ

• Chương 1. TỔNG QUAN

  • 1.1 Sự lưu hành của thực khuẩn thể tả
  • 1.2 Liệu pháp phage

• Chương 2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

  • 2.1 Đối tượng, địa điểm, thời gian nghiên cứu
    • 2.1.1 Đối tượng nghiên cứu
    • 2.1.2 Địa điểm nghiên cứu
    • 2.1.3 Thời gian nghiên cứu
  • 2.2 Phương pháp nghiên cứu
    • 2.2.1 Thiết kế nghiên cứu
    • 2.2.2 Cỡ mẫu và kỹ thuật chọn mẫu
    • 2.2.3 Biến số nghiên cứu
    • 2.2.4 Phương pháp thu thập thông tin
  • 2.3 Phân tích và xử lý số liệu
  • 2.4 Đạo đức trong nghiên cứu

• Chương 3. KẾT QUẢ

  • 3.1 Sự lưu hành của thực khuẩn thể tả trong môi trường nước ngoại cảnh tại một số tỉnh miền Bắc Việt Nam, 2018 – 2019
    • 3.1.1 Kết quả xét nghiệm mẫu nước bề mặt, mẫu mồi gạc tôm bằng phương pháp nuôi cấy phân lập
    • 3.1.2 Kết quả xét nghiệm mẫu nước bề mặt, mẫu mồi gạc tôm bằng phương pháp bằng phương pháp PCR
  • 3.2 Khả năng ly giải của thực khuẩn thể tả
    • 3.2.1 Khả năng ly giải với một số chủng tả và vi khuẩn đường ruột khác
    • 3.2.2 Khả năng ly giải ở các điều kiện pha loãng khác nhau
    • 3.2.3 Khả năng ly giải với pH môi trường khác nhau
    • 3.2.4 Khả năng ly giải với nhiệt độ môi trường khác nhau.
    • 3.2.5 Khả năng tồn tại và ly giải của thực khuẩn thể tả với nguồn nước ngoại cảnh cộng đồng

• Chương 4. BÀN LUẬN

  • 4.1 Sự lưu hành của thực khuẩn thể trong môi trường nước ngoại cảnh
  • 4.2 Khả năng ly giải của các thực khuẩn thể tả trong các điều kiện mật độ, pH, nhiệt độ khác nhau
    • 4.2.1 Khả năng ly giải của thực khuẩn thể tả với các vi khuẩn tả và các vi khuẩn gây bệnh đường ruột khác
    • 4.2.2 Khả năng ly giải của các thực khuẩn thể tả với các điều kiện môi trường khác nhau
    • 4.2.3 Đề xuất biện pháp can thiệp để hạn chế sự bùng phát của dịch tả

• KẾT LUẬN

  • 5.1 Sự lưu hành của thực khuẩn thể tả trong môi trường nước ngoại cảnh tại một số tỉnh miền Bắc Việt Nam, năm 2018-2019
  • 5.2 Khả năng ly giải của các thực khuẩn thể tả
    • 5.2.1 Trong các điều kiện khác nhau tại phòng thí nghiệm
    • 5.2.2 Đối với các nguồn nước ngoại cảnh cộng đồng

• KHUYẾN NGHỊ