CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CẤU TRÚC TÀI CHÍNH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NGÀNH XÂY DỰNG VIỆT NAM
Kế toán (Mã số: 62.34.03.01)
Luận án "Các nhân tố ảnh hưởng đến cấu trúc tài chính của các doanh nghiệp ngành xây dựng Việt Nam" của Nguyễn Tấn Thành, chuyên ngành Kế toán, được thực hiện nhằm giải quyết khoảng trống nghiên cứu về cấu trúc tài chính (CTTC) trong ngành xây dựng Việt Nam. Bối cảnh nghiên cứu là một nền kinh tế thị trường nơi doanh nghiệp (DN) tìm cách tối đa hóa lợi nhuận thông qua lựa chọn CTTC, và ngành xây dựng Việt Nam đã phát triển nhanh nhưng còn hạn chế trong việc huy động vốn, đặc biệt từ thị trường chứng khoán. Các nghiên cứu trước đây còn có phạm vi hẹp, thiếu các nhân tố vĩ mô và chưa xử lý triệt để các vấn đề phương pháp luận.
Mục tiêu chính của luận án là đánh giá thực trạng CTTC của các DN xây dựng Việt Nam giai đoạn 2007-2015, xác định và đánh giá các nhân tố ảnh hưởng, đồng thời xem xét tác động của khủng hoảng tài chính đến CTTC. Đề tài nghiên cứu 1.024 DN xây dựng đại diện từ ba miền Bắc, Trung, Nam, hoạt động liên tục trong giai đoạn 2007-2015. Phương pháp nghiên cứu kết hợp định tính (khảo cứu tài liệu, phỏng vấn chuyên gia) và định lượng (hồi quy dữ liệu bảng dạng động với phương pháp Tobit).
Về mặt học thuật, luận án tổng hợp các lý thuyết về nhân tố bên trong và bên ngoài ảnh hưởng đến CTTC, đồng thời góp phần giải quyết hiện tượng tương quan chuỗi và nội sinh. Về thực tiễn, nghiên cứu cung cấp thông tin quan trọng về thực trạng CTTC của DNXD Việt Nam, so sánh giữa các nhóm DN và giai đoạn, đặc biệt là tác động của khủng hoảng tài chính 2008-2011, làm cơ sở cho các khuyến nghị chính sách ở cấp vĩ mô và quản lý DN.
Kết quả nghiên cứu cho thấy tỷ suất nợ trung bình của DNXD Việt Nam giai đoạn 2007-2015 là 65%, cao hơn một số nước đang phát triển trong khu vực, với tỷ trọng nợ ngắn hạn đáng kể. CTTC có sự khác biệt giữa các nhóm DN (xây lắp, vật liệu xây dựng, thiết kế; niêm yết/chưa niêm yết) và giữa các giai đoạn (trước, trong, sau khủng hoảng tài chính). Các nhân tố nội bộ như quy mô DN, cơ hội tăng trưởng, cấu trúc tài sản, khả năng sinh lời và tính thanh khoản đều có ảnh hưởng đáng kể đến CTTC. Các nhân tố vĩ mô như tốc độ phát triển kinh tế (GDP), thuế suất thuế TNDN và khủng hoảng tài chính cũng tác động mạnh mẽ đến CTTC.
Dựa trên những phát hiện này, luận án đưa ra các khuyến nghị cụ thể cho doanh nghiệp xây dựng (tìm kiếm kênh huy động vốn khác, nâng cao hiệu quả kinh doanh, minh bạch báo cáo tài chính), ngân hàng thương mại (thẩm định cho vay chặt chẽ, chính sách lãi suất hợp lý), và cơ quan quản lý vĩ mô (hỗ trợ tăng vốn chủ sở hữu, yêu cầu kiểm toán báo cáo tài chính, đẩy nhanh giải ngân các dự án, giảm thuế TNDN, kiểm soát lạm phát).