PHÁP LUẬT VỀ AN NINH VIỆC LÀM TẠI VIỆT NAM - LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
Luật học
Luận án "Pháp luật về an ninh việc làm tại Việt Nam - Lý luận và thực tiễn" của Đoàn Xuân Trường là một công trình nghiên cứu tiến sĩ Luật học, được thực hiện tại Trường Đại học Luật Hà Nội. Đề tài nhấn mạnh tầm quan trọng của việc làm như một nhu cầu cơ bản của người lao động và là yếu tố thiết yếu trong quá trình dịch chuyển kinh tế của Việt Nam. Luận án được đặt ra trong bối cảnh những thay đổi do tự do hóa thương mại, tiến bộ khoa học kỹ thuật, dịch bệnh và biến đổi khí hậu đang tạo ra nhiều rủi ro cho an ninh việc làm, đòi hỏi sự phát triển của các chính sách và pháp luật tương ứng.
Mục đích chính của nghiên cứu là làm rõ các vấn đề lý luận về an ninh việc làm và pháp luật về an ninh việc làm, đánh giá thực trạng quy định pháp luật và thực tiễn thi hành tại Việt Nam, từ đó đề xuất các khuyến nghị nhằm hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực thi. Phạm vi nghiên cứu của luận án tập trung vào các vấn đề pháp lý liên quan đến an ninh việc làm trong các giai đoạn xác lập, thực hiện và chấm dứt quan hệ lao động. Luận án thực hiện so sánh với Bộ luật Lao động 2012, 2019, các tiêu chuẩn lao động quốc tế và pháp luật của một số quốc gia như Đan Mạch, Hà Lan, Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, với khung thời gian từ năm 2015 đến nay.
Về mặt lý luận, luận án đã phát triển một hệ thống lý luận về an ninh việc làm, phân tích mối liên hệ giữa an ninh việc làm với thị trường lao động và các xu hướng vận dụng theo lịch sử. Đây là công trình đầu tiên nghiên cứu toàn diện an ninh việc làm qua các giai đoạn của quan hệ lao động. Về thực tiễn, luận án đánh giá các kết quả đạt được, những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân của pháp luật về an ninh việc làm tại Việt Nam, đồng thời phân tích kinh nghiệm xây dựng pháp luật của một số quốc gia trên thế giới để đưa ra các kiến nghị.
Luận án định nghĩa an ninh việc làm theo nghĩa hẹp là “sự bảo đảm, duy trì công việc cho người lao động để họ có thể phát triển trong nghề nghiệp, đồng thời cung cấp các biện pháp hỗ trợ thoả đáng để tạo điều kiện thuận lợi cho người lao động chuyển đổi việc làm khi chấm dứt quan hệ lao động”. Các kết luận chính chỉ ra rằng pháp luật Việt Nam đã có những quy định cơ bản về an ninh việc làm, các văn bản pháp luật lao động đã phát huy tác dụng tích cực. Tuy nhiên, việc hoàn thiện pháp luật về an ninh việc làm cần tiếp tục khắc phục những hạn chế, đảm bảo quyền lợi các chủ thể, thống nhất trong hệ thống pháp luật quốc gia và phù hợp với tiêu chuẩn lao động quốc tế, đồng thời tiếp thu có chọn lọc kinh nghiệm quốc tế và nội luật hóa các Công ước đã phê chuẩn, phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của Việt Nam.